บี. เอส. เยดียูรัปปา อดีตมุขมนตรีรัฐกรณาฏกะและผู้นำการเมืองอินเดีย

บี. เอส. เยดียูรัปปา (B. S. Yediyurappa) หรือชื่อเต็มว่า บุคานาเคเร สิดดาลิงกัปปา เยดียูรัปปา (Bookanakere Siddalingappa Yediyurappa) เป็นนักการเมืองชาวอินเดียผู้มีบทบาทสำคัญในรัฐกรณาฏกะ โดยดำรงตำแหน่งมุขมนตรีรัฐกรณาฏกะถึง 4 สมัย ในช่วงระหว่างปี ค.ศ. 2007 ถึง 2022 แม้ว่าการดำรงตำแหน่งจะไม่ต่อเนื่องกันก็ตาม

ประวัติส่วนตัว

เยดียูรัปปาเกิดเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1943 ที่หมู่บ้านบุคานาเคเร (Bookanakere) ในเขตมัณฎยะ (Mandya) ของอาณาจักรไมซอร์เดิม ซึ่งในขณะนั้นยังเป็นส่วนหนึ่งของบริติชราช (British India) เขาเป็นบุตรของสิดดาลิงกัปปาและปุตตธายัมมา โดยมารดาเสียชีวิตเมื่อเขาอายุได้เพียง 4 ปี เขาสำเร็จการศึกษาระดับวิทยาลัยก่อนมหาวิทยาลัยที่วิทยาลัยรัฐบาลในมัณฎยะ ซึ่งสังกัดมหาวิทยาลัยไมซอร์

ในช่วงวัยเยาว์ เยดียูรัปปาได้เข้าร่วมกับ รัสตรียะ สวายัมเซวัก สังฆ์ (RSS) องค์กรชาตินิยมฮินดูฝ่ายขวา และ พรรคภารตียะ ชนะสังฆ์ (Bharatiya Jana Sangh) ซึ่งเป็นปีกทางการเมืองของ RSS และเป็นต้นกำเนิดของพรรคภารตียะ ชนะตา พรรค (BJP) ในเวลาต่อมา

ในปี ค.ศ. 1965 เขาได้ย้ายไปอยู่ที่เมืองชิคาริปุระ (Shikaripura) และเริ่มทำงานเป็นเสมียนในโรงสีข้าวของญาติ ต่อมาในปี ค.ศ. 1967 เขาได้สมรสกับมิธราเทวี (Mythradevi) ซึ่งเป็นบุตรสาวของเจ้าของโรงสีข้าว โดยมีบุตรชาย 2 คน และบุตรสาว 3 คน ทั้งนี้ มิธราเทวีได้เสียชีวิตลงในปี ค.ศ. 2004

เส้นทางการเมือง

การเริ่มต้นและบทบาทในระดับท้องถิ่น (ค.ศ. 1972–1988)

เยดียูรัปปาเริ่มเข้าสู่การเมืองระดับท้องถิ่นในปี ค.ศ. 1972 โดยได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกเทศบาลเมืองชิคาริปุระ และได้รับแต่งตั้งเป็นประธานหน่วยทาลุก (Taluk) ของพรรคชนะสังฆ์ ต่อมาในปี ค.ศ. 1975 เขาได้ดำรงตำแหน่งประธานเทศบาลเมือง และถูกจำคุกในเมืองบัลลารีและชิโมกาในช่วงประกาศสถานการณ์ฉุกเฉิน (The Emergency)

เขาไต่เต้าขึ้นเป็นประธานหน่วยทาลุกของพรรค BJP ในชิคาริปุระในปี ค.ศ. 1980 ประธานหน่วยเขตชิโมกาในปี ค.ศ. 1985 และประธานหน่วยรัฐกรณาฏกะในปี ค.ศ. 1988 นอกจากนี้ เขายังได้รับเลือกเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติรัฐกรณาฏกะในปี ค.ศ. 1983 โดยเป็นตัวแทนของเขตชิคาริปุระถึง 6 สมัย และเคยดำรงตำแหน่งผู้นำฝ่ายค้านหลังการเลือกตั้งในปี ค.ศ. 1994 และ 2004

การเป็นมุขมนตรีและการนำพรรค BJP สู่ชัยชนะ

เยดียูรัปปาเป็นบุคคลสำคัญที่นำพรรค BJP ไปสู่ชัยชนะในการเลือกตั้งสภานิติบัญญัติรัฐกรณาฏกะปี ค.ศ. 2008 ซึ่งถือเป็นครั้งแรกที่พรรค BJP สามารถจัดตั้งรัฐบาลระดับรัฐได้ในภูมิภาคอินเดียตอนใต้

อย่างไรก็ตาม เส้นทางการเมืองของเขามีความผันผวน โดยในปี ค.ศ. 2011 เขาต้องลาออกจากตำแหน่งมุขมนตรีหลังจากถูกกล่าวหาในคดีทุจริต ซึ่งต่อมาศาลสูงได้มีคำสั่งยกฟ้องคดีดังกล่าวในช่วงปี ค.ศ. 2012 ถึง 2016

ในปี ค.ศ. 2012 เขาได้แยกตัวออกจากพรรค BJP เนื่องจากความขัดแย้งกับผู้บริหารระดับสูงของพรรค และได้ก่อตั้งพรรค กรณาฏกะ ชนะตา ปักษ์ (Karnataka Janata Paksha - KJP) ก่อนจะนำพรรค KJP กลับมารวมกับพรรค BJP อีกครั้งในปี ค.ศ. 2014 และได้รับเลือกเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (Lok Sabha) จากเขตชิโมกา

การดำรงตำแหน่งมุขมนตรีในสมัยต่อๆ มา

เยดียูรัปปาได้รับเลือกเป็นมุขมนตรีรัฐกรณาฏกะเป็นครั้งที่ 3 ในปี ค.ศ. 2018 แต่ต้องลาออกหลังจากสองวันเนื่องจากไม่สามารถรวบรวมเสียงข้างมากในสภาได้ ต่อมาในปี ค.ศ. 2019 เขาได้กลับมาดำรงตำแหน่งมุขมนตรีเป็นครั้งที่ 4 หลังจากรัฐบาลของ เอช. ดี. กุมารสวามี สูญเสียเสียงข้างมาก

เขาดำรงตำแหน่งจนถึงวันที่ 26 กรกฎาคม ค.ศ. 2021 โดยลาออกจากตำแหน่งเพื่อเปิดทางให้ บาสวาราจ บอมไม (Basavaraj Bommai) ขึ้นดำรงตำแหน่งแทนในวันที่ 28 กรกฎาคม ค.ศ. 2021