ซามูเอล มอร์ลีย์ นักอุตสาหกรรมและนักการเมืองผู้ใจบุญแห่งยุควิกตอเรีย

ซามูเอล มอร์ลีย์ (15 ตุลาคม ค.ศ. 1809 – 5 กันยายน ค.ศ. 1886) เป็นนักอุตสาหกรรมสิ่งทอขนสัตว์ชาวอังกฤษ นักการเมืองสายก้าวหน้า และนักการกุศลผู้มีชื่อเสียงในยุควิกตอเรีย เขาเป็นที่รู้จักในฐานะผู้สนับสนุนลัทธิเลิกทาส สมาชิกนิกายคอนกรีแกชันนัลลิสต์ (Congregationalist) และรัฐบุรุษผู้มีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมการศึกษาและการกุศลในสหราชอาณาจักร

ประวัติและการสร้างฐานะ

มอร์ลีย์เป็นบุตรชายคนเล็กของจอห์น มอร์ลีย์ ผู้ก่อตั้งธุรกิจผลิตถุงเท้าและชุดชั้นใน (hosiery) ในเมืองน็อตทิงแฮม โดยมีสำนักงานอยู่ในลอนดอน มอร์ลีย์เริ่มทำงานในธุรกิจของบิดาตั้งแต่ยังเยาว์วัย และเมื่อบิดาและพี่ชายตัดสินใจเกษียณอายุ เขาจึงได้รับมอบหมายให้ดูแลการบริหารจัดการทั้งหมด จนกระทั่งในปี ค.ศ. 1860 เขาได้กลายเป็นเจ้าของเพียงผู้เดียวของธุรกิจทั้งในลอนดอนและน็อตทิงแฮม

ภายใต้การนำของมอร์ลีย์ ธุรกิจของเขาเติบโตอย่างรวดเร็วจนกลายเป็นผู้ผลิตรายใหญ่ที่สุดในประเภทธุรกิจเดียวกันในขณะนั้น ส่งผลให้เขากลายเป็นมหาเศรษฐีและได้รับการยกย่องว่าเป็นนายจ้างต้นแบบที่ดูแลลูกจ้างเป็นอย่างดี

บทบาททางการเมืองและการสื่อสาร

มอร์ลีย์เป็นสมาชิกพรรคลิเบอรัล (Liberal Party) และเป็นผู้สนับสนุนตัวยงของวิลเลียม แกลดสโตน (William Gladstone) เขาได้รับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (MP) ของเมืองน็อตทิงแฮมในปี ค.ศ. 1865 และต่อมาได้รับเลือกตั้งเป็นตัวแทนของเมืองบริสตอลในช่วงปี ค.ศ. 1868–1885

นอกจากนี้ เขายังมีบทบาทในด้านสื่อสารมวลชน โดยเป็นหนึ่งในเจ้าของหนังสือพิมพ์ Daily News ซึ่งเป็นหนังสือพิมพ์หลักของฝ่ายลิเบอรัลในยุคนั้น มอร์ลีย์มีส่วนสำคัญในการลดราคาหนังสือพิมพ์เพื่อให้เข้าถึงประชาชนได้มากขึ้น ซึ่งไม่เพียงแต่เปลี่ยนผลประกอบการจากขาดทุนเป็นกำไร แต่ยังช่วยเพิ่มอิทธิพลในการเผยแพร่อุดมการณ์ทางการเมืองของเขาด้วย

งานด้านการกุศลและการศึกษา

มอร์ลีย์ได้รับฉายาว่า "พ่อค้าผู้ใจบุญ" (Philanthropic Merchant) เนื่องจากเขาทุ่มเททรัพยากรจำนวนมากเพื่อสาธารณประโยชน์ ผลงานที่โดดเด่นที่สุดคือการก่อตั้ง วิทยาลัยมอร์ลีย์ (Morley College) ในลอนดอน เพื่อส่งเสริมการศึกษาสำหรับผู้ใหญ่

เขายังมีบทบาทสำคัญในด้านอื่น ๆ ดังนี้:

• เป็นเหรัญญิกของวิทยาลัยโฮเมอร์ตัน (Homerton College) และเป็นประธานในพิธีเปิดสถาบันฝึกหัดครูของคณะกรรมการการศึกษาคอนกรีแกชันนัลเมื่อวันที่ 20 เมษายน ค.ศ. 1852
• ดำรงตำแหน่งประธานสมาคมสันติภาพลอนดอน (London Peace Society) ในช่วงปลายทศวรรษ 1850 โดยได้นำการประชุมที่ Exeter Hall ในปี ค.ศ. 1859 เพื่อคัดค้านสงครามในอิตาลี
• เป็นผู้สนับสนุนและประธานของโรงเรียนคอนกรีแกชันนัล (Congregational School) โดยได้วางศิลาฤกษ์อาคารใหม่ที่เมืองแคเทอแรมในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1883

การต่อต้านการเลิกทาส

มอร์ลีย์เป็นผู้สนับสนุนลัทธิเลิกทาส (Abolitionism) อย่างแรงกล้า ซึ่งเป็นแนวคิดที่แพร่หลายในกลุ่มวิกและกลุ่มก้าวหน้าของอังกฤษในศตวรรษที่ 19 เขาได้ดำรงตำแหน่งเหรัญญิกของกองทุนสนับสนุน โจไซอาห์ เฮนสัน (Josiah Henson) อดีตทาสชาวอเมริกันที่ลี้ภัยมายังอังกฤษ

ในอัตชีวประวัติของเฮนสัน มอร์ลีย์และจอร์จ สเตอร์จ (George Sturge) ได้ร่วมเขียนบทนำให้ ซึ่งแสดงถึงความสัมพันธ์อันใกล้ชิดและการสนับสนุนที่มอร์ลีย์มีต่อผู้ที่ถูกกดขี่จากระบบทาส

ชีวิตครอบครัวและการเสียชีวิต

มอร์ลีย์สมรสกับ เรเบกกา มาเรีย โฮป (Rebekah Maria Hope) บุตรสาวของซามูเอล โฮป แห่งเมืองลิเวอร์พูล มีบุตรชายสองคนคือ ซามูเอล (ต่อมาเป็นผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศอังกฤษและได้รับบรรดาศักดิ์เป็นบารอนฮอลเลนเดนในปี ค.ศ. 1912) และ อาร์โนลด์ มอร์ลีย์ ซึ่งเป็นนักการเมืองพรรคลิเบอรัล

ซามูเอล มอร์ลีย์ เสียชีวิตเมื่อวันที่ 5 กันยายน ค.ศ. 1886 ด้วยโรคปอดบวม ณ บ้าน Hall Place ใกล้เมืองทอนบริดจ์ ในเคาน์ตี้เคนต์

การรำลึกถึง

มีการสร้างอนุสาวรีย์เพื่อระลึกถึงมอร์ลีย์ในหลายแห่ง ได้แก่ รูปปั้นในเมืองบริสตอล และอนุสรณ์สถาน ณ สุสานแอบนีย์พาร์ค (Abney Park Cemetery) ในลอนดอน ซึ่งถูกออกแบบอย่างเรียบง่ายตามความเชื่อของกลุ่มน็อนคอนฟอร์มิสต์ (Nonconformists) ที่ไม่นิยมความหรูหราฟุ่มเฟือย

นอกจากนี้ ยังมีรูปปั้นครึ่งตัวที่ทางเข้า The Arboretum เมืองน็อตทิงแฮม และโบสถ์ Morley Memorial Chapel ที่เมืองน็อตทิงแฮมซึ่งสร้างขึ้นในปี ค.ศ. 1889 เพื่อเป็นเกียรติแก่เขา ในปี ค.ศ. 2016 วิทยาลัยโฮเมอร์ตันแห่งเคมบริดจ์ได้ตั้งชื่ออาคารที่พักสำหรับนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาว่า "Morley House" เพื่อระลึกถึงคุณูปการของเขา