การประชุมสุดยอดโลกของผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ

การประชุมสุดยอดโลกของผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ (World Summit of Nobel Peace Laureates) เป็นเวทีระดับนานาชาติที่จัดขึ้นเพื่อให้ผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพและองค์กรที่ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพได้มารวมตัวกันเพื่อหารือและแก้ไขปัญหาสำคัญของโลก โดยมีเป้าหมายหลักในการส่งเสริมและสนับสนุนสันติภาพ รวมถึงสวัสดิภาพของมนุษย์ทั่วโลก

ประวัติและการดำเนินงาน

การประชุมนี้ริเริ่มโดย มิคาอิล กอร์บาชอฟ ในช่วงทศวรรษ 1990 เพื่อสร้างพื้นที่ให้ผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการสร้างสันติภาพได้แลกเปลี่ยนมุมมองและขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงในระดับสากล การดำเนินงานของเวทีนี้บริหารจัดการโดยสำนักงานเลขาธิการถาวร (Permanent Secretariat) ซึ่งเป็นองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรและเป็นองค์กรพัฒนาเอกชนที่ได้รับการรับรองจากคณะมนตรีเศรษฐกิจและสังคมแห่งสหประชาชาติ (ECOSOC) โดยมีสำนักงานตั้งอยู่ที่เมืองปิอาเชนซา ประเทศอิตาลี และมอสโก ประเทศรัสเซีย

สำนักงานเลขาธิการถาวรประกอบด้วยเจ้าหน้าที่และอาสาสมัครที่ทำงานเพื่อส่งเสริมผลงานของผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ และจัดงานประชุมสุดยอดโลกเป็นประจำทุกปี โดยจนถึงปัจจุบันมีการจัดประชุมมาแล้วทั้งหมด 19 ครั้ง ซึ่งครั้งล่าสุดจัดขึ้นในเดือนกันยายน พ.ศ. 2567 ณ เมืองมอนเตร์เร ประเทศเม็กซิโก

รางวัลและการเชิดชูเกียรติ

นอกจากการประชุมหารือประเด็นระดับโลกแล้ว ในทุกปีจะมีการมอบรางวัลเพื่อเชิดชูเกียรติบุคคลที่มีส่วนช่วยส่งเสริมสันติภาพในด้านต่างๆ ดังนี้:

รางวัลการประชุมสุดยอดเพื่อสันติภาพ (Peace Summit Award)

เป็นรางวัลที่มอบให้แก่บุคคลในวงการวัฒนธรรมและความบันเทิงที่ยืนหยัดเพื่อสิทธิมนุษยชนและหลักการแห่งสันติภาพและความสามัคคี รวมถึงมีส่วนช่วยสร้างความยุติธรรมทางสังคมและสันติภาพระหว่างประเทศอย่างโดดเด่น (ก่อนปี พ.ศ. 2549 รางวัลนี้เคยใช้ชื่อว่า รางวัลบุรุษแห่งสันติภาพ หรือ Man of Peace Award) ตัวอย่างผู้ได้รับรางวัล ได้แก่:

• พ.ศ. 2545: โรแบร์โต เบนินญี
• พ.ศ. 2547: แคต สตีเวนส์
• พ.ศ. 2551: โบโน (Bono)
• พ.ศ. 2554: ฌอน เพนน์
• พ.ศ. 2562: ริกกี มาร์ติน

เหรียญรางวัลการประชุมสุดยอดเพื่อสันติภาพ (Peace Summit Medals)

มีการมอบเหรียญรางวัลในสาขาเฉพาะทาง ได้แก่:

• เหรียญรางวัลสำหรับการเคลื่อนไหวทางสังคม (Medal for Social Activism): มอบให้แก่ผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนสังคม เช่น จูเรก ออวเซียก (พ.ศ. 2556) และ เคอร์รี เคนเนดี้ (พ.ศ. 2560)
• เหรียญรางวัลสำหรับผลกระทบทางสังคม (Medal for Social Impact): มอบให้แก่บุคคลที่สร้างผลกระทบเชิงบวกต่อสังคมอย่างเป็นรูปธรรม เช่น เลย์เนอร์ ปาลาซิออส อัสปริลลา (พ.ศ. 2560)

โครงการสำหรับเยาวชน

สำนักงานเลขาธิการได้ริเริ่มแคมเปญการศึกษาภายใต้ชื่อ "Peace is Possible" (สันติภาพเป็นไปได้) โดยมุ่งเน้นไปที่เยาวชนอายุระหว่าง 15–24 ปี ในภูมิภาคละตินอเมริกาและแคริบเบียน เพื่อปลูกฝังวัฒนธรรมแห่งสันติภาพผ่านการเรียนรู้มรดกและเรื่องราวการต่อสู้ของผู้ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ เพื่อสร้างแรงบันดาลใจในการใช้ความกล้าหาญและการไม่ใช้ความรุนแรงในการแก้ไขปัญหา และส่งเสริมความเป็นผู้นำด้านสันติภาพในคนรุ่นใหม่