วุฒิสภาชิลี โครงสร้าง โครงสร้าง และประวัติศาสตร์
สรุปใจความสำคัญ
- วุฒิสภาชิลีประกอบด้วยวุฒิสมาชิก 43 ท่านที่มาจากการเลือกตั้งโดยตรง
- วุฒิสมาชิกมีวาระการดำรงตำแหน่ง 8 ปี โดยมีการเปลี่ยนตัวครึ่งหนึ่งทุก 4 ปี
- วุฒิสมาชิกต้องมีอายุอย่างน้อย 35 ปี และสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษา
- วุฒิสมาชิกที่มาจากการแต่งตั้ง (appointed senators) ถูกยกเลิกไปในปี 2006
วุฒิสภาแห่งสาธารณรัฐชิลี (Senate of the Republic of Chile) เป็นสภาสูงของรัฐสภาชิลี ซึ่งเป็นระบบสองสภา (Bicameral National Congress) ตามที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันของชิลี
โครงสร้างและองค์ประกอบ
ตามรัฐธรรมนูญของชิลี วุฒิสภาประกอบด้วยวุฒิสมาชิกจำนวน 43 ท่าน ซึ่งได้รับการเลือกตั้งโดยตรงจากประชาชนผ่านการลงคะแนนเสียงแบบสากลใน 16 เขตเลือกตั้งวุฒิสมาชิก วุฒิสมาชิกแต่ละท่านมีวาระการดำรงตำแหน่ง 8 ปี โดยจะมีการเปลี่ยนตัววุฒิสมาชิกครึ่งหนึ่งในทุกๆ 4 ปี
ผู้ที่จะสมัครรับเลือกตั้งเป็นวุฒิสมาชิกต้องมีคุณสมบัติ ดังนี้:
- //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f9/Senadores_Chile.svg/250px-Senadores_Chile.svg.png
- มีสิทธิเลือกตั้ง
- สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาหรือเทียบเท่า
- มีอายุอย่างน้อย 35 ปี

การยกเลิกวุฒิสมาชิกที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง
การแก้ไขรัฐธรรมนูญที่ได้รับความเห็นชอบจากที่ประชุมร่วมของรัฐสภาเมื่อวันที่ 16 สิงหาคม 2005 ได้ยกเลิกตำแหน่งวุฒิสมาชิกที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง (Non-directly elected senators) ตั้งแต่วันที่ 11 มีนาคม 2006
ในอดีต ตามรัฐธรรมนูญปี 1980 มีวุฒิสมาชิกที่เรียกว่า "วุฒิสมาชิกที่ได้รับการแต่งตั้ง" หรือ "วุฒิสมาชิกสถาบัน" ซึ่งรวมถึงอดีตประมุขแห่งรัฐ เช่น Eduardo Frei Ruiz-Tagle และ Augusto Pinochet ซึ่งได้รับการแต่งตั้งเป็นวุฒิสมาชิกตลอดชีพ แต่ต่อมา Pinochet ได้ลาออก และ Frei ได้รับเลือกตั้งเข้าสู่สภาสูงด้วยการเลือกตั้งโดยตรง
วิวัฒนาการทางประวัติศาสตร์
วุฒิสภาชิลีถูกก่อตั้งขึ้นในปี 1812 เพื่อสนับสนุนการกำหนดนโยบายของรัฐบาลคณะกรรมการ (Government Junta) และได้ผ่านการปรับเปลี่ยนโครงสร้างและอำนาจตามรัฐธรรมนูญหลายครั้ง ดังนี้:
1. วุฒิสภาชุดแรก (First Senate)
ก่อตั้งขึ้นตามมาตรา 7 ของคู่มือรัฐธรรมนูญชั่วคราวปี 1812 ประกอบด้วยสมาชิก 7 ท่าน (หนึ่งท่านต่อหนึ่งจังหวัด) และสมาชิกสำรอง 3 ท่าน ทำหน้าที่เป็นตัวถ่วงดุลอำนาจฝ่ายบริหารของรัฐบาลคณะกรรมการ โดยทำงานตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 1812 ถึงมกราคม 1814
2. วุฒิสภาที่ปรึกษา (Consultative Senate)
ก่อตั้งขึ้นตามมาตรา 13 ของคู่มือรัฐบาลชั่วคราวปี 1814 ประกอบด้วยสมาชิก 7 ท่านที่ได้รับการเสนอชื่อโดยจังหวัดต่างๆ และคัดเลือกโดยผู้อำนวยการสูงสุด (Supreme Director) ทำหน้าที่ตั้งแต่เดือนมีนาคมถึงกรกฎาคม 1814 ก่อนที่กองทัพสเปนจะยึดครองซันติอาโก
3. วุฒิสภาอนุรักษนิยมชุดแรก (First Conservative Senate)
ก่อตั้งขึ้นตามรัฐธรรมนูญปี 1818 ประกอบด้วยสมาชิก 5 ท่านและสมาชิกสำรอง 5 ท่าน ซึ่งคัดเลือกโดยผู้อำนวยการสูงสุด ทำหน้าที่เฉพาะเมื่อสภาล่างไม่สามารถประชุมได้ และมีอำนาจในการออกกฎระเบียบชั่วคราวที่มีผลบังคับใช้เป็นกฎหมาย
คำถามที่พบบ่อย
วุฒิสภาชิลีตั้งอยู่ที่เมืองใด?
วุฒิสภาชิลีประชุมกันที่อาคารรัฐสภาแห่งชาติในเมืองวัลปาไรโซ (Valparaíso)
วุฒิสมาชิกของชิลีมีวาระการดำรงตำแหน่งกี่ปี?
วุฒิสมาชิกมีวาระการดำรงตำแหน่ง 8 ปี
ใครคือผู้มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นวุฒิสมาชิกในชิลี?
ผู้สมัครต้องมีสิทธิเลือกตั้ง, สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาหรือเทียบเท่า และมีอายุอย่างน้อย 35 ปี