Comptes rendus de l'Académie des Sciences วารสารวิชาการฝรั่งเศส

Comptes rendus de l'Académie des Sciences (อ่านว่า: [kɔ̃t ʁɑ̃dy də lakademi de sjɑ̃s]) หรือเรียกสั้นๆ ว่า Comptes rendus เป็นวารสารทางวิทยาศาสตร์ของฝรั่งเศสที่ตีพิมพ์มาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1835 โดยเป็นวารสารที่รวบรวมรายงานการประชุมของสถาบันวิทยาศาสตร์แห่งฝรั่งเศส (French Academy of Sciences) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการเผยแพร่ผลงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์ระดับโลก

ประวัติการเปลี่ยนชื่อและโครงสร้าง

วารสารฉบับนี้มีการปรับเปลี่ยนชื่อและแบ่งส่วนการตีพิมพ์ออกเป็นหลายครั้งตามการขยายตัวของความรู้ทางวิทยาศาสตร์ ดังนี้:

1. ช่วงปี 1835–1965

เริ่มต้นก่อตั้งในปี 1835 ในชื่อ Comptes rendus hebdomadaires des séances de l'Académie des Sciences เพื่อเป็นช่องทางในการตีพิมพ์ผลงานวิจัยที่รวดเร็วกว่า Mémoires de l'Académie des Sciences (ซึ่งตีพิมพ์มาตั้งแต่ปี 1666) เนื่องจาก Mémoires มีรอบการตีพิมพ์ที่ยาวนานจนบางครั้งผลงานถูกตีพิมพ์หลังจากนำเสนอต่อสถาบันฯ หลายปี

2. ช่วงปี 1966–1980

หลังปี 1965 วารสารได้ถูกแบ่งออกเป็น 5 ส่วน (Séries) ได้แก่:

• Série A: วิทยาศาสตร์คณิตศาสตร์ (Sciences mathématiques)
• Série B: วิทยาศาสตร์กายภาพ (Sciences physiques) และธรณีวิทยา
• Série C: วิทยาศาสตร์เคมี (Sciences chimiques)
• Série D: วิทยาศาสตร์ธรรมชาติ (Sciences naturelles)
• Vie académique: ประกาศและเรื่องเบ็ดเตล็ดของสถาบันฯ

3. ช่วงปี 1981–1993

มีการจัดกลุ่มใหม่เป็น 3 ส่วนหลัก:

• Série I: วิทยาศาสตร์คณิตศาสตร์
• Série II: ฟิสิกส์, เคมี, ดาราศาสตร์ และธรณีวิทยา
• Série III: วิทยาศาสตร์แห่งชีวิต (Sciences de la vie)
• Vie des sciences: (เปลี่ยนชื่อมาจาก Vie académique)

4. ช่วงปี 1994–2001

ในช่วงนี้มีการแยกส่วนย่อยลงไปอีก เช่น การแยก Série IIA (ธรณีวิทยา) และ Série IIB (เคมี, ดาราศาสตร์, กลศาสตร์ และฟิสิกส์) ต่อมาในปี 1998 เคมีถูกแยกออกเป็น Série IIC และในปี 2000 กลศาสตร์ถูกแยกออกมาเป็น Série IIB โดยเฉพาะ ส่วนฟิสิกส์และดาราศาสตร์ฟิสิกส์ถูกย้ายไปที่ Série IV

5. ปี 2002 จนถึงปัจจุบัน

ปัจจุบันวารสารได้กำหนดชื่อและสาขาวิชาที่ชัดเจน โดยแบ่งเป็น 7 ฉบับย่อย:

• Comptes Rendus Biologies: วิทยาศาสตร์แห่งชีวิต (ยกเว้นบรรพชีวินวิทยาและชีววิทยาวิวัฒนาการ)
• Comptes Rendus Chimie: เคมี
• Comptes Rendus Géoscience: ธรณีวิทยา
• Comptes Rendus Mathématique: คณิตศาสตร์
• Comptes Rendus Mécanique: กลศาสตร์
• Comptes Rendus Palévol: บรรพชีวินวิทยาและชีววิทยาวิวัฒนาการ
• Comptes Rendus Physique: ฟิสิกส์ (เน้นทัศนศาสตร์, ดาราศาสตร์ฟิสิกส์ และฟิสิกส์อนุภาค)

การเข้าถึงข้อมูลออนไลน์

ผลงานตีพิมพ์ของ Comptes rendus de l'Académie des Sciences สามารถเข้าถึงได้ฟรีผ่าน Gallica ซึ่งเป็นห้องสมุดดิจิทัลของหอสมุดแห่งชาติฝรั่งเศส โดยครอบคลุมตั้งแต่ฉบับปี 1835 จนถึงช่วงปี 1980 และส่วนอื่นๆ ตามการแบ่งซีรีส์ในยุคต่างๆ

นอกจากนี้ ตั้งแต่ปี 2020 เป็นต้นมา วารสารในเครือ Comptes Rendus ทั้งหมดได้เปลี่ยนมาใช้รูปแบบ Diamond Open Access ซึ่งหมายความว่าผู้อ่านและผู้เขียนสามารถเข้าถึงและเผยแพร่ผลงานได้โดยไม่มีค่าใช้จ่าย