รัฐสภาแห่งรัฐควีนส์แลนด์

รัฐสภาแห่งรัฐควีนส์แลนด์ (Parliament of Queensland) เป็นองค์กรนิติบัญญัติของรัฐควีนส์แลนด์ ประเทศออสเตรเลีย โดยใช้ระบบสภาเดียว (Unicameral) ซึ่งทำให้เป็นรัฐสภาเพียงแห่งเดียวในบรรดารัฐทั้งหมดของออสเตรเลียที่ไม่มีสภาสูง เนื่องจากสภาที่ปรึกษา (Legislative Council) ได้ถูกยกเลิกไปในปี ค.ศ. 1922

ตามรัฐธรรมนูญแห่งรัฐควีนส์แลนด์ รัฐสภาประกอบด้วยองค์พระมหากษัตริย์ (ซึ่งมีผู้ว่าการรัฐควีนส์แลนด์เป็นผู้แทนพระองค์) และสภานิติบัญญัติ (Legislative Assembly) โดยมีที่ทำการตั้งอยู่ที่อาคารรัฐสภา (Parliament House) ในเมืองบริสเบน เมืองหลวงของรัฐ

อำนาจหน้าที่และโครงสร้างทางกฎหมาย

รัฐสภาแห่งรัฐควีนส์แลนด์มีอำนาจนิติบัญญัติเต็มรูปแบบเหนือดินแดนของรัฐควีนส์แลนด์ อย่างไรก็ตาม ในกรณีที่มีกฎหมายของรัฐขัดหรือแย้งกับกฎหมายของเครือรัฐ (Commonwealth laws) ให้ใช้กฎหมายของเครือรัฐเป็นหลัก นอกจากนี้ กฎหมายบางฉบับจากยุคอาณานิคมที่ผ่านโดยรัฐสภาแห่งรัฐนิวเซาท์เวลส์และรัฐสภาอังกฤษยังคงมีผลบังคับใช้ในบางกรณี

การเปลี่ยนแปลงระบบเลือกตั้ง

หลังจากการเลือกตั้งในปี ค.ศ. 2015 ได้มีการปรับปรุงระบบการทำงานของสภานิติบัญญัติ ดังนี้:

• เพิ่มจำนวนที่นั่งในสภานิติบัญญัติเป็น 93 ที่นั่ง
• เปลี่ยนระบบการลงคะแนนจากแบบเลือกได้ (Optional Preferential Voting) เป็นแบบลำดับความชอบเต็มรูปแบบ (Full-Preferential Voting)
• เปลี่ยนวาระการดำรงตำแหน่งจากแบบไม่กำหนดเวลาที่แน่นอน เป็นวาระคงที่ 4 ปี

ประวัติความเป็นมา

รัฐสภาแห่งรัฐควีนส์แลนด์ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม ค.ศ. 1860 ไม่ถึงหนึ่งปีหลังจากที่ควีนส์แลนด์ได้รับการสถาปนาเป็นอาณานิคมแยกจากนิวเซาท์เวลส์ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1859 ในช่วงแรก รัฐสภาได้ใช้สถานที่ซึ่งเดิมเป็นค่ายทหารและที่คุมขังนักโทษบนถนนควีน (Queen Street) ในเมืองบริสเบน โดยประเด็นสำคัญในช่วงแรกคือการส่งเสริมการย้ายถิ่นฐานและการให้สิทธิครอบครองที่ดินเพื่อดึงดูดผู้ตั้งถิ่นฐานรายใหม่

ควีนส์แลนด์สร้างประวัติศาสตร์ในปี ค.ศ. 1915 โดยเป็นรัฐแรกในออสเตรเลียที่กำหนดให้การออกเสียงเลือกตั้งในระดับรัฐเป็นหน้าที่บังคับ (Compulsory Voting)

ในด้านการสื่อสาร รัฐสภาเริ่มมีการถ่ายทอดเสียงการประชุมผ่านอินเทอร์เน็ตตั้งแต่ 1 เมษายน ค.ศ. 2003 และเริ่มถ่ายทอดสดทางวิดีโอในปี ค.ศ. 2007 โดยใช้กล้องโทรทัศน์ภายในอาคารจำนวน 9 ตัวในการบันทึกการประชุม

สมาชิกและการดำเนินงาน

การคัดเลือกสมาชิก

สภานิติบัญญัติประกอบด้วยสมาชิกจำนวน 93 คน (MPs) ซึ่งได้รับเลือกตั้งจากเขตเลือกตั้งที่มีจำนวนประชากรใกล้เคียงกัน โดยใช้ระบบการลงคะแนนแบบลำดับความชอบเต็มรูปแบบ และมีการเลือกตั้งทุกๆ 4 ปี

บทบาทของพระมหากษัตริย์และผู้ว่าการรัฐ

บทบาทหลักของพระมหากษัตริย์ในรัฐสภาคือการให้พระราชทานพระบรมราชานุญาต (Royal Assent) แก่กฎหมายที่ผ่านสภานิติบัญญัติ ซึ่งในทางปฏิบัติหน้าที่นี้จะดำเนินการโดยผู้ว่าการรัฐควีนส์แลนด์ โดยปกติแล้วผู้ว่าการรัฐจะไม่ปฏิเสธการลงนามในร่างกฎหมายที่ผ่านความเห็นชอบจากสภานิติบัญญัติแล้ว

ผู้ว่าการรัฐจะเป็นผู้เชิญผู้นำพรรคหรือกลุ่มพันธมิตรที่มีที่นั่งมากที่สุดในสภาให้จัดตั้งรัฐบาล โดยผู้นำพรรคนั้นจะดำรงตำแหน่งมุขมนตรี (Premier) ของรัฐควีนส์แลนด์ และแต่งตั้งคณะรัฐมนตรี

พิธีการและสัญลักษณ์

เมื่อมีการเริ่มสภาชุดใหม่ สมาชิกต้องกล่าวคำปฏิญาณตนต่อพระมหากษัตริย์และคำปฏิญาณรับตำแหน่งต่อหน้าผู้ว่าการรัฐหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย (โดยปกติคือเลขาธิการรัฐสภา)

สัญลักษณ์สำคัญของรัฐสภาคือ คทา (Mace) ซึ่งทำจากเงินแท้ชุบทองและประดับด้วยอัญมณีจากรัฐควีนส์แลนด์ 32 เม็ด คทาจะถูกนำเข้ามาในห้องประชุมโดยเจ้าหน้าที่ Sergeant-at-arms เมื่อประธานสภาเข้าสู่ห้องประชุม และจะถูกนำออกไปเมื่อสิ้นสุดการประชุมในแต่ละวัน

กิจวัตรการประชุม

การประชุมในแต่ละวันมักเริ่มต้นด้วยเรื่องระเบียบวาระทั่วไป เช่น การสวดมนต์ การแจ้งเรื่องต่างๆ และการยื่นเอกสาร จากนั้นจะเป็นช่วงเวลาของรัฐมนตรีในการแถลงการณ์ และตามด้วยช่วง Question Time ซึ่งเป็นช่วงเวลาไม่เกินหนึ่งชั่วโมงที่สมาชิกสภาคนใดก็ได้สามารถตั้งคำถามต่อรัฐมนตรีเพื่อตรวจสอบการทำงานของรัฐบาล