มูลนิธิไฮน์ริช เบิล องค์กรส่งเสริมการเมืองสีเขียวและสิทธิมนุษยชน

มูลนิธิไฮน์ริช เบิล (เยอรมัน: Heinrich-Böll-Stiftung e.V.; ตัวย่อ: HBS) เป็นมูลนิธิทางการเมืองที่เป็นอิสระตามกฎหมายของประเทศเยอรมนี โดยมีความเชื่อมโยงกับพรรค Alliance 90/The Greens มูลนิธินี้ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2540 จากการควบรวมมูลนิธิสามแห่งที่เคยดำเนินงานมาก่อน และได้รับชื่อตาม ไฮน์ริช เบิล (Heinrich Böll) นักเขียนชาวเยอรมันผู้มีชื่อเสียงในช่วงปี พ.ศ. 2460–2498

พันธกิจและโครงสร้างองค์กร

มูลนิธิไฮน์ริช เบิล เป็นส่วนหนึ่งของขบวนการทางการเมืองสีเขียวระดับโลกที่เติบโตขึ้นตั้งแต่ทศวรรษ 1980 โดยวางบทบาทเป็นหน่วยงานขับเคลื่อนวิสัยทัศน์และโครงการสีเขียว เป็นคลังสมอง (Think Tank) เพื่อการปฏิรูปนโยบาย และเป็นเครือข่ายความร่วมมือระหว่างประเทศ

เป้าหมายหลักของมูลนิธิครอบคลุมด้านนิเวศวิทยาและความยั่งยืน ประชาธิปไตยและสิทธิมนุษยชน การกำหนดชะตาชีวิตตนเองและความยุติธรรม โดยให้ความสำคัญเป็นพิเศษกับ ประชาธิปไตยทางเพศ (Gender Democracy) ซึ่งหมายถึงการปลดปล่อยทางสังคมและความเท่าเทียมระหว่างชายและหญิง รวมถึงการส่งเสริมสิทธิของกลุ่มชาติพันธุ์และผู้ย้ายถิ่นฐาน ตลอดจนการสนับสนุนนโยบายสันติภาพและการไม่ใช้ความรุนแรง

มูลนิธิยังดำเนินโครงการทุนการศึกษาสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีและปริญญาเอก รวมถึงมีหอจดหมายเหตุเพื่อการวิจัยที่เน้นเรื่องขบวนการทางสังคมรูปแบบใหม่ การเมืองสีเขียว และมีส่วนพิเศษที่อุทิศให้กับ เพตรา เคลลี (Petra Kelly) นักเคลื่อนไหวทางการเมืองคนสำคัญ

การบริหารและเครือข่าย

มูลนิธิมีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่กรุงเบอร์ลิน และมีสำนักงานสาขา 30 แห่งใน 4 ทวีปทั่วโลก รวมถึงมีสาขาในทั้ง 16 รัฐของเยอรมนี สำหรับด้านการบริหาร ในปี พ.ศ. 2565 ได้มีการเลือก อิมเม โชลซ์ (Imme Scholz) และ ยัน ฟิลิป อัลเบรชท์ (Jan Philipp Albrecht) ให้ดำรงตำแหน่งประธานมูลนิธิ โดยมี สเตฟเฟน ไฮซมันน์ (Steffen Heizmann) ดำรงตำแหน่งประธานเจ้าหน้าที่บริหาร (CEO)

ประวัติความเป็นมา

ในช่วงต้นทศวรรษ 1980 มีการจัดตั้งมูลนิธิระดับรัฐที่เชื่อมโยงกับพรรคกรีนในเยอรมนีตะวันตก ต่อมาในช่วงปลายทศวรรษ 1980 ได้เกิดมูลนิธิระดับชาติ 3 แห่งที่สะท้อนถึงแนวคิดที่แตกต่างกันภายในกลุ่มพันธมิตร ได้แก่ Frauenanstiftung (มูลนิธิสตรี), Buntstift (สหพันธ์มูลนิธิระดับภูมิภาค) และ มูลนิธิไฮน์ริช เบิล (ซึ่งตั้งอยู่ที่เมืองโคโลญจ์ในขณะนั้น)

ในปี พ.ศ. 2531 ได้มีการสร้างองค์กรกลางชื่อ Regenbogen (สายรุ้ง) เพื่อประสานงานระหว่างมูลนิธิทั้งสาม และได้รับการยอมรับจากพรรคกรีนให้เป็นมูลนิธิพันธมิตร ซึ่งทำให้มีสิทธิ์ได้รับเงินสนับสนุนจากรัฐบาล จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2539 ที่ประชุมพรรคกรีนมีมติให้รวมมูลนิธิทั้งหมดเข้าด้วยกันเป็นหนึ่งเดียว และเลือกใช้ชื่อ "มูลนิธิไฮน์ริช เบิล" อย่างเป็นทางการ โดยเริ่มดำเนินงานในวันที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2540

ในปี พ.ศ. 2551 มูลนิธิได้ย้ายสำนักงานใหญ่ไปยังย่านรัฐบาลในกรุงเบอร์ลิน ซึ่งเป็นอาคารประหยัดพลังงานที่ออกแบบโดย e2a eckert eckert architekten จากซูริก โดยได้รับแรงบันดาลใจจากผลงานของ มีส ฟาน เดอร์ โรเอ (Mies van der Rohe)

เหตุการณ์สำคัญในปัจจุบัน

ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2565 รัสเซียได้ประกาศให้มูลนิธิไฮน์ริช เบิล เป็น "องค์กรที่ไม่พึงประสงค์" (Undesirable Organization) หลังจากกระทรวงยุติธรรมของรัสเซียได้ถอดชื่อมูลนิธิออกจากทะเบียนองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรก่อนหน้านั้น

ขอบเขตการดำเนินงาน

มูลนิธิไฮน์ริช เบิล ดำเนินโครงการและเผยแพร่ผลงานในหลายประเด็นสำคัญ ได้แก่:

• การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ: มุ่งเน้นแนวคิด "สิทธิในการพัฒนาในสภาวะเรือนกระจก" (Greenhouse Development Rights - GDRs) เพื่อให้การปกป้องศักดิ์ศรีในการพัฒนาเป็นส่วนหนึ่งของวาระการปกป้องภูมิอากาศ รวมถึงการจัดทำ Coal Atlas เพื่อวิเคราะห์ผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพจากการทำเหมืองถ่านหิน
• นโยบายทรัพยากร: ส่งเสริมการใช้ทรัพยากรอย่างรับผิดชอบ โดยให้คำปรึกษาแก่รัฐบาลและกลุ่มผลประโยชน์ทั้งในเยอรมนีและต่างประเทศ ผ่านเอกสารสำคัญ เช่น Resource Politics for a Fair Future
• ความหลากหลายทางชีวภาพ: ผลิตผลงานวิจัย เช่น The Meat Atlas เพื่อให้ข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบของการผลิตเนื้อสัตว์ต่อสิ่งแวดล้อมและสังคม