SoftBank Vision Fund กองทุนเทคโนโลยีที่ใหญ่ที่สุดในโลก
สรุปใจความสำคัญ
- เป็นกองทุนเน้นการลงทุนในเทคโนโลยีที่ใหญ่ที่สุดในโลกด้วยเงินทุนเริ่มต้นกว่า 1 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ
- ก่อตั้งโดยความร่วมมือระหว่าง SoftBank Group และ Public Investment Fund (PIF) ของซาอุดีอาระเบีย
- เผชิญกับการขาดทุนครั้งใหญ่จากการลงทุนใน WeWork และการขายหุ้น Nvidia ก่อนช่วง AI Boom
SoftBank Vision Fund คือกองทุนร่วมลงทุน (Venture Capital) ที่ก่อตั้งขึ้นในปี 2017 และบริหารจัดการโดย SoftBank Investment Advisers ซึ่งเป็นบริษัทในเครือของ SoftBank Group ด้วยเงินทุนเริ่มต้นที่มากกว่า 1 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ ทำให้กองทุนนี้กลายเป็นกองทุนที่เน้นการลงทุนในเทคโนโลยีที่ใหญ่ที่สุดในโลก โดยมีเป้าหมายหลักในการขับเคลื่อนนวัตกรรมที่สอดคล้องกับแนวโน้มของปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทั่วโลก
ประวัติและการก่อตั้ง
กองทุนนี้ถูกสร้างขึ้นในเดือนพฤษภาคม 2017 โดยความร่วมมือระหว่าง SoftBank Group และ Public Investment Fund (PIF) ของซาอุดีอาระเบีย โดยมีการระดมทุนรวม 1 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งแบ่งสัดส่วนการลงทุนดังนี้:
- Public Investment Fund (PIF): 4.5 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ
- SoftBank: 2.8 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ
- Mubadala Investment Company: 1.5 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ
- นักลงทุนรายอื่น (รวมถึง Apple): ส่วนที่เหลือ
Masayoshi Son ประธานของ SoftBank ได้ตั้งชื่อรหัสภายในโครงการนี้ว่า "Project Crystal Ball" โดยมีจุดประสงค์เพื่อลงทุนในบริษัทที่พัฒนาเทคโนโลยี AI ในหลากหลายภาคส่วน เช่น การเงินและการขนส่ง
ความผันผวนและการสูญเสียครั้งใหญ่
แม้จะเริ่มต้นด้วยความทะเยอทะยาน แต่ SoftBank Vision Fund ต้องเผชิญกับความท้าทายอย่างรุนแรงหลายครั้ง:
กรณีของ Nvidia
ในช่วงต้นปี 2019 กองทุนได้ถือหุ้นใน Nvidia ประมาณ 4.9% แต่จำเป็นต้องขายหุ้นทั้งหมดออกไปเนื่องจากราคาหุ้นที่ดิ่งลงในขณะนั้น ซึ่งเป็นการตัดสินใจที่ทำให้กองทุนพลาดโอกาสมหาศาล เนื่องจากในเวลาต่อมา Nvidia ได้กลายเป็นหนึ่งในบริษัทที่มีมูลค่าสูงที่สุดในโลกจากการเติบโตของ AI โดย Masayoshi Son ถึงกับกล่าวว่า "ปลาที่หลุดมือไปนั้นตัวใหญ่มาก"
ความล้มเหลวในการลงทุนและวิกฤตความเชื่อมั่น
กองทุนเผชิญกับความล้มเหลวในการลงทุนในหลายบริษัท เช่น WeWork ซึ่งเกิดปัญหาอย่างหนักหลังจากการเสนอขายหุ้น IPO ล้มเหลว รวมถึงบริษัทอื่นๆ เช่น Katerra, Wirecard และ Zymergen ซึ่งนำไปสู่การวิพากษ์วิจารณ์เรื่องการตรวจสอบสถานะ (Due Diligence) ที่ไม่เพียงพอ
ในปี 2022 กองทุนรายงานผลขาดทุนเป็นประวัติการณ์ถึง 3.5 ล้านล้านเยน (ประมาณ 2.74 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ) และในปี 2023 ก็ยังคงขาดทุนต่อเนื่องอีก 3.2 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ ส่งผลให้กลยุทธ์การลงทุนของ Masayoshi Son ถูกวิจารณ์ว่าพึ่งพา "ทฤษฎีคนโง่กว่า" (Greater Fool Theory)
การปรับโครงสร้างและการบริหารงาน
เนื่องจากผลประกอบการที่ย่ำแย่และการลาออกของผู้บริหารหลายราย ในเดือนพฤศจิกายน 2024 Rajeev Misra ได้ก้าวลงจากตำแหน่งผู้จัดการกองทุน โดยมี Alex Clavel เข้ามาดำรงตำแหน่งแทน เพื่อนำพากองทุนผ่านพ้นวิกฤตและปรับทิศทางการลงทุนให้มีความมั่นคงมากขึ้น
สรุปภาพรวมการดำเนินงาน
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| ผู้ก่อตั้ง/ผู้บริหารหลัก | Masayoshi Son (ประธาน), Alex Clavel (CEO) |
| ปีที่ก่อตั้ง | 2017 |
| เป้าหมายหลัก | ลงทุนในเทคโนโลยี AI และนวัตกรรมเปลี่ยนโลก |
| สถานะปัจจุบัน | อยู่ในช่วงปรับโครงสร้างหลังการขาดทุนมหาศาล |
คำถามที่พบบ่อย
SoftBank Vision Fund คืออะไร?
เป็นกองทุนร่วมลงทุน (Venture Capital) ที่เน้นลงทุนในบริษัทเทคโนโลยีและปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทั่วโลก บริหารจัดการโดยบริษัทในเครือของ SoftBank Group
ใครคือผู้ก่อตั้งและผู้บริหารคนสำคัญของกองทุน?
ก่อตั้งโดย Masayoshi Son ประธานของ SoftBank โดยมี Alex Clavel ดำรงตำแหน่ง CEO ในปัจจุบัน (สืบทอดตำแหน่งต่อจาก Rajeev Misra)
ทำไม SoftBank Vision Fund ถึงถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนัก?
เนื่องจากมีการขาดทุนมหาศาลจากการลงทุนในบริษัทที่ล้มเหลว เช่น WeWork และการขาดการตรวจสอบสถานะ (Due Diligence) ที่เข้มงวดเพียงพอ รวมถึงการพลาดโอกาสในการถือหุ้น Nvidia ในระยะยาว
