← กลับไปยังบทความทั้งหมด

SARS-CoV-2 ไวรัสต้นเหตุของโรคโควิด-19 และข้อมูลสำคัญ

สรุปใจความสำคัญ

  • SARS-CoV-2 เป็นไวรัส RNA สายเดี่ยวชนิด positive-sense ที่ก่อให้เกิดโรค COVID-19
  • ถูกตรวจพบครั้งแรกที่เมืองอู่ฮั่น ประเทศจีน ในช่วงปลายปี 2019
  • มีความใกล้ชิดทางพันธุกรรมกับโคโรนาไวรัสในค้างคาว โดยเฉพาะสายพันธุ์ BANAL-52

SARS-CoV-2 (Severe acute respiratory syndrome coronavirus 2) คือไวรัสในตระกูลโคโรนาไวรัสที่ก่อให้เกิดโรค COVID-19 ซึ่งเป็นโรคทางเดินหายใจที่นำไปสู่การแพร่ระบาดใหญ่ทั่วโลกที่เริ่มต้นขึ้นในช่วงปลายปี 2019

Electron micrograph of SARS-CoV-2 virions
ภาพถ่ายจากกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแสดงให้เห็นอนุภาคของไวรัส SARS-CoV-2 ที่มีลักษณะเป็นมงกุฎ (Coronae)

ลักษณะทางชีววิทยาของไวรัส

SARS-CoV-2 เป็นไวรัสชนิด positive-sense single-stranded RNA virus ซึ่งมีความสามารถในการแพร่เชื้อในมนุษย์ได้อย่างรวดเร็ว ไวรัสชนิดนี้จัดอยู่ในสปีชีส์ Betacoronavirus pandemicum เช่นเดียวกับ SARS-CoV-1 ซึ่งเป็นไวรัสที่ก่อให้เกิดโรค SARS ในช่วงปี 2002–2004

Illustration of a SARS-CoV-2 virion
แบบจำลองโครงสร้างอะตอมของไวรัส SARS-CoV-2 ที่แสดงให้เห็นโครงสร้างภายนอกอย่างละเอียด

ต้นกำเนิดและการแพร่ระบาด

ไวรัส SARS-CoV-2 ถูกตรวจพบครั้งแรกที่เมืองอู่ฮั่น มณฑลหูเป่ย์ ประเทศจีน โดยองค์การอนามัยโลก (WHO) ได้ประกาศให้การระบาดครั้งนี้เป็นภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศตั้งแต่วันที่ 30 มกราคม 2020 จนถึงวันที่ 5 พฤษภาคม 2023

ในด้านต้นกำเนิด ไวรัสชนิดนี้มีต้นกำเนิดมาจากสัตว์ (Zoonotic origin) โดยมีความคล้ายคลึงทางพันธุกรรมอย่างมากกับโคโรนาไวรัสที่พบในค้างคาว ซึ่งบ่งชี้ว่าไวรัสอาจมีการข้ามสายพันธุ์จากค้างคาวมาสู่มนุษย์

สายพันธุ์ที่สำคัญ

ตลอดการแพร่ระบาด ได้มีการตรวจพบสายพันธุ์กลายพันธุ์ที่สำคัญหลายสายพันธุ์ เช่น:

  • Alpha (B.1.1.7)
  • Beta (B.1.351)
  • Gamma (P.1)
  • Delta (B.1.617.2)
  • Omicron (B.1.1.529)

ผลกระทบในวงกว้าง

การแพร่ระบาดของ SARS-CoV-2 ไม่เพียงแต่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพร่างกาย แต่ยังส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจ สังคม และวิถีชีวิตของผู้คนทั่วโลก รวมถึงการนำมาตรการล็อกดาวน์ การสวมหน้ากากอนามัย และการเว้นระยะห่างทางสังคมมาใช้เพื่อควบคุมการแพร่ระบาด

คำถามที่พบบ่อย

SARS-CoV-2 และ COVID-19 แตกต่างกันอย่างไร?

SARS-CoV-2 คือชื่อของตัวไวรัสที่ก่อโรค ในขณะที่ COVID-19 คือชื่อของโรคที่เกิดจากการติดเชื้อไวรัสชนิดนี้

ไวรัส SARS-CoV-2 มีต้นกำเนิดมาจากไหน?

หลักฐานทางพันธุกรรมบ่งชี้ว่าไวรัสมีต้นกำเนิดมาจากสัตว์ (Zoonotic) โดยมีความคล้ายคลึงกับไวรัสโคโรนาที่พบในค้างคาวอย่างมาก

สายพันธุ์ Omicron คืออะไร?

Omicron เป็นหนึ่งในสายพันธุ์กลายพันธุ์ที่สำคัญ (Variant of Concern) ที่ถูกตรวจพบและสร้างความท้าทายในการควบคุมการระบาดเนื่องจากความสามารถในการแพร่กระจายที่รวดเร็ว