← กลับไปยังบทความทั้งหมด

WikiWikiWeb จุดเริ่มต้นของวิกิและเว็บไซต์ที่ผู้ใช้แก้ไขได้

สรุปใจความสำคัญ

  • WikiWikiWeb เปิดตัวเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 1995 โดย Ward Cunningham
  • เป็นเว็บไซต์แรกที่ผู้ใช้สามารถแก้ไขเนื้อหาได้ (First Wiki)
  • ใช้เทคนิค Camel Case ในการสร้างลิงก์ระหว่างหน้าเว็บ
  • คำว่า 'Wiki' มาจากภาษาฮาวายที่แปลว่า 'รวดเร็ว'

WikiWikiWeb คือวิกิแห่งแรกของโลก หรือเว็บไซต์ที่อนุญาตให้ผู้ใช้สามารถแก้ไขเนื้อหาได้ด้วยตนเอง โดยถูกเปิดตัวเมื่อวันที่ 25 มีนาคม ค.ศ. 1995 โดยโปรแกรมเมอร์ชื่อ Ward Cunningham และปัจจุบันได้กลายเป็นคลังข้อมูลแบบอ่านอย่างเดียว (read-only archive) ตั้งแต่ปี 2015 เป็นต้นมา เดิมทีชื่อ WikiWikiWeb ใช้เรียกทั้งตัวเว็บไซต์และซอฟต์แวร์ที่ใช้ขับเคลื่อนเว็บไซต์นี้ ซึ่งต่อมาได้ถูกเปลี่ยนชื่อเป็น "WikiBase"

โลโก้หรือภาพประกอบของ WikiWikiWeb
WikiWikiWeb เว็บไซต์ที่เป็นรากฐานของระบบวิกิในปัจจุบัน

รายละเอียดและลักษณะเด่น

Cunningham ออกแบบเว็บไซต์นี้ขึ้นเพื่อใช้ควบคู่กับเว็บไซต์ Portland Pattern Repository เพื่อพูดคุยเกี่ยวกับรูปแบบการออกแบบซอฟต์แวร์ (software design patterns) โดยซอฟต์แวร์ที่ใช้ขับเคลื่อนเว็บไซต์นี้เขียนขึ้นด้วยภาษา Perl และต่อมาถูกเปลี่ยนชื่อเป็น WikiBase

การสร้างลิงก์แบบ Camel Case

ลักษณะเด่นอย่างหนึ่งของ WikiWikiWeb คือการสร้างไฮเปอร์ลิงก์ระหว่างหน้าเว็บโดยการนำคำที่ขึ้นต้นด้วยตัวพิมพ์ใหญ่มาเชื่อมต่อกัน ซึ่งเทคนิคนี้เรียกว่า Camel Case (เช่น PeopleProjectsAndPatterns) รูปแบบการเขียนมาร์กอัปของวิกิแบบนี้ยังคงถูกนำไปใช้ในซอฟต์แวร์วิกิบางตัวในปัจจุบัน ในขณะที่ซอฟต์แวร์อย่าง MediaWiki ที่ขับเคลื่อน Wikipedia นั้นอนุญาตให้สร้างลิงก์โดยไม่ต้องใช้ Camel Case

ประวัติความเป็นมา

ซอฟต์แวร์และเว็บไซต์นี้ถูกพัฒนาขึ้นในปี 1994 โดย Cunningham เพื่อให้การแลกเปลี่ยนความคิดเห็นระหว่างโปรแกรมเมอร์เป็นไปได้ง่ายขึ้น โดยแนวคิดนี้มีพื้นฐานมาจาก HyperCard stacks ที่เขาได้สร้างขึ้นในช่วงปลายทศวรรษ 1980 ต่อมาในวันที่ 25 มีนาคม 1995 เขาได้ติดตั้งซอฟต์แวร์นี้บนเว็บไซต์ของบริษัท Cunningham & Cunningham (c2.com)

ในเดือนธันวาคม 2014 WikiWikiWeb ประสบปัญหาการถูกโจมตีโดยกลุ่มผู้ไม่หวังดี (vandals) ทำให้ต้องเปลี่ยนสถานะเป็นแบบอ่านอย่างเดียว และในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2015 Cunningham ได้ประกาศว่าวิกิได้ถูกเขียนขึ้นใหม่เป็นแอปพลิเคชันหน้าเดียว (single-page application) และย้ายไปยัง Federated Wiki

ปรัชญาของ WikiWikiWeb

เมื่อถูกเปลี่ยนเป็นแบบอ่านอย่างเดียว หน้าต้อนรับผู้เยี่ยมชมได้ระบุคำอธิบายไว้ว่า วิกิเป็นพื้นที่สำหรับผู้เริ่มต้นและชุมชนที่อยู่มาตั้งแต่ปี 1995 โดยเน้นย้ำถึง ความอิสระ ความเรียบง่าย และพลัง ของการร่วมมือกัน โดยจุดประสงค์หลักคือเรื่อง PeopleProjectsAndPatterns ในการพัฒนาซอฟต์แวร์ และเป็นฟอรัมสำหรับแบ่งปันไอเดียที่เปลี่ยนแปลงไปตามกาลเวลา ซึ่งแตกต่างจาก Wikipedia ที่เป็นสารานุกรมอ้างอิง

ที่มาของชื่อ "WikiWikiWeb"

Cunningham ตั้งชื่อว่า WikiWikiWeb เพราะเขานึกถึงพนักงานที่สนามบินนานาชาติโฮโนลูลูที่บอกให้เขาขึ้นรถบัสรับส่งที่ชื่อว่า Wiki Wiki Shuttle ซึ่งคำว่า "Wiki Wiki" ในภาษาฮาวายแปลว่า "รวดเร็ว" (quick) แนวคิดของเขาคือการทำให้หน้าเว็บสามารถแก้ไขได้อย่างรวดเร็ว โดยในตอนแรกเขาคิดจะใช้ชื่อว่า "QuickWeb" แต่สุดท้ายตัดสินใจเปลี่ยนเป็น "WikiWikiWeb" เพื่อให้มีความหมายที่สื่อถึงความรวดเร็วในนั่นเอง

คำถามที่พบบ่อย

WikiWikiWeb คืออะไร?

คือเว็บไซต์วิกิแห่งแรกของโลกที่อนุญาตให้ผู้ใช้สามารถแก้ไขเนื้อหาได้โดยตรงผ่านเบราว์เซอร์

ใครเป็นผู้สร้าง WikiWikiWeb?

Ward Cunningham โปรแกรมเมอร์ผู้บุกเบิกแนวคิดวิกิ

ปัจจุบัน WikiWikiWeb ยังแก้ไขได้หรือไม่?

ไม่ ปัจจุบันเป็นคลังข้อมูลแบบอ่านอย่างเดียว (read-only archive) ตั้งแต่ปี 2015