การประมงผิดกฎหมาย ขาดการรายงาน และไร้การควบคุมในอ่าวเปอร์เซีย

การประมงผิดกฎหมาย ขาดการรายงาน และไร้การควบคุม (Illegal, Unreported and Unregulated - IUU fishing) ในอ่าวเปอร์เซีย รวมถึงกิจกรรมที่ละเมิดกฎหมายการประมงของชาติ, การไม่รายงานผลการจับปลา, หรือการทำประมงในพื้นที่ที่ไม่มีการกำกับดูแลที่เหมาะสม ซึ่งส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อระบบนิเวศทางทะเล เศรษฐกิจท้องถิ่น และความมั่นคงทางอาหารในระดับภูมิภาค

ขอบเขตและลักษณะของการประมง IUU ในอ่าวเปอร์เซีย

การประมง IUU ในภูมิภาคนี้ครอบคลุมกิจกรรมที่หลากหลาย ทั้งจากเรือประมงพื้นบ้านและเรืออุตสาหกรรมต่างชาติ โดยมีลักษณะดังนี้:

• การทำประมงโดยไม่มีใบอนุญาต: ชาวประมงพื้นบ้านจำนวนมากดำเนินกิจกรรมโดยไม่มีใบอนุญาตอย่างถูกต้อง
• การลากอวนในช่วงปิดฤดูกาล: การลากอวนผิดกฎหมายในช่วงเวลาที่ห้ามจับปลาเพื่อปกป้องการขยายพันธุ์
• การไม่รายงานผลการจับ: การปกปิดข้อมูลปริมาณสัตว์น้ำที่จับได้ ซึ่งทำให้การประเมินทรัพยากรคลาดเคลื่อน
• การรุกล้ำน่านน้ำ: เรือประมงต่างชาติที่เข้ามาทำประมงในน่านน้ำของประเทศต่างๆ โดยไม่ได้รับอนุญาต

กรณีศึกษาในอิหร่านและคูเวต

ในจังหวัดฮอร์โมซกัน (Hormozgan) ของอิหร่าน มีการประเมินว่าการทำประมงกุ้งผิดกฎหมายเพียงอย่างเดียวอาจสร้างรายได้กว่า 2.6 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อปี และส่งผลกระทบต่อสัตว์น้ำมากกว่า 40 ชนิดที่ติดมากับอวน (by-catch) ขณะที่ในคูเวต ปัญหาหลักคือการลากอวนโดยไม่ได้รับอนุญาตและการใช้ใบอนุญาตปลอมหรือหมดอายุ โดยเฉพาะในภาคส่วนการประมงกุ้ง ซึ่งมีความเชื่อมโยงกับปัญหาการย้ายถิ่นฐานผิดกฎหมาย

สาเหตุและปัจจัยที่ส่งเสริมให้เกิดการประมง IUU

จากการวิจัยพบว่าปัจจัยหลักที่ขับเคลื่อนการประมงผิดกฎหมายในอ่าวเปอร์เซียแบ่งออกเป็น 5 ด้านหลัก:

1. แรงกดดันทางเศรษฐกิจ

ชาวประมงรายย่อยจำนวนมากเลือกทำประมงผิดกฎหมายเนื่องจากความจำเป็นทางการเงิน ค่าครองชีพที่สูงขึ้นและรายได้ที่ไม่แน่นอนทำให้พวกเขาต้องทำงานในช่วงปิดฤดูกาลเพื่อเลี้ยงชีพและส่งบุตรหลานเข้าเรียน

2. ทางเลือกในการประกอบอาชีพที่จำกัด

การขาดการศึกษาและทักษะทางวิชาชีพทำให้ชาวประมงไม่สามารถเปลี่ยนสายงานไปสู่ภาคส่วนอื่นได้ หลายคนเติบโตมาในครอบครัวประมงและไม่มีประสบการณ์การทำงานนอกเหนือจากการทำประมง

3. บรรทัดฐานทางวัฒนธรรมและสังคม

มีความเชื่อว่าท้องทะเลเป็น "พื้นที่ส่วนกลาง" (freehold) ที่ทุกคนมีสิทธิในการทำประมงตามประเพณี ซึ่งทำให้การยอมรับกฎระเบียบของรัฐลดลง โดยเฉพาะเมื่อการบังคับใช้กฎหมายถูกมองว่าไม่สม่ำเสมอ

4. ช่องว่างในการบริหารจัดการและนโยบาย

การบังคับใช้กฎหมายเผชิญกับข้อจำกัด เช่น การลาดตระเวนที่ไม่ครอบคลุม ความล่าช้าในทางธุรการในการออกใบอนุญาต และความลังเลของเจ้าหน้าที่ในการบังคับใช้กฎระเบียบอย่างเคร่งครัดเนื่องจากเกรงผลกระทบทางสังคม

5. ข้อจำกัดทางภูมิศาสตร์และโครงสร้างพื้นฐาน

พื้นที่ทำประมงในจังหวัดฮอร์โมซกันอยู่ใกล้ชายฝั่ง ทำให้เรือขนาดเล็กเข้าถึงได้ง่ายและยากต่อการตรวจสอบ นอกจากนี้ การขาดโครงสร้างพื้นฐานทางเศรษฐกิจทางเลือก เช่น การท่องเที่ยว หรืออุตสาหกรรมบริการ ทำให้การประมงยังคงเป็นอาชีพหลักเพียงอย่างเดียว

ผลกระทบของการประมง IUU

การประมง IUU ทำลายระบบนิเวศทางทะเลโดยการจับปลาในวัยเจริญพันธุ์และทำลายห่วงโซ่อาหารตามธรรมชาติ ส่งผลให้ปริมาณสัตว์น้ำลดลงอย่างต่อเนื่อง ซึ่งจะส่งผลกระทบย้อนกลับมายังความมั่นคงทางอาหารและรายได้ของชาวประมงในระยะยาว

ความพยายามในการแก้ไขปัญหา

ประเทศในภูมิภาคได้เริ่มนำกฎระเบียบภายในประเทศมาใช้ และเข้าร่วมข้อตกลงระหว่างประเทศ เช่น ข้อตกลงว่าด้วยมาตรการรัฐเจ้าของท่าเรือ (FAO Port State Measures Agreement - PSMA) โดยโอมานเป็นรัฐอาหรับแห่งแรกที่ให้สัตยาบันในข้อตกลงนี้ในปี 2013 อย่างไรก็ตาม การบังคับใช้กฎหมายและการเก็บข้อมูลยังคงมีความแตกต่างกันในแต่ละประเทศ