การลงประชามติรัฐธรรมนูญอียิปต์ปี 2012 สรุปเหตุการณ์และผลลัพธ์

การลงประชามติรัฐธรรมนูญในประเทศอียิปต์จัดขึ้นในสองรอบ เมื่อวันที่ 15 และ 22 ธันวาคม ค.ศ. 2012 เพื่อให้ประชาชนตัดสินใจว่าเห็นชอบกับร่างรัฐธรรมนูญที่ผ่านการอนุมัติโดยสภาร่างรัฐธรรมนูญเมื่อวันที่ 30 พฤศจิกายน 2012 หรือไม่

กระบวนการลงคะแนน

การลงคะแนนเสียงสำหรับชาวอียิปต์ที่อาศัยอยู่ในต่างประเทศมีกำหนดการเดิมระหว่างวันที่ 8 ถึง 11 ธันวาคม แต่ถูกเลื่อนออกไปเป็นวันที่ 12 ถึง 17 ธันวาคม 2012 ผลการลงคะแนนอย่างไม่เป็นทางการที่รายงานเมื่อวันที่ 23 ธันวาคม 2012 พบว่ามีผู้มีสิทธิเลือกตั้งออกมาใช้สิทธิเพียง 32.9% และรัฐธรรมนูญฉบับนี้ได้รับความเห็นชอบด้วยคะแนนเสียง 63.8%

ข้อโต้แย้งและการวิพากษ์วิจารณ์

ในช่วงการรณรงค์ ผู้สนับสนุนร่างรัฐธรรมนูญอ้างว่ารัฐธรรมนูญฉบับนี้จะสร้างความมั่นคงให้กับประเทศ ในขณะที่ฝ่ายค้านส่วนใหญ่โต้แย้งว่าร่างรัฐธรรมนูญนี้เอื้อประโยชน์ต่อกลุ่ม มุสลิมบราเธอร์ฮูด (Muslim Brotherhood) มากเกินไป และไม่ได้ให้สิทธิแก่ชนกลุ่มน้อยอย่างเพียงพอ นอกจากนี้ กลุ่มซาลาฟิสต์ (Salafists) บางกลุ่มที่เคร่งครัดยังคัดค้าน โดยมองว่ารัฐธรรมนูญควรยึดตามกฎหมายชารีอะห์ (Sharia law) อย่างเคร่งครัดมากกว่านี้

การตอบสนองจากฝ่ายตุลาการ

สมาชิกของสโมสรผู้พิพากษาอียิปต์ (Egyptian Judges Club) ตกลงที่จะบอยคอตการลงประชามติ อย่างไรก็ตาม คำตัดสินของสโมสรนี้ไม่มีผลผูกพันทางกฎหมายกับสมาชิกทุกคน โดยผู้พิพากษาบางส่วนยังคงทำหน้าที่ตรวจสอบการลงประชามติภายใต้การกำกับดูแลของสภาตุลาการสูงสุดของอียิปต์

สาระสำคัญของร่างรัฐธรรมนูญ

ร่างรัฐธรรมนูญฉบับนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อยุติอำนาจเบ็ดเสร็จของประธานาธิบดี และสร้างรัฐสภาที่เข้มแข็งขึ้น พร้อมทั้งมีข้อกำหนดในการต่อต้านการทรมานหรือการกักขังโดยไม่มีการพิจารณาคดี

• สิทธิและเสรีภาพ: มีการคุ้มครองพื้นฐานจากการกักขังโดยมิชอบและการทรมาน
• อำนาจทหาร: อย่างไรก็ตาม รัฐธรรมนูญยังคงให้สิทธิพิเศษและอำนาจแก่เหล่าทหารเช่นเดียวกับในยุคของ Hosni Mubarak
• ข้อจำกัด: Human Rights Watch ระบุว่ารัฐธรรมนูญล้มเหลวในการยุติการพิจารณาคดีพลเรือนในศาลทหาร และไม่ได้คุ้มครองเสรีภาพในการแสดงออกและศาสนาอย่างเต็มที่

ในส่วนของมาตรา 2 ซึ่งกำหนดความสัมพันธ์ระหว่างศาสนาอิสลามและกฎหมายอียิปต์ ยังคงไม่เปลี่ยนแปลงจากรัฐธรรมนูญฉบับเดิม โดยระบุว่าประมวลกฎหมายมีต้นกำเนิดมาจาก "หลักการของกฎหมายอิสลาม" ซึ่งเป็นคำที่กว้างพอที่จะอนุญาตให้มีสิทธิและเสรีภาพส่วนบุคคลได้