รูสคัพ การแข่งขันฟุตบอลระดับนานาชาติช่วงทศวรรษ 1980

รูสคัพ (Rous Cup) เป็นการแข่งขันฟุตบอลระดับนานาชาติระยะสั้นที่จัดขึ้นในช่วงครึ่งหลังของทศวรรษ 1980 โดยเป็นการแข่งขันระหว่างทีมชาติอังกฤษ ทีมชาติสกอตแลนด์ และในเวลาต่อมาได้มีการเชิญทีมจากทวีปอเมริกาใต้เข้าร่วมแข่งขันด้วย รายการนี้ตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่ เซอร์ สแตนลีย์ รูส (Sir Stanley Rous) อดีตเลขาธิการสมาคมฟุตบอลอังกฤษ (The FA) และอดีตประธานสหพันธ์ฟุตบอลนานาชาติ (FIFA)

จุดเริ่มต้นและรูปแบบการแข่งขัน

รูสคัพถูกสร้างขึ้นเพื่อทดแทนการแข่งขัน บริติชโฮมแชมเปียนชิป (British Home Championship) ซึ่งสิ้นสุดลงในปี 1984 โดยในช่วงแรก รายการนี้มีวัตถุประสงค์เพียงเพื่อรักษาธรรมเนียมการพบกันรายปีระหว่างอังกฤษและสกอตแลนด์ รูปแบบการแข่งขันในช่วงสองปีแรกจึงเป็นการแข่งขันเพียงนัดเดียวระหว่างสองชาตินี้ โดยสลับกันเป็นเจ้าบ้านในแต่ละปี และผู้ชนะในนัดนั้นจะได้ครองถ้วยรางวัล ซึ่งเป็นรูปแบบที่คล้ายคลึงกับถ้วยแคลคัตตา (Calcutta Cup) ในกีฬารักบี้สหภาพ

หลังจากผ่านไปสองปี ผู้จัดได้ตัดสินใจปรับเปลี่ยนรูปแบบเพื่อเพิ่มความน่าสนใจและตอบสนองความต้องการของอังกฤษและสกอตแลนด์ที่ต้องการเผชิญหน้ากับทีมที่แข็งแกร่งขึ้น จึงได้มีการเชิญทีมรับเชิญจากอเมริกาใต้หนึ่งทีมในแต่ละปี ทำให้การแข่งขันเปลี่ยนเป็นระบบลีก (Round-robin) โดยแต่ละทีมจะแข่งขันกับทีมอื่นทีมละหนึ่งนัด ทีมที่ชนะจะได้ 2 คะแนน เสมอได้ 1 คะแนน และแพ้ไม่ได้คะแนน หากมีคะแนนเท่ากันจะใช้ผลต่างประตูได้เสียในการตัดสิน โดยทีมรับเชิญจากอเมริกาใต้จะต้องลงเล่นเป็นทีมเยือนทั้งสองนัด

ปัญหาความรุนแรงและการสิ้นสุดของรายการ

แม้ว่าการเดินทางไปเชียร์ของแฟนบอลชาวสกอตในลอนดอนจะเป็นเรื่องปกติ แต่การเดินทางไปเชียร์ของแฟนบอลชาวอังกฤษในกลาสโกว์กลับมีจำนวนน้อยกว่ามาก จนกระทั่งในปี 1987 เริ่มเกิดเหตุปะทะย่อยๆ ในอัฒจันทร์ของสนามแฮมป์เดนพาร์ค และสถานการณ์ได้ทวีความรุนแรงขึ้นในปี 1989 เมื่อเกิดเหตุจลาจลครั้งใหญ่ในเมืองกลาสโกว์จากการปรากฏตัวของกลุ่มฮูลลิแกนชาวอังกฤษจำนวนมาก

ในช่วงเวลานั้น สโมสรฟุตบอลของอังกฤษถูกสั่งห้ามแข่งขันในฟุตบอลถ้วยยุโรป สมาคมฟุตบอลอังกฤษ (FA) จึงมีความกังวลอย่างมากว่าทีมชาติอังกฤษอาจถูกสั่งห้ามแข่งขันด้วย ซึ่งการแข่งขันนัดสำคัญระหว่างสกอตแลนด์และอังกฤษเป็นจุดสนใจของคนทั่วโลก ปัจจัยด้านความปลอดภัยและความรุนแรงนี้จึงเป็นสาเหตุหลักที่นำไปสู่การยกเลิกการแข่งขันรูสคัพในปี 1989 รวมถึงการยกเลิกการพบกันรายปีระหว่างอังกฤษและสกอตแลนด์ด้วย

สถิติที่น่าสนใจ

การแข่งขันรูสคัพดำเนินมาเป็นเวลา 5 ปี โดยมีสถิติที่โดดเด่นดังนี้:

• ผู้เล่นที่ลงสนามมากที่สุด: คริส ว็อดเดิล, รอย อิตเคน และ อเล็กซ์ แมคเลิช (ลงเล่น 8 นัด)
• ผู้ทำประตูสูงสุด: แกรี่ ลินีเกอร์ (2 ประตู)
• จำนวนผู้ชมสูงสุด: 92,000 คน (นัดระหว่างอังกฤษ พบ บราซิล ปี 1987)
• จำนวนผู้ชมต่ำสุด: 9,006 คน (นัดระหว่างสกอตแลนด์ พบ ชิลี ปี 1989)