การถอนทหารสหรัฐฯ ออกจากอัฟกานิสถาน (2020–2021)

การถอนทหารสหรัฐอเมริกาออกจากอัฟกานิสถานในช่วงปี 2020 ถึง 2021 เป็นเหตุการณ์สำคัญที่ปิดฉากสงครามที่ยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ของสหรัฐฯ โดยการถอนทหารครั้งนี้ส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองอย่างรุนแรงในอัฟกานิสถาน และนำไปสู่การกลับมามีอำนาจของกลุ่มตาลีบัน

จุดเริ่มต้นและการตกลงที่โดฮา

ในเดือนกุมภาพันธ์ 2020 ภายใต้รัฐบาลของประธานาธิบดี โดนัลด์ ทรัมป์ ได้มีการลงนามในข้อตกลงสหรัฐฯ-ตาลีบัน ณ เมืองโดฮา ประเทศกาตาร์ ซึ่งระบุว่าสหรัฐฯ และกลุ่มตาลีบันจะลดการสู้รบ และสหรัฐฯ จะถอนทหารทั้งหมดออกจากอัฟกานิสถานภายในวันที่ 1 พฤษภาคม 2021 เพื่อแลกกับการที่กลุ่มตาลีบันให้คำมั่นสัญญาว่าจะไม่ให้ดินแดนอัฟกานิสถานเป็นที่ตั้งของกลุ่มก่อการร้าย

การดำเนินการภายใต้รัฐบาลโจ ไบเดน

เมื่อประธานาธิบดี โจ ไบเดน เข้ารับตำแหน่ง เขาได้ตัดสินใจเริ่มการถอนทหารในวันที่ 1 พฤษภาคม 2021 โดยเลื่อนกำหนดการถอนทหารครั้งสุดท้ายออกไปเป็นเดือนกันยายน 2021 อย่างไรก็ตาม การลดจำนวนทหารทำให้กองกำลังความมั่นคงแห่งชาติอัฟกานิสถาน (ANSF) เริ่มอ่อนแอลงและล่มสลายอย่างรวดเร็ว

การล่มสลายของคาบูล

ในวันที่ 15 สิงหาคม 2021 กลุ่มตาลีบันสามารถบุกยึดเมืองคาบูล ซึ่งเป็นเมืองหลวงของอัฟกานิสถานได้สำเร็จ ส่งผลให้รัฐบาลที่ได้รับการยอมรับจากนานาชาติล่มสลายลง และกลุ่มตาลีบันได้สถาปนาเอมิเรตอิสลามแห่งอัฟกานิสถานขึ้นมาใหม่

ปฏิบัติการอพยพครั้งใหญ่

สหรัฐฯ ได้เปิดปฏิบัติการ Operation Allies Refuge เพื่ออพยพผู้แปลภาษาชาวอัฟกานิสถาน พลเมืองสหรัฐฯ และชาวอัฟกานิสถานที่มีความเสี่ยงต่อการถูกล้างแค้น โดยมีการระดมทหารเพิ่มขึ้นเป็น 7,000 นาย เพื่อรักษาความปลอดภัยที่สนามบินนานาชาติฮามิด คาร์ไซ ในเมืองคาบูล เพื่อให้การอพยพเป็นไปได้อย่างราบรื่น

เครื่องบินทหารสหรัฐฯ ลำสุดท้ายได้เดินทางออกจากสนามบินคาบูลเมื่อเวลา 23:59 น. ตามเวลาท้องถิ่นของวันที่ 30 สิงหาคม 2021 ซึ่งถือเป็นการสิ้นสุดการมีส่วนร่วมทางทหารของสหรัฐฯ ในอัฟกานิสถานอย่างเป็นทางการ

ข้อถกเถียงและผลกระทบ

การถอนทหารครั้งนี้ถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักในเรื่องความโกลาหลที่สนามบินคาบูล และการที่รัฐบาลอัฟกานิสถานล่มสลายเร็วกว่าที่คาดการณ์ไว้ นอกจากนี้ยังมีรายงานว่าผู้นำทางทหารระดับสูงของสหรัฐฯ ได้แนะนำให้ประธานาธิบดีไบเดนคงทหารบางส่วนไว้ในประเทศ แต่คำแนะนำนั้นไม่ได้รับการตอบสนอง