การแบ่งเขตการปกครองของอาเซอร์ไบจาน
สรุปใจความสำคัญ
- อาเซอร์ไบจานแบ่งการปกครองเป็น 67 เขต (rayon) และ 11 เมือง (şəhər) ที่ขึ้นตรงต่อสาธารณรัฐ
- สาธารณรัฐนัคชีวันเป็นเขตปกครองตนเองที่มี 7 เขต และ 1 เมือง
- มีการแบ่งภูมิภาคทางเศรษฐกิจ (Economic Regions) ออกเป็น 14 ภูมิภาค ตามกฤษฎีกาปี พ.ศ. 2564
- อาเซอร์ไบจานได้กลับเข้าควบคุมพื้นที่นาโกโน-คาราบัคทั้งหมดหลังการปะทะในปี พ.ศ. 2566
ประเทศอาเซอร์ไบจานมีการจัดระเบียบการปกครองส่วนท้องถิ่นที่แบ่งออกเป็นหลายระดับ เพื่อประสิทธิภาพในการบริหารจัดการพื้นที่และทรัพยากร โดยโครงสร้างหลักประกอบด้วยเขต (rayon) และเมือง (şəhər) ที่ขึ้นตรงต่อสาธารณรัฐ
โครงสร้างการบริหารส่วนท้องถิ่น
ในปัจจุบัน อาเซอร์ไบจานแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 67 เขต (rayon) และ 11 เมือง (şəhər) ที่ขึ้นตรงต่อรัฐบาลกลาง โดยมีการแบ่งย่อยลงไปในระดับเทศบาล (bələdiyyə) เพื่อดูแลการบริหารจัดการในระดับชุมชน
การแบ่งเขตการปกครองนี้ครอบคลุมทั้งพื้นที่ส่วนหลักของประเทศและดินแดนแยกตัว (exclave) โดยมีรายละเอียดดังนี้:
- พื้นที่ส่วนหลัก: ประกอบด้วยเขตและเมืองส่วนใหญ่ของประเทศ
- สาธารณรัฐนัคชีวัน (Nakhchivan Autonomous Republic): เป็นดินแดนแยกตัวที่มีสถานะเป็นเขตปกครองตนเอง ภายในนัคชีวันประกอบด้วย 7 เขต และ 1 เมือง

ภูมิภาคทางเศรษฐกิจ (Economic Regions)
นอกเหนือจากการแบ่งเขตการปกครองเพื่อการบริหารแล้ว อาเซอร์ไบจานยังมีการจัดกลุ่มเขตต่างๆ เข้าเป็น ภูมิภาคทางเศรษฐกิจ (İqtisadi Rayon) จำนวน 14 ภูมิภาค เพื่อใช้ในการวางแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม
เมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม พ.ศ. 2564 ประธานาธิบดีอิลฮัม อะลีเยฟ (Ilham Aliyev) ได้ลงนามในกฤษฎีกาเพื่อปรับปรุงการแบ่งภูมิภาคทางเศรษฐกิจใหม่ เพื่อให้สอดคล้องกับสภาพการณ์ปัจจุบันและการพัฒนาพื้นที่
สถานะของนาโกโน-คาราบัค (Nagorno-Karabakh)
พื้นที่ของอดีตเขตปกครองตนเองนาโกโน-คาราบัค (Nagorno-Karabakh Autonomous Oblast) เดิมประกอบด้วยเขต Khojavend, Shusha, Khojaly และ Aghdara โดยเขตปกครองตนเองนี้ถูกยกเลิกโดยสภาสูงสุดของสาธารณรัฐสังคมนิยมโซเวียตอาเซอร์ไบจาน เมื่อวันที่ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2534 และพื้นที่ดังกล่าวถูกแบ่งการปกครองออกเป็นเขตต่างๆ ตามที่กล่าวข้างต้น
ในด้านประวัติศาสตร์และการเมือง พื้นที่นี้เป็นจุดศูนย์กลางของความขัดแย้งระหว่างอาเซอร์ไบจานและอาร์เมเนีย โดยผลจากสงครามนาโกโน-คาราบัคครั้งที่หนึ่ง พื้นที่ส่วนใหญ่ตกอยู่ภายใต้การควบคุมของกองกำลังชาติพันธุ์อาร์เมเนียและสาธารณรัฐอาร์ตซัค (Republic of Artsakh) ที่ประกาศเอกราชตนเอง
อย่างไรก็ตาม อาเซอร์ไบจานสามารถยึดคืนพื้นที่เขตโดยรอบและพื้นที่ส่วนใหญ่ของนาโกโน-คาราบัคได้หลังสงครามนาโกโน-คาราบัคปี พ.ศ. 2563 และสามารถกลับเข้าควบคุมพื้นที่ทั้งหมดของนาโกโน-คาราบัคได้อย่างสมบูรณ์หลังจากการปะทะกันในปี พ.ศ. 2566
คำถามที่พบบ่อย
อาเซอร์ไบจานแบ่งเขตการปกครองระดับแรกอย่างไร?
แบ่งออกเป็น 67 เขต (rayon) และ 11 เมือง (şəhər) ที่ขึ้นตรงต่อรัฐบาลกลาง โดยมีสาธารณรัฐนัคชีวันเป็นเขตปกครองตนเอง
ภูมิภาคทางเศรษฐกิจของอาเซอร์ไบจานคืออะไร?
คือการจัดกลุ่มเขตการปกครองเข้าเป็น 14 ภูมิภาคทางเศรษฐกิจ (İqtisadi Rayon) เพื่อวัตถุประสงค์ในการวางแผนพัฒนาเศรษฐกิจ
สถานะปัจจุบันของนาโกโน-คาราบัคในการปกครองของอาเซอร์ไบจานเป็นอย่างไร?
ปัจจุบันอาเซอร์ไบจานควบคุมพื้นที่ทั้งหมดของนาโกโน-คาราบัค ซึ่งแบ่งการปกครองออกเป็นเขต Khojavend, Shusha, Khojaly และ Aghdara


