← กลับไปยังบทความทั้งหมด

โครงการเผยแพร่สิ่งพิมพ์ดิจิทัล D-Scribe

สรุปใจความสำคัญ

  • เป็นโครงการเผยแพร่สิ่งพิมพ์ดิจิทัลแบบเปิดของระบบห้องสมุดมหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์ก
  • รวบรวมคอลเลกชันเชิงธีมมากกว่า 100 ชุด และวัตถุทางดิจิทัลมากกว่า 100,000 รายการ
  • เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี ค.ศ. 1998
  • ให้บริการทรัพยากรทั้งแบบที่แปลงจากเอกสารจริง (Digitized) และแบบที่สร้างเป็นดิจิทัลตั้งแต่ต้น (Born-electronic)

D-Scribe Digital Publishing เป็นโครงการเผยแพร่สิ่งพิมพ์อิเล็กทรอนิกส์แบบเข้าถึงเปิด (Open Access) ของระบบห้องสมุดมหาวิทยาลัย (University Library System - ULS) แห่งมหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์ก (University of Pittsburgh) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อรวบรวมและเผยแพร่ทรัพยากรสารสนเทศในรูปแบบดิจิทัลเพื่อให้สาธารณชนสามารถเข้าถึงได้ผ่านอินเทอร์เน็ต

โครงการนี้ประกอบด้วยคอลเลกชันเชิงธีมมากกว่า 100 ชุด ซึ่งรวบรวมวัตถุทางดิจิทัลไว้มากกว่า 100,000 รายการ เนื้อหาเหล่านี้ประกอบด้วยทั้งการแปลงเอกสารจากคอลเลกชันของมหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์กและสถาบันท้องถิ่นให้เป็นรูปแบบดิจิทัล รวมถึงเนื้อหาที่สร้างขึ้นในรูปแบบดิจิทัลตั้งแต่ต้น (Born-electronic) ซึ่งได้รับความร่วมมือจากนักวิชาการทั่วโลก

ภาพรวมของทรัพยากรดิจิทัลในโครงการ D-Scribe
ตัวอย่างการเข้าถึงทรัพยากรดิจิทัลผ่านระบบ D-Scribe

ประเภทของทรัพยากรใน D-Scribe

ทรัพยากรที่เผยแพร่ผ่าน D-Scribe มีความหลากหลายทางรูปแบบ ได้แก่:

  • ภาพถ่ายและแผนที่
  • หนังสือและบทความวารสาร
  • วิทยานิพนธ์และรายงานทางเทคนิค
  • เอกสารทางราชการ
  • หนังสือที่เลิกพิมพ์แล้วมากกว่า 745 ชื่อเรื่อง ซึ่งจัดพิมพ์โดยสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์ก (University of Pittsburgh Press)

ความพยายามในการเผยแพร่สิ่งพิมพ์ดิจิทัลของระบบห้องสมุดมหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์กเริ่มต้นขึ้นในปี ค.ศ. 1998 และได้รับคำชื่นชมในด้านนวัตกรรมจากผู้นำของสมาคมห้องสมุดวิจัย (Association of Research Libraries) และสถาบันคู่ขนานอื่นๆ

คอลเลกชันดิจิทัลที่สำคัญ

ระบบห้องสมุดมหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์กได้สร้างคอลเลกชันดิจิทัลที่โดดเด่นหลายชุดผ่านโครงการ D-Scribe ดังนี้:

หนังสือเรียนศตวรรษที่ 19

การนำเสนอหนังสือประวัติศาสตร์มากกว่า 140 เล่มจากคอลเลกชัน Neitz Old Textbook Collection ซึ่งมีหนังสือรวม 16,000 เล่ม โดยหนังสือเรียนเหล่านี้มาจากศตวรรษที่ 19 และสามารถสืบค้นข้อความเต็ม (Full-text) ได้

คลังจดหมายเหตุการรวมกลุ่มของยุโรป (Archive of European Integration)

คลังเก็บเอกสารดิจิทัลที่มุ่งเน้นเรื่องการรวมกลุ่มของยุโรป โดยเฉพาะการปรับความสัมพันธ์ระหว่างยุโรปตะวันออกและตะวันตกหลังสงครามเย็น รวมถึงการเคลื่อนไหวในยุโรปตะวันตกที่นำไปสู่การก่อตั้งประชาคมยุโรป โดยได้รับความร่วมมือจากมหาวิทยาลัยเกือบ 30 แห่งในยุโรปและอเมริกา

นกของอเมริกาโดยออดุบอน (Audubon's Birds of America)

การแปลงภาพพิมพ์จากชุด The Birds of America ของ John James Audubon ซึ่งเป็นหนึ่งในชุดที่สมบูรณ์ที่สุดเพียง 120 ชุดในโลก (ประกอบด้วยภาพพิมพ์ 435 ภาพ) ให้เป็นรูปแบบดิจิทัลความละเอียดสูงในปี ค.ศ. 2007 เพื่อการอนุรักษ์และการเข้าถึง

ตัวอย่างเอกสารประวัติศาสตร์ในห้องสมุดดิจิทัล
เอกสารและแผนที่ประวัติศาสตร์ที่ถูกจัดเก็บในรูปแบบดิจิทัล

ห้องสมุดดิจิทัลดาร์ลิงตัน (Darlington Digital Library)

รวบรวมวัสดุจากห้องสมุดอนุสรณ์ดาร์ลิงตัน (Darlington Memorial Library) ซึ่งเน้นประวัติศาสตร์อเมริกา โดยเฉพาะประวัติศาสตร์ยุคอาณานิคมในพื้นที่เพนซิลเวเนียตะวันตก ประกอบด้วยแผนที่โบราณ หนังสือ และต้นฉบับลายมือ

เอกสารของดิค ธอร์นเบิร์ก (Dick Thornburgh Papers)

เอกสารส่วนตัวของอดีตผู้ว่าการรัฐเพนซิลเวเนียและอัยการสูงสุดของสหรัฐอเมริกา ซึ่งบริจาคให้มหาวิทยาลัยในปี ค.ศ. 1998 โดยมีการจัดแบ่งเป็น 21 ส่วนตามลำดับเหตุการณ์ในชีวิตและการทำงาน

ต้นฉบับของจอร์จ วอชิงตัน (George Washington Manuscripts)

คอลเลกชันดิจิทัลที่ประกอบด้วยประกาศ ต้นฉบับลายมือ แผนที่ และการติดต่อสื่อสารส่วนตัวที่แสดงถึงช่วงเวลาที่จอร์จ วอชิงตัน พำนักอยู่ในเพนซิลเวเนียตะวันตก

คอลเลกชันประวัติศาสตร์พิตต์สเบิร์ก (Historic Pittsburgh Collection)

ทรัพยากรประวัติศาสตร์ของเพนซิลเวเนียตะวันตก ประกอบด้วยข้อความ วิดีโอ แผนที่ และบันทึกสำมะโนประชากร โดยมีภาพถ่ายมากกว่า 25,000 ภาพ ซึ่งเป็นผลจากความร่วมมือระหว่างห้องสมุด พิพิธภัณฑ์ และมหาวิทยาลัยในพื้นที่พิตต์สเบิร์ก

ภาพถ่ายประวัติศาสตร์เมืองพิตต์สเบิร์ก
ภาพถ่ายทางประวัติศาสตร์ที่ได้รับการแปลงเป็นดิจิทัลในคอลเลกชัน Historic Pittsburgh

ฉบับดิจิทัลของสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์ก (University of Pittsburgh Press Digital Editions)

ความร่วมมือระหว่างสำนักพิมพ์และระบบห้องสมุดเพื่อแปลงหนังสือวิชาการมากกว่า 745 เล่มที่เลิกพิมพ์แล้วให้เป็นรูปแบบดิจิทัลเพื่อให้สาธารณชนเข้าถึงได้ฟรี

สมุดบันทึกของสตีเฟน ฟอสเตอร์ (Stephen Foster Sketchbook)

การนำเสนอสมุดบันทึกของสตีเฟน ฟอสเตอร์ ที่ประกอบด้วยร่างเนื้อเพลง 64 เพลง รวมถึงเพลงที่ไม่เคยตีพิมพ์ ซึ่งถูกแปลงเป็นดิจิทัลในปี ค.ศ. 2005

คอลเลกชันดิจิทัลอื่นๆ
ตัวอย่างทรัพยากรดิจิทัลหลากหลายประเภทในโครงการ D-Scribe

คำถามที่พบบ่อย

D-Scribe คืออะไร?

D-Scribe คือโครงการเผยแพร่สิ่งพิมพ์อิเล็กทรอนิกส์แบบเข้าถึงเปิด (Open Access) ของระบบห้องสมุดมหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์ก ที่รวบรวมทรัพยากรดิจิทัลหลากหลายประเภทเพื่อให้สาธารณชนเข้าถึงได้ฟรีผ่านอินเทอร์เน็ต

ใครสามารถเข้าถึงเนื้อหาใน D-Scribe ได้บ้าง?

เนื้อหาส่วนใหญ่ใน D-Scribe เปิดให้สาธารณชนทั่วไปเข้าถึงได้แบบเปิด (Open Access) โดยไม่มีค่าใช้จ่าย

D-Scribe มีทรัพยากรประเภทใดบ้าง?

มีตั้งแต่ภาพถ่าย แผนที่ หนังสือ บทความวารสาร วิทยานิพนธ์ เอกสารทางราชการ ไปจนถึงหนังสือที่เลิกพิมพ์แล้วจากสำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยพิตต์สเบิร์ก

คอลเลกชันที่โดดเด่นของ D-Scribe มีอะไรบ้าง?

ตัวอย่างคอลเลกชันที่สำคัญ ได้แก่ คลังจดหมายเหตุการรวมกลุ่มของยุโรป, นกของอเมริกาโดยออดุบอน, และคอลเลกชันประวัติศาสตร์พิตต์สเบิร์ก