เครื่องบินโจมตี AC-130 ป้อมปืนลอยฟ้าของกองทัพอากาศสหรัฐฯ
สรุปใจความสำคัญ
- เป็นเครื่องบินโจมตีที่ดัดแปลงมาจากเครื่องบินลำเลียง C-130 Hercules
- ติดตั้งอาวุธหนักไว้ที่ด้านซ้ายของเครื่องบิน และใช้เทคนิคการบินวนรอบเป้าหมาย (Pylon Turn) ในการโจมตี
- ปฏิบัติการภายใต้กองบัญชาการปฏิบัติการพิเศษทางอากาศ (AFSOC) ของกองทัพอากาศสหรัฐฯ
- เป็นเครื่องบินรุ่นเดียวที่ติดตั้งปืนใหญ่ขนาด 105 มม. สำหรับการโจมตีทางอากาศ
Lockheed AC-130 เป็นเครื่องบินโจมตีภาคพื้นดินที่มีความทนทานสูงและติดตั้งอาวุธหนัก ซึ่งดัดแปลงมาจากเครื่องบินลำเลียงทางยุทธวิธี C-130 Hercules โดยถูกออกแบบมาเพื่อปฏิบัติภารกิจสนับสนุนทางอากาศโดยใกล้ชิด (Close Air Support - CAS) และการโจมตีเป้าหมายภาคพื้นดินด้วยความแม่นยำสูง
เนื่องจากตัวเครื่องมีขนาดใหญ่และมักปฏิบัติการที่ระดับความสูงต่ำ (ประมาณ 7,000 ฟุต หรือ 2,100 เมตร) ทำให้ตกเป็นเป้าโจมตีได้ง่าย ดังนั้น ภารกิจส่วนใหญ่ของ AC-130 จึงมักดำเนินการในเวลากลางคืน โดยใช้ระบบเซนเซอร์และอุปกรณ์ตรวจจับความร้อนขั้นสูงเพื่อระบุเป้าหมาย
บทบาทและภารกิจหลัก
กองทัพอากาศสหรัฐฯ (USAF) เป็นผู้ใช้งานเพียงรายเดียว โดยปฏิบัติการภายใต้กองบัญชาการปฏิบัติการพิเศษทางอากาศ (Air Force Special Operations Command - AFSOC) โดยมีภารกิจหลักดังนี้:
- การสนับสนุนทางอากาศโดยใกล้ชิด (Close Air Support): ให้การสนับสนุนกองกำลังภาคพื้นดิน การคุ้มกันขบวนรถ และการปฏิบัติการในเขตเมือง
- การสกัดกั้นทางอากาศ (Air Interdiction): โจมตีเป้าหมายที่กำหนดไว้ล่วงหน้าหรือเป้าหมายที่พบโดยบังเอิญ
- การป้องกันกองกำลัง (Force Protection): ป้องกันฐานทัพอากาศและสิ่งอำนวยความสะดวกทางทหาร
ลักษณะทางเทคนิคและยุทธวิธีการโจมตี
AC-130 มีลักษณะเด่นคือห้องโดยสารแบบไม่ปรับความดัน และติดตั้งอาวุธทั้งหมดไว้ที่ ด้านซ้าย (Port side) ของลำตัวเครื่องบิน
เทคนิค Pylon Turn
ในการโจมตี AC-130 จะใช้เทคนิคที่เรียกว่า Pylon Turn คือการบินวนเป็นวงกลมขนาดใหญ่รอบเป้าหมาย ซึ่งช่วยให้เครื่องบินสามารถระดมยิงอาวุธเข้าใส่จุดเดียวบนพื้นดินได้อย่างต่อเนื่องและยาวนานกว่าการบินโฉบโจมตีแบบปกติ
วิวัฒนาการของรุ่นต่างๆ
| รุ่น | ลักษณะเด่นและอาวุธ |
|---|---|
| AC-130A | รุ่นบุกเบิก พัฒนาในช่วงสงครามเวียดนาม (Project Gunship II) เพื่อแทนที่ AC-47 Spooky |
| AC-130H Spectre | ติดตั้งปืนใหญ่ Bofors 40 มม. และปืนใหญ่ M102 105 มม. (ซึ่งเป็นปืนใหญ่ที่ใหญ่ที่สุดที่เคยติดตั้งบนเครื่องบิน) |
| AC-130U Spooky | ปรับปรุงระบบควบคุมการยิง และติดตั้งปืน GAU-12 Equalizer ขนาด 25 มม. |
| AC-130W Stinger II | ดัดแปลงจาก C-130H โดยเพิ่มชุดอุปกรณ์โจมตีที่มีความแม่นยำสูง |
| AC-130J Ghostrider | รุ่นล่าสุด พัฒนาจาก MC-130J Commando II มีระบบเอวิโอนิกส์และอาวุธที่ทันสมัยที่สุด |
คำถามที่พบบ่อย
ทำไม AC-130 ถึงต้องบินโจมตีในเวลากลางคืน?
เนื่องจากตัวเครื่องมีขนาดใหญ่และบินที่ระดับความสูงต่ำ ทำให้ตกเป็นเป้าโจมตีจากอาวุธต่อสู้อากาศยานภาคพื้นดินได้ง่าย การปฏิบัติการในเวลากลางคืนจึงช่วยลดความเสี่ยงและเพิ่มความได้เปรียบในการตรวจจับเป้าหมายด้วยเซนเซอร์ความร้อน
เทคนิค Pylon Turn คืออะไร?
คือการบินวนเป็นวงกลมรอบเป้าหมาย โดยให้เป้าหมายอยู่จุดศูนย์กลางของวงกลม ทำให้ปืนที่ติดตั้งอยู่ด้านซ้ายของเครื่องบินสามารถยิงถล่มเป้าหมายได้อย่างต่อเนื่องโดยไม่ต้องหยุดพักหรือบินออกจากพื้นที่
AC-130 แตกต่างจาก C-130 อย่างไร?
C-130 เป็นเครื่องบินลำเลียงทางยุทธวิธีที่เน้นการขนส่งทหารและอุปกรณ์ แต่ AC-130 ถูกดัดแปลงให้เป็นเครื่องบินโจมตี โดยการติดตั้งระบบอาวุธหนัก เซนเซอร์ตรวจจับเป้าหมาย และระบบควบคุมการยิงที่ด้านซ้ายของลำตัวเครื่อง
บทความที่เกี่ยวข้อง
01เครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญตรากองทัพอากาศสหรัฐฯ
เหรียญริบบิ้นการฝึกอบรมทางอากาศและอวกาศ (Air and Space Training Ribbon)
อ่านบทความฉบับเต็มอ่านต่อ →
02AviationAviation
Soko J-21 Jastreb เครื่องบินโจมตีเบาจากยูโกสลาเวีย
อ่านบทความฉบับเต็มอ่านต่อ →เครื่องบินโจมตี