B'Tselem องค์กรสิทธิมนุษยชนอิสราเอลกับการเฝ้าระวังในดินแดนปาเลสไตน์

B'Tselem (ภาษาฮีบรู: בְּצֶלֶם แปลว่า "ในภาพลักษณ์ [ของพระเจ้า]") หรือที่รู้จักในชื่อ ศูนย์ข้อมูลอิสราเอลเพื่อสิทธิมนุษยชนในดินแดนที่ถูกยึดครอง เป็นองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรที่มีฐานอยู่ในกรุงเยรูซาเล็ม โดยมีเป้าหมายหลักในการบันทึกการละเมิดสิทธิมนุษยชนในดินแดนปาเลสไตน์ที่ถูกอิสราเอลยึดครอง ต่อต้านการปฏิเสธการมีอยู่ของการละเมิดดังกล่าว และช่วยสร้างวัฒนธรรมด้านสิทธิมนุษยชนภายในประเทศอิสราเอล

ประวัติและการก่อตั้ง

B'Tselem ก่อตั้งขึ้นในเดือนกุมภาพันธ์ ปี 1989 โดยกลุ่มทนายความ แพทย์ และนักวิชาการชาวอิสราเอล พร้อมด้วยการสนับสนุนจากสมาชิกสภา (Knesset) 10 ท่าน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อบันทึกการละเมิดสิทธิมนุษยชนในฉนวนกาซาและเวสต์แบงก์ ในช่วงเวลาที่เกิดเหตุการณ์ First Intifada หรือการลุกฮือของชาวปาเลสไตน์ครั้งแรก

ชื่อขององค์กรนำมาจากคัมภีร์ปฐมกาล 1:27 ที่ระบุว่ามนุษย์ทุกคนถูกสร้างขึ้น "b'tselem elohim" (ในภาพลักษณ์ของพระเจ้า) ซึ่งสอดคล้องกับปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชนของสหประชาชาติที่ว่ามนุษย์ทุกคนมีความเท่าเทียมกันในศักดิ์ศรีและสมควรได้รับสิทธิขั้นพื้นฐานเช่นเดียวกัน

การดำเนินงานและบทบาทสำคัญ

B'Tselem มุ่งเน้นการบันทึกการละเมิดสิทธิมนุษยชนที่อยู่ภายใต้ขอบเขตอำนาจของอิสราเอลในฐานะผู้ยึดครอง โดยมีการดำเนินงานที่สำคัญดังนี้:

• การรายงานการละเมิดสิทธิ: ตั้งแต่ปี 1989 ถึง 2020 องค์กรได้เผยแพร่รายงานและเอกสารแสดงจุดยืนถึง 185 ฉบับ
• นโยบายที่ดินใน Area C: ในปี 2013 องค์กรได้ออกรายงานชื่อ "Acting the Landlord" ซึ่งระบุว่าอิสราเอลจำกัดการตั้งถิ่นฐานและการก่อสร้างของชาวปาเลสไตน์ใน Area C (ซึ่งครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 60% ของเวสต์แบงก์) อย่างเข้มงวด
• การยุติการส่งเรื่องร้องเรียนให้ IDF: ในปี 2014 และ 2016 B'Tselem ได้ตัดสินใจหยุดส่งเรื่องร้องเรียนเกี่ยวกับอาชญากรรมสงครามของกองทัพอิสราเอล (IDF) เนื่องจากมองว่ากระบวนการตรวจสอบของกองทัพเป็นการ "ฟอกขาว" หรือปกปิดความผิด

ข้อโต้แย้งและมุมมองเรื่อง "อาพาร์ไทด์"

B'Tselem เป็นองค์กรที่ก่อให้เกิดความขัดแย้งอย่างมากภายในอิสราเอล โดยมีปฏิกิริยาตั้งแต่การวิพากษ์วิจารณ์อย่างรุนแรงไปจนถึงการยกย่องอย่างสูง จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นในวันที่ 12 มกราคม 2021 เมื่อ B'Tselem เผยแพร่รายงานที่ระบุว่าอิสราเอลเป็น "ระบอบอาพาร์ไทด์" (Apartheid Regime) ที่มุ่งเน้นความเหนือกว่าของชาวยิว และกล่าวว่าประเทศนี้ไม่ได้เป็นประชาธิปไตยอีกต่อไป ซึ่งสอดคล้องกับรายงานของคณะกรรมาธิการเศรษฐกิจและสังคมสำหรับเอเชียตะวันตกของสหประชาชาติ (ESCWA) ในปี 2017