มิซซิมะ นิวส์ (Mizzima News)

มิซซิมะ นิวส์ (Mizzima News) (ภาษาพม่า: မဇ္ဈိမသတင်း) เป็นองค์กรข่าวพหุสื่อของประเทศเมียนมา และเป็นสมาชิกของกลุ่มพันธมิตรข่าวพม่า (Burma News International) โดยก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2541 ในช่วงที่กลุ่มเคลื่อนไหวเพื่อประชาธิปไตยในเมียนมาต้องลี้ภัยไปยังต่างประเทศ เพื่อทำหน้าที่รายงานข้อเท็จจริงและนำเสนอข่าวสารจากภายในประเทศที่ถูกปิดกั้นโดยรัฐบาลทหาร

ประวัติการก่อตั้งและการดำเนินงานในต่างแดน

มิซซิมะ นิวส์ ก่อตั้งขึ้นในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2541 ณ กรุงนิวเดลี ประเทศอินเดีย โดยกลุ่มนักข่าวชาวพม่าที่ลี้ภัยทางการเมือง นำโดย โซ ไม้นท์ (Soe Myint) และ ทิน ทิน ออง (Thin Thin Aung) ซึ่งทั้งคู่เป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการประท้วงเรียกร้องประชาธิปไตยปี พ.ศ. 2531 (8888 Uprising) ก่อนจะถูกปราบปรามอย่างรุนแรงจนต้องลี้ภัยออกนอกประเทศ

ชื่อ "มิซซิมะ" (Mizzima) มีที่มาจากภาษาบาลี หมายถึง "ทางสายกลาง" หรือ "ความพอดี" ในช่วง 15 ปีแรกของการดำเนินงาน สำนักข่าวแห่งนี้ปฏิบัติการจากสำนักงานในอินเดียและสำนักงานประสานงานในจังหวัดเชียงใหม่ ประเทศไทย ทำให้มิซซิมะกลายเป็นช่องทางสำคัญในการส่งข้อมูลข่าวสารจากภายในเมียนมาออกสู่สายตาชาวโลกในช่วงที่ประเทศถูกโดดเดี่ยว

การขยายตัวในช่วงการปฏิรูปการเมือง

ภายหลังการปฏิรูปทางการเมืองและเศรษฐกิจของเมียนมาในช่วงทศวรรษ 2010 มิซซิมะ นิวส์ เป็นองค์กรสื่อลี้ภัยรายแรกที่ได้รับอนุญาตให้จดทะเบียนและเปิดสำนักงานอย่างเป็นทางการในย่างกุ้ง ในช่วงเวลาแห่งการเปลี่ยนผ่านสู่ระบอบกึ่งประชาธิปไตยนี้ สำนักข่าวได้ขยายรูปแบบการนำเสนอข้อมูลอย่างกว้างขวาง ได้แก่:

• การจัดทำหนังสือพิมพ์ดิจิทัลรายวันในภาษาพม่า
• การจัดทำนิตยสารธุรกิจรายสัปดาห์ในภาษาอังกฤษ
• การผลิตรายการโทรทัศน์ที่ออกอากาศผ่านสถานีวิทยุและโทรทัศน์เมียนมา (MRTV) ซึ่งเป็นสื่อของรัฐ
• การดำเนินเว็บไซต์ข่าวทั้งภาษาพม่าและภาษาอังกฤษ

การรัฐประหารปี พ.ศ. 2564 และการกลับสู่สถานะสื่อลี้ภัย

หลังการรัฐประหารในเมียนมาเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2564 รัฐบาลทหารได้สั่งเพิกถอนใบอนุญาตประกอบกิจการของมิซซิมะ นิวส์ พร้อมกับสำนักข่าวอื่น ๆ อีก 4 แห่ง ได้แก่ Myanmar Now, Democratic Voice of Burma (DVB), Khit Thit Media และ 7Day News

สำนักงานในย่างกุ้งถูกบุกค้น และเจ้าหน้าที่รัฐได้เข้าจับกุมบุคลากรของสำนักข่าวหลายราย รวมถึง ทิน ทิน ออง ผู้ร่วมก่อตั้ง ซึ่งถูกจับกุมเมื่อวันที่ 8 เมษายน พ.ศ. 2564 โดยถูกตั้งข้อหาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 505(a) ในข้อหา "สร้างความหวาดกลัว" และ "แพร่กระจายข่าวปลอม" ซึ่งองค์กรสิทธิมนุษยชนมองว่าเป็นการใช้กฎหมายเพื่อปิดปากผู้เห็นต่างทางการเมือง

เหตุการณ์ดังกล่าวส่งผลให้มิซซิมะ นิวส์ ต้องยุติการดำเนินงานในที่สาธารณะและกลับไปปฏิบัติการในรูปแบบสื่อใต้ดินและสื่อลี้ภัยอีกครั้ง โดยผู้นำองค์กร รวมถึงโซ ไม้นท์ ได้ย้ายฐานปฏิบัติการไปยังพื้นที่ชายแดนและต่างประเทศ เพื่อให้สามารถรายงานข่าวการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยในเมียนมาต่อไปได้

รางวัลที่ได้รับ

ในปี พ.ศ. 2550 มิซซิมะ นิวส์ ได้รับรางวัล Free Media Pioneer จากสถาบันสื่อเสรีนานาชาติ (International Press Institute - IPI) เพื่อเชิดชูบทบาทในการบุกเบิกเสรีภาพสื่อในเมียนมา