พระราชบัญญัติคุ้มครองสุขภาพสตรี (Women's Health Protection Act)

พระราชบัญญัติคุ้มครองสุขภาพสตรี (Women's Health Protection Act หรือ WHPA) เป็นร่างกฎหมายที่ถูกนำเสนอในสภาผู้แทนราษฎรสหรัฐอเมริกา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อขยายและคุ้มครองสิทธิในการทำแท้ง ซึ่งเดิมทีได้รับการรับรองโดยคำพิพากษาของศาลฎีกาในคดี Roe v. Wade (1973) และ Planned Parenthood v. Casey (1992)

ประวัติความเป็นมาและกระบวนการทางนิติบัญญัติ

ร่างกฎหมายฉบับนี้ถูกนำเสนอครั้งแรกในปี พ.ศ. 2556 โดยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จูดี้ ชู (Judy Chu) และได้รับการสนับสนุนจากวุฒิสมาชิก ริชาร์ด บลูเมนธัล (Richard Blumenthal) ต่อมาในสมัยประชุมสภาคองเกรสครั้งที่ 117 ร่างกฎหมายนี้ถูกนำเสนออีกครั้งเพื่อตอบโต้คำพิพากษาในคดี Whole Woman's Health v. Jackson และคดี Dobbs v. Jackson Women's Health Organization ซึ่งส่งผลกระทบต่อสิทธิในการทำแท้งในระดับรัฐ

ในด้านผลการลงคะแนนเสียง ร่างกฎหมายนี้ผ่านการเห็นชอบจากสภาผู้แทนราษฎรสองครั้ง คือในเดือนกันยายน พ.ศ. 2564 (ด้วยคะแนน 218–211) และในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2565 (ด้วยคะแนน 219–210) อย่างไรก็ตาม ร่างกฎหมายนี้กลับถูกปัดตกในวุฒิสภา โดยมีการลงคะแนนในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2565 (46–48) และในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2565 (49–51)

สาระสำคัญของร่างกฎหมาย

ประเด็นหลักของพระราชบัญญัติคุ้มครองสุขภาพสตรีประกอบด้วย:

• การจำกัดอำนาจรัฐ: ห้ามไม่ให้รัฐบาลท้องถิ่นหรือรัฐบาลระดับรัฐออกกฎระเบียบที่จำกัดการทำแท้งก่อนที่ทารกในครรภ์จะสามารถมีชีวิตรอดได้ภายนอกครรภ์ (fetal viability)
• ข้อยกเว้นด้านสุขภาพ: คุ้มครองการทำแท้งในกรณีที่ชีวิตหรือสุขภาพของมารดาตกอยู่ในความเสี่ยง แม้ว่าทารกในครรภ์จะสามารถมีชีวิตรอดได้แล้วก็ตาม
• เกณฑ์การจำกัดสิทธิ: รัฐบาลไม่สามารถจำกัดการเข้าถึงบริการทำแท้งได้ เว้นแต่จะสามารถพิสูจน์ได้ว่ามี "ผลประโยชน์ของรัฐที่สำคัญยิ่ง" (compelling state interest) ในการจำกัดนั้น
• การบังคับใช้กฎหมาย: หากมีการละเมิดข้อกำหนดในร่างกฎหมายนี้ กระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ จะเป็นผู้ดำเนินการสืบสวนและดำเนินคดี