เบอร์เทลส์มันน์ อาณาจักรสื่อและบริการระดับโลกจากเยอรมนี

เบอร์เทลส์มันน์ (Bertelsmann SE & Co. KGaA) เป็นบริษัทคอนกลอมเมอเรตข้ามชาติสัญชาติเยอรมัน มีสำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ที่เมืองกือเทอร์สโล (Gütersloh) รัฐนอร์ทไรน์-เวสต์ฟาเลีย ประเทศเยอรมนี บริษัทนี้ได้รับการยอมรับว่าเป็นหนึ่งในกลุ่มบริษัทสื่อที่ใหญ่ที่สุดในโลก โดยดำเนินธุรกิจครอบคลุมทั้งด้านสื่อ สิ่งพิมพ์ บริการ และการศึกษา

โครงสร้างธุรกิจและหน่วยงานหลัก

เบอร์เทลส์มันน์ดำเนินธุรกิจผ่านบริษัทลูกและหน่วยงานสำคัญหลายแห่ง ซึ่งครอบคลุมอุตสาหกรรมสื่อและบริการที่หลากหลาย ดังนี้:

• RTL Group: ผู้ให้บริการโทรทัศน์และวิทยุรายใหญ่ (เบอร์เทลส์มันน์ถือหุ้น 75.1%)
• Penguin Random House: หนึ่งในสำนักพิมพ์หนังสือเล่มที่ใหญ่ที่สุดในโลก
• BMG: บริษัทด้านดนตรีและลิขสิทธิ์เพลง
• Arvato: กลุ่มบริษัทที่ให้บริการด้านโลจิสติกส์และบริการทางธุรกิจ (BPO)
• Bertelsmann Marketing Services: บริการด้านการตลาด
• Bertelsmann Education Group: ธุรกิจด้านการศึกษา
• Bertelsmann Investments: การลงทุนในบริษัทสตาร์ทอัพและเทคโนโลยีสื่อ

ประวัติการก่อตั้งและการเติบโต

ยุคเริ่มต้น (ค.ศ. 1835–1933)

รากฐานของอาณาจักรนี้เริ่มต้นจาก C. Bertelsmann Verlag ซึ่งเป็นสำนักพิมพ์ที่ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม ค.ศ. 1835 โดย Carl Bertelsmann ในเมืองกือเทอร์สโล ในช่วงแรกสำนักพิมพ์เน้นการตีพิมพ์วรรณกรรมทางศาสนาคริสต์นิกายโปรเตสแตนต์ ก่อนจะขยายตัวไปยังหนังสือเรียนและหนังสืออ่านเล่นในช่วงทศวรรษ 1920 และ 1930

ช่วงสงครามและยุคนาซี (ค.ศ. 1933–1945)

ในช่วงระบอบนาซี สำนักพิมพ์ได้รับความนิยมอย่างมากจากชุดหนังสือราคาประหยัดที่เรียกว่า Bertelsmann Volksausgaben โดยเฉพาะหนังสือเกี่ยวกับการผจญภัยทางอากาศ ซึ่งสร้างรายได้มหาศาลให้กับบริษัท ในช่วงนี้ Heinrich Mohn ผู้บริหารในขณะนั้นมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับหน่วย SS และพยายามผลักดันให้บริษัทเป็นแบบอย่างขององค์กรตามแนวทางสังคมนิยมแห่งชาติ (National Socialist)

ในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง สำนักพิมพ์กลายเป็นผู้จัดส่งหนังสือรายใหญ่ให้กับกองทัพ Wehrmacht อย่างไรก็ตาม ในปี ค.ศ. 1944 สำนักพิมพ์ถูกสั่งปิดโดยหน่วยงานควบคุมวรรณกรรมของไรช์ (Reichsschrifttumskammer) เนื่องจากปัญหาการทุจริตด้านการจัดหากระดาษของพนักงานบางราย

การฟื้นฟูและการขยายตัว (ค.ศ. 1945–1970)

หลังสงครามโลกครั้งที่สอง บริษัทพยายามนำเสนอภาพลักษณ์ต่อฝ่ายสัมพันธมิตรว่าเป็นสำนักพิมพ์คริสเตียนที่ต่อต้านนาซี แม้ว่าในภายหลังจะมีการเปิดเผยว่าข้อมูลดังกล่าวไม่ถูกต้อง ทำให้ Heinrich Mohn ต้องก้าวลงจากตำแหน่ง และ Reinhard Mohn ลูกชายของเขาได้เข้ามาบริหารแทน

ในปี ค.ศ. 1950 เบอร์เทลส์มันน์ได้เปิดตัว Lesering (สโมสรหนังสือ) ซึ่งเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญที่ทำให้บริษัทเปลี่ยนจากการเป็นเพียงสำนักพิมพ์ไปสู่การเป็นผู้จำหน่ายหนังสือผ่านระบบสมาชิก ซึ่งช่วยกระตุ้นยอดขายและสร้างการเติบโตอย่างรวดเร็ว

ในช่วงทศวรรษ 1950 และ 1960 บริษัทได้ขยายเข้าสู่ธุรกิจใหม่ๆ ได้แก่:

• ดนตรี: ก่อตั้ง Bertelsmann Schallplattenring (สโมสรแผ่นเสียง) ในปี 1956 และเปิดตัวค่ายเพลง Ariola ในปี 1958
• ภาพยนตร์และโทรทัศน์: ซื้อกิจการ UFA ในปี 1964 เพื่อรุกเข้าสู่ตลาดภาพยนตร์และโทรทัศน์
• นิตยสาร: เข้าถือหุ้นใน Gruner + Jahr ในปี 1969

การเปลี่ยนผ่านสู่บริษัทมหาชนและคอนกลอมเมอเรต (ค.ศ. 1971–1983)

ในปี ค.ศ. 1971 บริษัทได้เปลี่ยนโครงสร้างเป็นบริษัทมหาชนจำกัด (Aktiengesellschaft หรือ AG) ในชื่อ Bertelsmann AG และเริ่มรวบรวมสำนักพิมพ์ต่างๆ เข้าเป็นกลุ่ม Verlagsgruppe Bertelsmann เพื่อสร้างความเป็นเอกภาพในการบริหารจัดการ

สถานะปัจจุบันและการบริหาร

ปัจจุบันเบอร์เทลส์มันน์เป็นบริษัทที่ไม่ได้จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ (Unlisted) แต่มีการดำเนินงานที่เน้นกลไกตลาดทุน โดยยังคงถูกควบคุมโดยครอบครัว Mohn เป็นหลัก ซึ่งทำให้บริษัทสามารถดำเนินกลยุทธ์ระยะยาวได้โดยไม่ต้องเผชิญกับความกดดันจากผู้ถือหุ้นรายย่อยในตลาดหลักทรัพย์