ศึกดาร์บี้แมตช์ฟุตบอลในอิตาลี ประวัติศาสตร์และความดุเดือด

ในโลกของฟุตบอลอิตาลี คำว่า "ดาร์บี้แมตช์" (Derby) ไม่ได้หมายถึงเพียงแค่การแข่งขันระหว่างสองทีมในเมืองเดียวกันเท่านั้น แต่ยังครอบคลุมถึงการแข่งขันที่มีรากฐานมาจากความขัดแย้งภายในเมือง ความแตกต่างทางภูมิภาค หรือแม้แต่ความขัดแย้งทางด้านกีฬาและการเมือง ซึ่งทำให้การแข่งขันเหล่านี้มีความเข้มข้นและเต็มไปด้วยอารมณ์ความรู้สึก

ดาร์บี้แมตช์ภายในเมือง (City Derbies)

ในช่วงเริ่มต้นของฟุตบอลอิตาลี การแข่งขันมักเกิดขึ้นระหว่างทีมในเมืองเดียวกัน เนื่องจากทีมต่างๆ ต้องแข่งขันในรอบคัดเลือกภูมิภาคเพื่อเข้าสู่ระดับชาติ ในช่วงทศวรรษ 1920 ผู้นำฟาสซิสต์ได้เล็งเห็นถึงศักยภาพในการโฆษณาชวนเชื่อของกีฬาฟุตบอล จึงมีการจำกัดให้แต่ละเมืองมีสโมสรอาชีพเพียงสโมสรเดียว ยกเว้นในเมืองใหญ่ทางตอนเหนืออย่าง เจนัว, มิลาน และตูริน ซึ่งมีวัฒนธรรมฟุตบอลที่ฝังรากลึกเกินกว่าจะจำกัดได้ รวมถึงกรุงโรมที่ได้รับข้อยกเว้นเนื่องจากการต่อต้านของสโมสรลาซิโอในการรวมทีมกับโรม่า

คู่ดาร์บี้ที่สำคัญในเซเรีย อา

• Derby della Lanterna (ดาร์บี้แห่งประภาคาร): การแข่งขันระหว่าง เจนัว และ ซัมพ์โดเรีย ซึ่งถือเป็นดาร์บี้ที่เก่าแก่ที่สุดในอิตาลี
• Derby della Madonnina (ดาร์บี้แห่งมาดอนนิน่า): การปะทะกันระหว่าง อินเตอร์ มิลาน และ เอซี มิลาน ซึ่งเป็นคู่ดาร์บี้ในเมืองเดียวกันเพียงคู่เดียวที่ทั้งสองทีมเคยคว้าแชมป์ยูโรเปียนคัพมาแล้ว
• Derby della Capitale (ดาร์บี้แห่งเมืองหลวง): การต่อสู้ระหว่าง ลาซิโอ และ โรม่า ซึ่งเริ่มต้นขึ้นในปี 1929 และเป็นหนึ่งในการแข่งขันที่ดุเดือดที่สุด
• Derby della Mole (ดาร์บี้แห่งโมเล): การแข่งขันระหว่าง ยูเวนตุส และ โตริโน่ ในเมืองตูริน ซึ่งเริ่มขึ้นในปี 1907 และเป็นดาร์บี้ที่ใช้ทีมเดิมแข่งขันกันยาวนานที่สุดในอิตาลี
• Derby della Scala (ดาร์บี้แห่งสกาลา): คู่ดาร์บี้ที่ใหม่ที่สุดในเมืองเวโรน่า ระหว่าง คิเอโว และ เฮลลาส เวโรน่า

ดาร์บี้แมตช์ระหว่างเมือง (Inter-city Derbies)

นอกเหนือจากดาร์บี้ภายในเมืองแล้ว ยังมีการแข่งขันระหว่างเมืองที่ได้รับความนิยมและมีความสำคัญในระดับชาติ เช่น:

• Derby d'Italia (ดาร์บี้แห่งอิตาลี): การแข่งขันระหว่าง อินเตอร์ มิลาน และ ยูเวนตุส ซึ่งถูกนิยามโดยนักข่าวจิอันนี บราร่า เพื่อระบุถึงการพบกันของสองสโมสรที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดในประเทศ
• Derby del Sole (ดาร์บี้แห่งดวงอาทิตย์): การปะทะกันระหว่าง นาโปลี และ โรม่า ซึ่งเป็นสองสโมสรแรกจากอิตาลีตอนกลางและตอนใต้ที่ได้รับอนุญาตให้เข้าสู่ดิวิชั่นระดับชาติในปี 1926-27
• Derby dell'Appennino (ดาร์บี้แห่งเทือกเขาแอเพนไนน์): การแข่งขันระหว่าง โบโลญญ่า และ ฟิออเรนติน่า ซึ่งมีความขัดแย้งรุนแรง โดยเฉพาะในช่วงทศวรรษ 1970 และ 1980 จากวัฒนธรรมกลุ่ม Ultras

คู่ปรับอื่นๆ ที่น่าสนใจ

นอกจากนี้ยังมีคู่ปรับสำคัญ เช่น ฟิออเรนติน่า กับ ยูเวนตุส, ยูเวนตุส กับ เอซี มิลาน, ยูเวนตุส กับ นาโปลี และ ยูเวนตุส กับ โรม่า ซึ่งเป็นการแข่งขันที่ขับเคลื่อนด้วยความสำเร็จทางกีฬาและความทะเยอทะยาน

ดาร์บี้แมตช์ระดับจังหวัด (Provincial Derbies)

ในอิตาลีมีจังหวัดทั้งหมด 107 จังหวัด ซึ่งทำให้เกิดดาร์บี้แมตช์ระดับท้องถิ่นจำนวนมาก เช่น Alessandria Derby ในจังหวัดอเลสซานเดรีย, Derby del Tronto ในจังหวัดอัสโคลี ปิเชโน และ Derby del Lario ในจังหวัดโคโม ซึ่งสะท้อนถึงอัตลักษณ์และความภาคภูมิใจของคนในท้องถิ่น