โจนาธาน โบเวน ผู้เชี่ยวชาญด้านระเบียบวิธีทางการและสารสนเทศพิพิธภัณฑ์

โจนาธาน พี. โบเวน (Jonathan P. Bowen เกิด 14 มีนาคม ค.ศ. 1956) เป็นนักวิทยาการคอมพิวเตอร์ชาวอังกฤษและศาสตราจารย์กิตติคุณ (Emeritus Professor) ประจำมหาวิทยาลัยลอนดอนเซาท์แบงก์ (London South Bank University) ผลงานที่โดดเด่นที่สุดของเขาคือการพัฒนาระเบียบวิธีทางการ (Formal Methods) โดยเฉพาะการใช้สัญลักษณ์ Z (Z notation) นอกจากนี้เขายังมีบทบาทสำคัญในด้านสารสนเทศพิพิธภัณฑ์ (Museum Informatics) และการศึกษาประวัติศาสตร์การคำนวณ โดยเฉพาะผลงานที่เกี่ยวข้องกับ อลัน ทัวริง (Alan Turing)

ประวัติการศึกษาและช่วงต้นของชีวิต

โบเวนเกิดที่เมืองออกซฟอร์ด เป็นบุตรของ ฮัมฟรีย์ โบเวน (Humphry Bowen) เขาได้รับการศึกษาขั้นพื้นฐานจากโรงเรียนดรากอน (Dragon School) และโรงเรียนไบรอันสตัน (Bryanston School) ก่อนจะเข้าศึกษาต่อที่ University College แห่งมหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด โดยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโท (MA) สาขาวิชาวิศวกรรมศาสตร์ (Engineering Science)

เส้นทางอาชีพและผลงานทางวิชาการ

โบเวนเริ่มต้นการทำงานในอุตสาหกรรมซอฟต์แวร์ ก่อนจะก้าวเข้าสู่สายงานวิชาการในสถาบันชั้นนำหลายแห่ง ได้แก่ อิมพีเรียลคอลเลจ ลอนดอน (Imperial College London), ห้องปฏิบัติการคอมพิวเตอร์มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด (ปัจจุบันคือภาควิชาวิทยาการคอมพิวเตอร์ มหาวิทยาลัยออกซฟอร์ด), มหาวิทยาลัยเรดดิง (University of Reading) และมหาวิทยาลัยลอนดอนเซาท์แบงก์

ความเชี่ยวชาญด้านระเบียบวิธีทางการ (Formal Methods)

งานวิจัยหลักของโบเวนเน้นไปที่ระเบียบวิธีทางการ โดยเฉพาะ Z notation ซึ่งเป็นภาษาที่ใช้ในการระบุข้อกำหนดของซอฟต์แวร์อย่างเป็นทางการ เขาได้ดำรงตำแหน่งประธานกลุ่มผู้ใช้ Z (Z User Group) ตั้งแต่ช่วงต้นทศวรรษ 2000 จนถึงปี ค.ศ. 2011 และในปี ค.ศ. 2002 เขาได้รับเลือกให้เป็นประธานกลุ่มผู้เชี่ยวชาญด้านแง่มุมทางการของวิทยาการคอมพิวเตอร์ (FACS Specialist Group) ของสมาคมคอมพิวเตอร์อังกฤษ (British Computer Society)

นอกจากนี้ เขายังมีประสบการณ์ทำงานในภาคอุตสาหกรรมร่วมกับบริษัท Praxis High Integrity Systems ในช่วงปี ค.ศ. 2008-2009 โดยดูแลโครงการอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ที่ใช้ Z notation ในการพัฒนา

สารสนเทศพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมดิจิทัล

โบเวนมีความสนใจอย่างมากในการนำเทคโนโลยีมาใช้กับพิพิธภัณฑ์ ในปี ค.ศ. 1994 เขาได้ก่อตั้ง Virtual Library museums pages (VLmp) ซึ่งเป็นสารบบพิพิธภัณฑ์ออนไลน์ในยุคแรก และได้รับการยอมรับจากสภาการพิพิธภัณฑ์ระหว่างประเทศ (International Council of Museums - ICOM) ต่อมาเขาได้ก่อตั้งพิพิธภัณฑ์การคำนวณเสมือน (Virtual Museum of Computing) และบริษัท Museophile Limited ในปี ค.ศ. 2002 เพื่อสนับสนุนพิพิธภัณฑ์ในการสร้างพื้นที่พูดคุยและแลกเปลี่ยนข้อมูลออนไลน์

ตำแหน่งทางวิชาการและบทบาทอื่นๆ

• ดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์ด้านการคำนวณ หัวหน้าศูนย์ระเบียบวิธีทางการประยุกต์ (Centre for Applied Formal Methods) ที่มหาวิทยาลัยลอนดอนเซาท์แบงก์ (ค.ศ. 2000-2006)
• เป็นศาสตราจารย์ด้านวิทยาการคอมพิวเตอร์ที่มหาวิทยาลัยเบอร์มิงแฮมซิตี้ (Birmingham City University)
• เป็นศาสตราจารย์พิเศษ (Adjunct Professor) ที่มหาวิทยาลัยเซาท์เวสต์ (Southwest University) ในเมืองฉงชิ่ง ประเทศจีน ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2017
• เคยเป็นศาสตราจารย์อาคันตุกะที่สถาบันพรัตต์ (Pratt Institute) ในนิวยอร์ก, มหาวิทยาลัยเวสต์มินสเตอร์ และคิงส์คอลเลจลอนดอน

การยอมรับและรางวัล

โบเวนได้รับรางวัล IEE Charles Babbage Premium ในปี ค.ศ. 1994 สำหรับบทความวิจัยที่ดีที่สุดในวารสาร Software Engineering Journal นอกจากนี้เขายังได้รับเลือกให้เป็นสมาชิก (Fellow) ของ Royal Society for the encouragement of Arts, Manufactures and Commerce (RSA) ในปี ค.ศ. 2002 และสมาชิกของสมาคมคอมพิวเตอร์อังกฤษ (BCS) ในปี ค.ศ. 2004

ผลงานเขียนที่สำคัญ

โจนาธาน โบเวน มีผลงานเขียนและบรรณาธิการหนังสือจำนวนมาก ซึ่งครอบคลุมทั้งด้านวิศวกรรมซอฟต์แวร์และวัฒนธรรมดิจิทัล ตัวอย่างผลงานที่สำคัญ ได้แก่:

• Formal Specification and Documentation using Z: A Case Study Approach (1996) - หนังสือที่เน้นการประยุกต์ใช้ Z notation ในการออกแบบซอฟต์แวร์
• The Turing Guide (2017) - หนังสือที่รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับ อลัน ทัวริง ร่วมกับผู้เขียนท่านอื่น
• Museums and Digital Culture: New Perspectives and Research (2019) - งานเขียนที่สำรวจความสัมพันธ์ระหว่างพิพิธภัณฑ์และวัฒนธรรมดิจิทัล
• The Arts and Computational Culture: Real and Virtual Worlds (2024) - ผลงานล่าสุดที่สำรวจโลกศิลปะและวัฒนธรรมการคำนวณ