ระบบการปกครองของประเทศเบลีซ

รัฐบาลของประเทศเบลีซ (Government of Belize) ดำเนินการภายใต้ระบอบประชาธิปไตยแบบรัฐสภา (Parliamentary Democracy) โดยมีลักษณะเป็นราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ (Constitutional Monarchy) ซึ่งได้รับอิทธิพลจากระบบเวสต์มินสเตอร์ (Westminster model) ของสหราชอาณาจักร เบลีซได้รับเอกราชจากสหราชอาณาจักรในปี ค.ศ. 1981 และกำหนดให้รัฐธรรมนูญเป็นกฎหมายสูงสุดของประเทศ

ฝ่ายบริหาร (Executive Branch)

ในฐานะราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ สมเด็จพระเจ้าชาร์ลส์ที่ 3 (King Charles III) ทรงเป็นประมุขแห่งรัฐ โดยมีผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (Governor-General) เป็นผู้แทนพระองค์ในเบลีซ ซึ่งจะปฏิบัติหน้าที่ตามคำแนะนำของนายกรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรี

อำนาจบริหารสูงสุดอยู่ที่คณะรัฐมนตรี (Cabinet) ซึ่งนำโดยนายกรัฐมนตรี (Prime Minister) โดยปกติแล้ว รัฐมนตรีในคณะรัฐมนตรีจะเป็นสมาชิกของพรรคการเมืองที่ครองเสียงข้างมากในสภาผู้แทนราษฎร และดำรงตำแหน่งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรควบคู่ไปด้วย อย่างไรก็ตาม สมาชิกคณะรัฐมนตรีบางส่วนอาจถูกแต่งตั้งมาจากวุฒิสภา

สมาชิกฝ่ายบริหารชุดปัจจุบัน

ปัจจุบัน นายจอห์นนี่ ไบรซ์โญ (Johnny Briceño) ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี โดยมี นายคอร์เดล ไฮด์ (Cordel Hyde) เป็นรองนายกรัฐมนตรี และมีนายสจวร์ต เลสลี (Stuart Leslie) ทำหน้าที่เป็นเลขาธิการคณะรัฐมนตรี

ฝ่ายนิติบัญญัติ (Legislative Branch)

สภาแห่งชาติของเบลีซ (National Assembly) เป็นระบบสองสภา (Bicameral) ประกอบด้วย:

• สภาผู้แทนราษฎร (House of Representatives): ประกอบด้วยสมาชิก 31 คน ซึ่งมาจากการเลือกตั้งโดยตรงจากประชาชน โดยมีวาระการดำรงตำแหน่งสูงสุด 5 ปี
• วุฒิสภา (Senate): ประกอบด้วยวุฒิสมาชิก 12 คน และประธานวุฒิสภา โดยวุฒิสมาชิกจะได้รับการแต่งตั้งจากผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามคำแนะนำของกลุ่มต่าง ๆ ดังนี้:
  • 6 คน ตามคำแนะนำของนายกรัฐมนตรี
  • 3 คน ตามคำแนะนำของผู้นำฝ่ายค้าน
  • 1 คน ตามคำแนะนำของสภาศาสนจักรเบลีซและสมาคมคริสตจักรเอวานเจลิคัล
  • 1 คน ตามคำแนะนำของหอการค้าและอุตสาหกรรมเบลีซและสำนักงานธุรกิจเบลีซ
  • 1 คน ตามคำแนะนำของสภาสหภาพแรงงานแห่งชาติเบลีซและคณะกรรมการขับเคลื่อนภาคประชาสังคม

ประธานวุฒิสภาจะได้รับเลือกจากวุฒิสมาชิกทั้ง 12 คน โดยอาจเลือกจากสมาชิกภายในหรือบุคคลภายนอก ซึ่งโดยปกติจะไม่มีสิทธิ์ออกเสียงในการประชุม เว้นแต่ในกรณีที่ต้องลงคะแนนเสียงชี้ขาด