สมาคมทนายความดาร์ฟูร์
สรุปใจความสำคัญ
- ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2538 เพื่อให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ผู้ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนในซูดาน
- ได้รับรางวัล Democracy Award ในปี พ.ศ. 2563 จากการสนับสนุนกลุ่มคนเปราะบางและนักกิจกรรม
- มีบทบาทสำคัญในการสืบสวนเหตุการณ์สังหารหมู่ในคาร์ทูมปี พ.ศ. 2562 และเปิดโปงการล่วงละเมิดทางเพศ
- ทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการเจรจาสันติภาพระหว่างกลุ่มติดอาวุธและพลเรือนในภูมิภาคดาร์ฟูร์
สมาคมทนายความดาร์ฟูร์ (Darfur Bar Association หรือ DBA; ภาษาอาหรับ: هيئة محامي دارفور) เป็นองค์กรวิชาชีพทนายความในประเทศซูดานที่ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2538 โดยมีวัตถุประสงค์หลักในการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายและสนับสนุนการปกป้องสิทธิมนุษยชน โดยเฉพาะในภูมิภาคดาร์ฟูร์และพื้นที่อื่น ๆ ทั่วประเทศซูดาน
บทบาทและการดำเนินงาน
สมาคมทนายความดาร์ฟูร์มุ่งเน้นการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่กลุ่มคนที่ถูกละเลยและกลุ่มเปราะบาง รวมถึงนักกิจกรรมที่ถูกคุมขังหรือถูกดำเนินคดีจากการเรียกร้องสิทธิมนุษยชน จากผลงานในการสนับสนุนผู้ถูกกดขี่และการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ผู้ประท้วงในช่วงเหตุการณ์ความไม่สงบในซูดาน ทำให้องค์กรได้รับรางวัล Democracy Award ในปี พ.ศ. 2563
การปกป้องสิทธินักศึกษา
ในช่วงปี พ.ศ. 2556 ภายใต้การปกครองของประธานาธิบดี โอมาร์ อัล-บาชีร์ สมาคมทนายความดาร์ฟูร์ได้ออกมาเปิดเผยถึงการที่หน่วยงานความมั่นคงใช้กระบวนการทางกฎหมายเป็นเครื่องมือในการกลั่นแกล้งนักศึกษา โดยการกักขังหน่วงเหนี่ยวเป็นเวลานานเพื่อข่มขู่ไม่ให้ทำกิจกรรมด้านสิทธิมนุษยชน
DBA ระบุว่ามีนักศึกษาจากมหาวิทยาลัยซูดาน (Sudan University), มหาวิทยาลัยอัลนิลิน (Alnilin University) และมหาวิทยาลัยออมดูร์มัน อาห์เลีย (Omdurman Ahlia University) จำนวน 5 คน ถูกซ้อมทรมานด้วยไฟฟ้าและถูกด่าทอด้วยถ้อยคำเหยียดเชื้อชาติ แม้ว่าศาลอาญาในคาร์ทูมจะตัดสินว่านักศึกษาเหล่านี้ไม่มีความผิดในวันที่ 18 สิงหาคม พ.ศ. 2556 แต่พวกเขากลับถูกจับกุมซ้ำอย่างไม่เป็นธรรม ซึ่งทางสมาคมฯ ได้ประกาศที่จะดำเนินการตามขั้นตอนทางกฎหมายเพื่อให้เกิดความยุติธรรมแก่ผู้เสียหาย
การสืบสวนเหตุการณ์สังหารหมู่ในคาร์ทูม
หลังเหตุการณ์สังหารหมู่ในคาร์ทูมเมื่อวันที่ 3 มิถุนายน พ.ศ. 2562 ซึ่งเกิดขึ้นระหว่างการประท้วงในซูดานปี พ.ศ. 2561–2562 สมาคมทนายความดาร์ฟูร์ได้จัดตั้งคณะกรรมการค้นหาข้อเท็จจริง (Truth and Fact-finding Committee) เพื่อสืบสวนเหตุการณ์ดังกล่าว โดยเน้นไปที่กรณีการล่วงละเมิดทางเพศ
ในวันที่ 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2562 คณะกรรมการของ DBA รายงานว่าพบเหยื่อการล่วงละเมิดทางเพศที่ต้องเข้ารับการบำบัดทางจิตใจ และมีกรณีที่เหยื่อตัดสินใจจบชีวิตตนเองเนื่องจากผลกระทบทางจิตใจและตราบาปทางสังคม นอกจากนี้ DBA ยังระบุว่ามีหลักฐานเพียงพอที่ชี้ว่าสภาทหารชั่วคราว (Transitional Military Council - TMC) ซึ่งเป็นผู้ปกครองซูดานในขณะนั้น มีส่วนรับผิดชอบต่อการสังหารหมู่ และวิจารณ์ว่าการสอบสวนของอัยการสูงสุดในขณะนั้นขาดความเป็นมืออาชีพและขาดความเป็นกลาง
การส่งเสริมสันติภาพในดาร์ฟูร์
ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2562 สมาคมทนายความดาร์ฟูร์ได้เริ่มบทบาทเป็นตัวกลางในการจัดเจรจาระหว่างกลุ่มเคลื่อนไหวติดอาวุธในดาร์ฟูร์ เช่น ขบวนการปลดปล่อยซูดาน (Sudan Liberation Movement/Army) และขบวนการความยุติธรรมและความเสมอภาค (Justice and Equality Movement) กับสมาคมพลเรือนในรูปแบบของเวทีที่ปรึกษา (Consultative Forum) โดยทางสมาคมฯ ได้ผลักดันให้มีตัวแทนผู้หญิงเข้าร่วมในคณะผู้แทนไม่น้อยกว่าหนึ่งในสี่ของจำนวนทั้งหมด เพื่อให้เกิดความครอบคลุมในการสร้างสันติภาพ
คำถามที่พบบ่อย
สมาคมทนายความดาร์ฟูร์ (DBA) คืออะไร?
เป็นองค์กรวิชาชีพทนายความในซูดานที่ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2538 เพื่อให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ผู้ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน โดยเฉพาะในภูมิภาคดาร์ฟูร์และทั่วประเทศซูดาน
DBA มีบทบาทอย่างไรในช่วงการประท้วงในซูดาน?
DBA ให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่นักกิจกรรมและผู้ประท้วงที่ถูกจับกุม และได้จัดตั้งคณะกรรมการสืบสวนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับเหตุการณ์สังหารหมู่ในคาร์ทูมปี พ.ศ. 2562 เพื่อเปิดโปงการละเมิดสิทธิมนุษยชนและการล่วงละเมิดทางเพศ
สมาคมทนายความดาร์ฟูร์มีส่วนช่วยในกระบวนการสันติภาพอย่างไร?
สมาคมฯ ได้จัดตั้งเวทีที่ปรึกษาเพื่อเป็นตัวกลางในการเจรจาระหว่างกลุ่มเคลื่อนไหวติดอาวุธในดาร์ฟูร์และสมาคมพลเรือน โดยเน้นการมีส่วนร่วมของสตรีในกระบวนการเจรจาด้วย