เครนสายเคเบิลบลอนดิน นวัตกรรมการขนส่งวัสดุในเหมืองหิน

เครนสายเคเบิลบลอนดิน (Blondin) หรือที่รู้จักในชื่อ เครนเคเบิล (Cable Crane), เครนฟูนิคูลาร์ (Funicular Crane) หรือทางขนส่งวัสดุทางอากาศ (Cableway) เป็นระบบขนส่งวัสดุประเภทหนึ่งที่ใช้สายเคเบิลในการเคลื่อนย้ายสิ่งของ โดยชื่อ "บลอนดิน" นั้นตั้งตามชื่อของ ชาร์ลส์ บลอนดิน (Charles Blondin) นักเดินไต่ลวดผู้โด่งดังในอดีต

ลักษณะและการทำงาน

เครนบลอนดินเป็นระบบขนส่งวัสดุทางอากาศที่มีลักษณะเฉพาะ คือมีกลไกที่สามารถยกและหย่อนน้ำหนักในแนวตั้งจากสายเคเบิลที่ขึงอยู่ได้ ความสามารถนี้ทำให้เครนบลอนดินมีประสิทธิภาพสูงในการข้ามพื้นที่ที่กว้างและลึก เช่น ในเหมืองหิน โดยสามารถเคลื่อนย้ายวัสดุจากก้นบ่อเหมืองขึ้นมายังระดับของสายเคเบิล และขนส่งต่อไปยังขอบเหมืองได้

ระบบขับเคลื่อนของเครนประเภทนี้ใช้เครื่องกว้าน (Hoist) ซึ่งในยุคแรกขับเคลื่อนด้วยพลังงานไอน้ำ และต่อมาได้เปลี่ยนมาใช้พลังงานไฟฟ้า

ประวัติการพัฒนา

เครนบลอนดินถูกพัฒนาขึ้นโดย จอห์น ไฟฟ์ (John Fyfe) วิศวกรเหมืองหินชาวสกอตแลนด์ โดยเขาได้ติดตั้งระบบนี้เป็นครั้งแรกในปี ค.ศ. 1872 ที่เหมืองหินแกรนิตเคมเนย์ (Kemnay granite quarry) ในเขตแกริออค (Garioch)

ต่อมาในปี ค.ศ. 1896 บริษัท จอห์น เอ็ม. เฮนเดอร์สัน และบริษัท (John M. Henderson and Co.) ได้นำเสนอระบบบลอนดินในเชิงพาณิชย์เป็นครั้งแรก โดยมีการเปลี่ยนมาใช้สายเคเบิลเหล็กแทนสายเคเบิลเหล็กหล่อ (Iron ropes) แบบเดิม ซึ่งช่วยเพิ่มความแข็งแรงและความทนทาน

การใช้งานในเหมืองหินชนวนเวลส์

ในพื้นที่เหมืองหินชนวนของเวลส์ มีการนำเครนบลอนดินมาใช้ครั้งแรกในปี ค.ศ. 1899 ที่เหมืองเพน-อีร์-ออร์เซดด์ (Pen-yr-Orsedd quarry) โดยใช้เครื่องยนต์ไอน้ำแบบติดตั้งอยู่กับที่ในการขับเคลื่อน

ตัวอย่างที่โดดเด่นคือที่เหมืองเพนริน (Penrhyn quarry) ในเบเธสดา ซึ่งเป็นบ่อเหมืองลึกกว่า 400 ฟุต และทำงานเป็นชั้นๆ (Terraces) เหมืองแห่งนี้เริ่มใช้เครนบลอนดินในปี ค.ศ. 1913 เพื่อเชื่อมต่อชั้นเหมืองที่อยู่ห่างไกลเข้ากับโรงโม่หินโดยตรง โดยใช้รถรางขนหินที่แขวนอยู่กับเปล (Cradles) บนสายเคเบิล เมื่อรถรางเคลื่อนที่ไปถึงจุดหยุด รถรางจะถูกหย่อนลงสู่ระดับพื้นดินโดยอัตโนมัติ เพื่อให้สามารถเคลื่อนย้ายหินต่อไปด้วยระบบรางรถไฟ

การประยุกต์ใช้งาน

เครนบลอนดินถูกนำไปใช้อย่างแพร่หลายในหลายประเทศ โดยเฉพาะในสหราชอาณาจักรและสหรัฐอเมริกา แม้ว่าจะเป็นที่รู้จักมากที่สุดในอุตสาหกรรมหินชนวนของเวลส์ แต่ระบบนี้ยังถูกนำไปใช้ในเหมืองหินประเภทอื่นๆ รวมถึงโครงการก่อสร้างสะพานและงานวิศวกรรมโยธาขนาดใหญ่ที่ต้องการการขนย้ายวัสดุข้ามสิ่งกีดขวาง