The Pitchfork 500 คู่มือเพลงยอดเยี่ยมจากยุคพังก์ถึงปัจจุบัน

The Pitchfork 500: Our Guide to the Greatest Songs from Punk to the Present เป็นหนังสือรวบรวมรายชื่อบทเพลงที่ได้รับการยกย่องว่ายอดเยี่ยมที่สุดในช่วงปี ค.ศ. 1977 ถึง 2006 จัดพิมพ์ในปี 2008 โดย Pitchfork Media สื่อวิจารณ์ดนตรีที่มีชื่อเสียงระดับโลก หนังสือเล่มนี้มุ่งเน้นไปที่แนวเพลงที่หลากหลาย โดยเฉพาะอินดี้ร็อก (Indie Rock), ฮิปฮอป (Hip-hop), ดนตรีอิเล็กทรอนิกส์ (Electronic), ป๊อป (Pop), เมทัล (Metal) และดนตรีทดลองใต้ดิน (Experimental Underground)

โครงสร้างและเนื้อหา

เนื้อหาภายในเล่มถูกแบ่งออกเป็น 9 ช่วงเวลาตามลำดับเหตุการณ์ (Chronological Periods) โดยในแต่ละช่วงจะเริ่มต้นด้วยการบรรยายถึงสภาพแวดล้อมของวงการดนตรีในขณะนั้น ก่อนจะนำเสนอรายชื่อศิลปินและบทเพลงที่สร้างความเปลี่ยนแปลงให้กับวงการดนตรีในยุคนั้นๆ นิตยสาร Time ได้อธิบายลักษณะของหนังสือเล่มนี้ว่าเป็นการใช้ผู้วิจารณ์ถึง 42 คน เพื่อครอบคลุมประวัติศาสตร์ดนตรีตลอด 30 ปี ตั้งแต่ยุคพังก์ในปี 1977 ไปจนถึงยุคครังก์ (Crunk) ในปี 2006 รวมถึงศิลปินแนวอะคูสติกต่างๆ ที่เกิดขึ้นในระหว่างนั้น

การตอบรับและคำวิจารณ์

The Pitchfork 500 ได้รับความสนใจและเสียงวิจารณ์ที่หลากหลายจากทั้งสื่อกระแสหลักและสื่อทางเลือก:

• ด้านบวก: นิตยสาร Time ระบุว่าบทวิจารณ์เพลงในเล่มนี้ถูกปรับปรุงให้ลดทอนถ้อยคำที่ดูถูกเหยียดหยามลง และมีการยกย่องเพลงยอดนิยมได้อย่างยอดเยี่ยม อย่างไรก็ตาม Time ยังตั้งข้อสังเกตว่าโครงการนี้ดูเหมือนเป็นข้อความส่วนตัวที่คลั่งไคล้คล้ายกับตัวละคร Rob Gordon ในภาพยนตร์เรื่อง High Fidelity ขณะที่ Under the Radar ให้คะแนน 7/10 โดยมองว่า Pitchfork ได้กลายเป็นแหล่งวิจารณ์ดนตรีที่สำคัญที่สุดแห่งยุคและพัฒนาตนเองจนเป็นอาณาจักรสื่อมัลติมีเดีย
• ด้านลบ: The Washington City Paper วิจารณ์ว่าหนังสือเล่มนี้เป็นเพียงความพยายามของ Pitchfork ในการสร้างความน่าเชื่อถือในรูปแบบสิ่งพิมพ์ และเป็นเพียง "หนังสือโต๊ะกาแฟ" (Coffee-table book) เท่านั้น นอกจากนี้ Houston Press ยังวิจารณ์ว่าหนังสือเล่มนี้ละเลยดนตรีแนวละติน, คันทรี, ฟังก์, โซล และร็อกคลาสสิก โดยมองว่าการวิจารณ์ของ Pitchfork ยึดติดกับกระแสความนิยมมากกว่าคุณค่าทางดนตรีหรือโครงสร้างเพลงที่แท้จริง ส่วน Time Out Chicago มองว่าหนังสือเล่มนี้เป็นการนำเสนอความชอบส่วนตัวที่ไร้ทิศทางของบรรณาธิการและผู้เขียน ซึ่งถือเป็นการเสียโอกาสอย่างน่าเสียดาย

สถิติที่น่าสนใจ

จากการรวบรวมรายชื่อเพลง พบข้อมูลทางสถิติที่น่าสนใจดังนี้:

• ศิลปินที่มีเพลงติดอันดับมากที่สุด: Prince และ Talking Heads มีเพลงติดอันดับมากที่สุดจำนวนศิลปินละ 4 เพลง
• ศิลปินที่มีเพลงติดอันดับ 3 เพลง: ได้แก่ The Cure, The Clash, New Order, OutKast, Pavement, Pixies, Radiohead และ The Smiths
• กรณีพิเศษ: Björk มีเพลงติดอันดับ 3 ครั้ง (ผลงานเดี่ยว 2 ครั้ง และผลงานกับวง Sugarcubes 1 ครั้ง) ส่วนสมาชิกที่ยังมีชีวิตอยู่ของ Joy Division เมื่อรวมกับผลงานในนาม New Order จะมีเพลงติดอันดับรวม 5 เพลง
• บทบาทของ Brian Eno: ไบรอัน อีโน ปรากฏชื่อในหลายสถานะ ได้แก่ ในฐานะผู้แสดง 1 ครั้ง, ผู้ร่วมเขียนเพลง 2 ครั้ง (เพลง "Heroes" ของ David Bowie และ "Born Under Punches" ของ Talking Heads), โปรดิวเซอร์ 4 ครั้ง และมีเพลงที่ถูกนำมาคัฟเวอร์ 2 เพลง
• ช่วงเวลาที่มีเพลงมากที่สุด: ช่วงปี 1977–1979 มีจำนวนเพลงติดอันดับมากที่สุดคือ 66 เพลง ในขณะที่ช่วงปี 1997–1999 มีจำนวนน้อยที่สุดคือ 38 เพลง