บริษัทกระจายเสียงและแพร่ภาพวิทยุและโทรทัศน์แห่งรัฐรัสเซีย (VGTRK)

บริษัทกระจายเสียงและแพร่ภาพวิทยุและโทรทัศน์แห่งรัฐรัสเซีย (All-Russia State Television and Radio Broadcasting Company) หรือที่รู้จักในชื่อ VGTRK (หรือ RTR) เป็นองค์กรสื่อของรัฐบาลรัสเซียที่มีขนาดใหญ่ที่สุด ดำเนินงานสถานีโทรทัศน์และวิทยุระดับชาติหลายช่อง โดยมีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่กรุงมอสโก ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1990 เพื่อทำหน้าที่เป็นกลไกหลักในการสื่อสารข้อมูลของรัฐไปยังประชาชนทั่วประเทศ

โครงสร้างและการดำเนินงาน

VGTRK ดำเนินการแพร่ภาพกระจายเสียงผ่านเครือข่ายส่งสัญญาณทางบกของ Russian Television and Radio Broadcasting Network รวมถึงการส่งสัญญาณผ่านดาวเทียมเพื่อให้ครอบคลุมพื้นที่ห่างไกลในรัสเซีย นอกจากนี้ยังมีสตูดิโอผลิตรายการในระดับภูมิภาคเพื่อผลิตเนื้อหาที่ตอบสนองต่อความต้องการของท้องถิ่น

ข้อมูลจากรายงานในปี ค.ศ. 2019 ระบุว่า VGTRK มีการแพร่ภาพกระจายเสียงใน 54 ภาษา ซึ่งรวมถึงภาษาท้องถิ่นที่ใกล้จะสูญหาย เช่น ภาษา Nganasan ซึ่งมีผู้พูดน้อยกว่า 1,000 คน เพื่อเป็นการอนุรักษ์วัฒนธรรมและภาษาของกลุ่มชาติพันธุ์ในรัสเซีย

สถานีโทรทัศน์ในเครือ

• Russia-1 (Россия-1): สถานีหลักที่เน้นความบันเทิงและข่าวสาร (เดิมชื่อ Russia, RTR-1, RTR และ RTV)
• Russia-24 (Россия-24): สถานีข่าวตลอด 24 ชั่วโมง (เดิมชื่อ Vesti)
• Russia-K (Россия-К): สถานีที่เน้นเนื้อหาด้านวัฒนธรรมและการศึกษา (เดิมชื่อ Culture หรือ RTR-2)
• Carousel (Карусель): สถานีสำหรับเด็กและเยาวชน (ดำเนินงานร่วมกับ Channel One Russia)
• RTR-Planeta: ช่องโทรทัศน์สำหรับแพร่ภาพในระดับนานาชาติ

สถานีวิทยุและสื่อดิจิทัล

นอกเหนือจากโทรทัศน์ VGTRK ยังบริหารสถานีวิทยุระดับชาติ 5 แห่ง และสถานีวิทยุระดับภูมิภาคมากกว่า 80 แห่ง รวมถึงแพลตฟอร์มสตรีมมิ่งมัลติมีเดียออนไลน์ และช่องโทรทัศน์ดิจิทัลเฉพาะทาง (Narrowcasting) เช่น Moscow 24 และช่องในกลุ่ม Digital TV อีก 20 ช่อง

ประวัติความเป็นมา

VGTRK ก่อตั้งขึ้นตามมติของสภาผู้แทนราษฎร (Congress of People's Deputies) เมื่อวันที่ 21 มิถุนายน ค.ศ. 1990 และมีการจัดตั้งบริษัทอย่างเป็นทางการตามกฤษฎีกาของ Presidium of the Supreme Soviet ในวันที่ 14 กรกฎาคม ปีเดียวกัน โดยมี Oleg Poptsov เป็นประธานคนแรก

การแพร่ภาพกระจายเสียงเริ่มต้นขึ้นดังนี้:

• วิทยุ: Radio Rossii เริ่มออกอากาศในวันที่ 10 ธันวาคม ค.ศ. 1990
• โทรทัศน์: RTR เริ่มออกอากาศในวันที่ 13 พฤษภาคม ค.ศ. 1991 โดยเข้าแทนที่เวลาออกอากาศของ Programme Two ของ Soviet Central Television ในเวลาต่อมา

ในช่วงทศวรรษ 1990 และ 2000 VGTRK ได้ขยายตัวอย่างต่อเนื่อง เช่น การเปิดตัวช่อง Kultura ในปี ค.ศ. 1997 และการเข้าถือหุ้น 1.8% ใน Euronews ในปี ค.ศ. 2001 เพื่อขยายการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารในภาษารัสเซีย

บทบาททางการเมืองและข้อพิพาทระหว่างประเทศ

VGTRK ถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักจากนานาชาติ โดยเฉพาะในประเด็นการแพร่กระจายข้อมูลบิดเบือน (Disinformation) และการโฆษณาชวนเชื่อ (Propaganda) เพื่อสนับสนุนนโยบายของรัฐบาลรัสเซีย โดยเฉพาะในช่วงสงครามรัสเซีย-ยูเครน

ผลกระทบจากการดำเนินงานนำไปสู่มาตรการคว่ำบาตรดังนี้:

• สหภาพยุโรป (EU): มีแผนระงับการออกอากาศของช่อง Rossiya และ RTR Planeta ในปี ค.ศ. 2022 เพื่อตอบโต้การรุกรานยูเครน
• แคนาดา: ประกาศคว่ำบาตรบริษัทในวันที่ 8 กรกฎาคม ค.ศ. 2022
• YouTube: ระงับการเข้าถึงช่องของ VGTRK และช่องระดับภูมิภาคหลายแห่งในช่วงปี ค.ศ. 2022 และ 2024
• สหภาพการแพร่ภาพกระจายเสียงแห่งยุโรป (EBU): ระงับสมาชิกภาพของ VGTRK อย่างไม่มีกำหนดตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม ค.ศ. 2022 หลังจากที่รัสเซียถูกตัดสิทธิ์จากการแข่งขัน Eurovision Song Contest