← กลับไปยังบทความทั้งหมด

C5AR2 ตัวรับคอมพลีเมนต์ C5a และบทบาทในการควบคุมการอักเสบ

สรุปใจความสำคัญ

  • C5AR2 เป็นตัวรับในตระกูล G protein-coupled receptor ที่จับกับโปรตีน C5a ในระบบคอมพลีเมนต์
  • เดิมถูกมองว่าเป็น decoy receptor เพื่อยับยั้งการทำงานของ C5aR1 แต่ปัจจุบันพบว่ามีหน้าที่ส่งสัญญาณอิสระ
  • มีการแสดงออกสูงในเซลล์เม็ดเลือดขาว โดยเฉพาะในเลือดและม้าม

C5AR2 (Complement component 5a receptor 2) คือโปรตีนในระบบคอมพลีเมนต์ที่ถูกรหัสโดยยีน C5AR2 ในมนุษย์ ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการควบคุมการตอบสนองทางภูมิคุ้มกัน โดยเฉพาะในเซลล์สายไมอีลอยด์ (myeloid cells) และมีการแสดงออกสูงในเลือดและม้าม

โครโมโซม 19 ของมนุษย์
ตำแหน่งของยีน C5AR2 บนโครโมโซม 19 ของมนุษย์

หน้าที่และกลไกการทำงาน

ในระบบคอมพลีเมนต์ ร่างกายจะสร้างแอนาฟิลาท็อกซิน (anaphylatoxins) ได้แก่ C3a และ C5a ซึ่งเป็นชิ้นส่วนที่เกิดจากการตัดโปรตีน C3 และ C5 โดยเอนไซม์ C3 convertases และ C5 convertases สารเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการกระตุ้นการอักเสบ โดยจะเข้าจับกับตัวรับแอนาฟิลาท็อกซิน 3 ชนิด คือ C3aR, C5aR1 และ C5aR2 ซึ่งทั้งหมดอยู่ในตระกูล G protein-coupled receptor (GPCR)

ในขณะที่ C3aR และ C5aR1 ทำหน้าที่กระตุ้นการตอบสนองทางภูมิคุ้มกัน เช่น การดึงดูดเซลล์เม็ดเลือดขาว (chemoattraction) และการขยายตัวของหลอดเลือด แต่ C5aR2 มีลักษณะการทำงานที่แตกต่างออกไป โดยเดิมทีเชื่อกันว่าเป็น "ตัวรับหลอก" (decoy receptor) ที่ทำหน้าที่ดักจับ C5a เพื่อลดการทำงานของ C5aR1 และควบคุมไม่ให้เกิดการอักเสบที่รุนแรงเกินไป

โครโมโซม 7 ของหนู
ตำแหน่งของยีน C5AR2 ในหนู ซึ่งอยู่บนโครโมโซม 7

บทบาทที่ซับซ้อนของ C5aR2

งานวิจัยในปัจจุบันพบว่า C5aR2 ไม่ได้เป็นเพียงตัวรับหลอก แต่มีหน้าที่อิสระในการควบคุมระบบภูมิคุ้มกัน ดังนี้:

  • การควบคุมภูมิคุ้มกันแต่กำเนิด: ปรับเปลี่ยนการตอบสนองของเซลล์ไมอีลอยด์
  • การเคลื่อนย้ายของนิวโทรฟิล: ช่วยในการนำพา C5a เพื่อขับเคลื่อนการเคลื่อนที่ของนิวโทรฟิลผ่านผนังหลอดเลือด (transendothelial migration)
  • การส่งสัญญาณภายในเซลล์: เกี่ยวข้องกับการดึงดูด $\beta$-arrestin และการปรับเปลี่ยนการส่งสัญญาณ ERK
  • เมแทบอลิซึมของไขมัน: มีบทบาทในการควบคุมการเผาผลาญไขมันในภาวะโรคอ้วนผ่านการจับกับ C3a-desArg

C5aR2 จึงมีความเกี่ยวข้องกับโรคที่เกิดจากการอักเสบและโรคติดเชื้อหลายชนิด ซึ่งทำให้มันกลายเป็นเป้าหมายที่น่าสนใจในการพัฒนาการรักษาในอนาคต

ตำแหน่งการแสดงออกของโปรตีน

เนื้อเยื่อ/เซลล์ที่มีการแสดงออกสูง
เลือด (Blood)
ม้าม (Spleen)
เซลล์ไมอีลอยด์ (Myeloid cells)
ไขกระดูก (Bone marrow)
เนื้อเยื่อปอด (Lung)
เยื่อบุทางเดินอาหาร (Gastric mucosa)

คำถามที่พบบ่อย

C5AR2 แตกต่างจาก C5aR1 อย่างไร?

C5aR1 ทำหน้าที่กระตุ้นการอักเสบและการตอบสนองทางภูมิคุ้มกันอย่างรุนแรง ในขณะที่ C5aR2 มักทำหน้าที่ควบคุมหรือยับยั้งการทำงานของ C5aR1 และมีบทบาทในการปรับสมดุลการอักเสบ

ยีน C5AR2 อยู่บนโครโมโซมใดในมนุษย์?

ในมนุษย์ ยีน C5AR2 ตั้งอยู่บนโครโมโซมคู่ที่ 19

C5aR2 มีบทบาทอย่างไรในโรคอ้วน?

C5aR2 สามารถปรับเปลี่ยนเมแทบอลิซึมของไขมันในภาวะโรคอ้วนผ่านการจับกับโปรตีน C3a-desArg