วิกิพีเดียกับการเสนอชื่อเป็นมรดกโลก

ความพยายามในการผลักดันให้ วิกิพีเดีย (Wikipedia) ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกโดยยูเนสโก (UNESCO) เป็นประเด็นที่น่าสนใจและก่อให้เกิดการถกเถียงอย่างกว้างขวางในวงการดิจิทัลและวัฒนธรรม โดยแนวคิดนี้เริ่มต้นขึ้นจากการเสนอของมูลนิธิวิกิมีเดีย (Wikimedia Foundation) ในการประชุมวิกิมีเดียที่กรุงเบอร์ลิน ปี 2011

จุดเริ่มต้นและความท้าทาย

การรณรงค์เริ่มต้นด้วยการสร้างคำร้องออนไลน์ในวิกิพีเดียภาษาเยอรมันเมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม 2011 อย่างไรก็ตาม ความพยายามนี้ได้รับการตอบรับที่หลากหลาย โดยหนังสือพิมพ์ Edmonton Journal ได้ระบุว่าการเสนอชื่อครั้งนี้เป็น "การเดิมพันที่ห่างไกลจากความเป็นจริง" เนื่องจากมองว่าแพลตฟอร์มดิจิทัลอาจยังไม่มีคุณค่าทางวัฒนธรรมที่ชัดเจนพอที่จะเป็นวัตถุทางวัฒนธรรมที่กำหนดนิยามของยุคสมัย

นอกจากนี้ ยังมีข้อโต้แย้งว่าวิกิพีเดียยังขาด "ผลกระทบหรือความสมบูรณ์ (maturity)" ที่เพียงพอสำหรับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก ซึ่งการเสนอชื่อนี้ถือเป็นครั้งแรกสำหรับเอนทิตีทางดิจิทัล และคาดว่าจะเกิดความขัดแย้งกับผู้ดูแลรายการมรดกโลกซึ่งมักจะมีแนวคิดแบบอนุรักษนิยม

มุมมองของจิมโบ เวลส์

จิมโบ เวลส์ (Jimmy Wales) ผู้ก่อตั้งวิกิพีเดีย ได้กล่าวว่า "แนวคิดพื้นฐานคือการยอมรับว่าวิกิพีเดียเป็นปรากฏการณ์ทางวัฒนธรรมระดับโลกที่น่าทึ่ง ซึ่งได้เปลี่ยนแปลงชีวิตของผู้คนนับแสนนับล้านคน"

ทางเลือกอื่น มรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้

ในกรณีที่วิกิพีเดียไม่ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก เนื่องจากไม่ตรงตามเกณฑ์ส่วนใหญ่ของยูเนสโก มีข้อเสนอแนะให้ลองยื่นขอขึ้นทะเบียนใน รายการมรดกทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ (Intangible Cultural Heritage Lists) ของยูเนสโกแทน ซึ่งอาจจะเหมาะสมกับลักษณะของความรู้และการทำงานร่วมกันของชุมชนวิกิพีเดียมากกว่า