เดวิด เอช. โรเซนบลูม ปรมาจารย์ด้านรัฐประศาสนศาสตร์
สรุปใจความสำคัญ
- เป็นศาสตราจารย์เกียรติคุณด้านรัฐประศาสนศาสตร์จาก American University
- นำเสนอแนวคิดการบริหารภาครัฐผ่าน 3 มุมมอง คือ การจัดการ, การเมือง/นโยบาย และกฎหมาย
- เสนอให้ผู้ปฏิบัติงานภาครัฐต้องมี 'ความสามารถทางรัฐธรรมนูญ' (Constitutional Competence)
เดวิด เอช. โรเซนบลูม (เกิดปี ค.ศ. 1943) เป็นนักวิชาการผู้ทรงอิทธิพลในสาขารัฐประศาสนศาสตร์ โดยดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์เกียรติคุณ (Distinguished Professor Emeritus) ประจำคณะกิจการสาธารณะที่มหาวิทยาลัยอเมริกัน (American University) ในวอชิงตัน ดี.ซี. เขาเป็นผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายปกครองและประเด็นทางรัฐธรรมนูญที่เกี่ยวข้องกับบุคลากรภาครัฐ รวมถึงนโยบายและแนวปฏิบัติในภาคสาธารณะ
แนวคิดหลัก มุมมองสามมิติของการบริหารภาครัฐ
โรเซนบลูมเป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวางจากการนำเสนอแนวทางในการทำความเข้าใจรัฐประศาสนศาสตร์ของสหรัฐอเมริกาผ่านมุมมอง 3 ด้าน ซึ่งสอดคล้องกับการแบ่งแยกอำนาจตามรัฐธรรมนูญ ดังนี้:
- มุมมองด้านการจัดการ (Managerial Perspective): เน้นการเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินงานขององค์กร โดยให้ความสำคัญกับการตัดสินใจทางการบริหาร เทคนิคการจัดการ ภาวะผู้นำ และการมีส่วนร่วมของพนักงาน เพื่อให้องค์กรบรรลุเป้าหมายอย่างประสบความสำเร็จ
- มุมมองด้านการเมืองและนโยบาย (Political/Policy Perspective): วิเคราะห์ว่าเจ้าหน้าที่ทางการเมืองกำกับดูแลการตัดสินใจทางการบริหารอย่างไร โดยเน้นย้ำว่านักการเมืองเป็นผู้กำหนดกฎหมายที่ผู้บริหารภาครัฐต้องนำไปปฏิบัติ โรเซนบลูมโต้แย้งแนวคิดเดิมที่ว่าการเมืองและการบริหารควรแยกออกจากกัน (Politics/Administration Dichotomy) โดยเขามองว่าทั้งสองส่วนมีความเชื่อมโยงกันอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
- มุมมองด้านกฎหมาย (Legal Perspective): ซึ่งโรเซนบลูมถือว่าเป็นส่วนที่สำคัญที่สุด โดยเน้นหลักนิติธรรม (Rule of Law) ความเป็นระเบียบ และความเข้าใจในขั้นตอนการปฏิบัติงาน เขาเสนอว่าผู้บริหารภาครัฐต้องมีความสามารถทางกฎหมายและรัฐธรรมนูญ (Constitutional Competence) เพื่อให้ปฏิบัติหน้าที่ได้อย่างถูกต้องภายใต้ข้อจำกัดและพันธกรณีทางกฎหมาย
โรเซนบลูมสรุปว่า การจะเข้าใจรัฐประศาสนศาสตร์ได้อย่างถ่องแท้นั้น ไม่สามารถใช้เพียงมุมมองใดมุมมองหนึ่งได้ แต่ต้องพิจารณาทั้งสามมุมมองไปพร้อมๆ กัน
ประวัติการศึกษาและเส้นทางอาชีพ
โรเซนบลูมสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีด้านรัฐศาสตร์จาก Marietta College ในปี 1964 จากนั้นสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโท (1966) และปริญญาเอก (1969) ด้านรัฐศาสตร์จากมหาวิทยาลัยชิคาโก (University of Chicago) ซึ่งวิทยานิพนธ์ปริญญาเอกของเขาได้กลายเป็นรากฐานของหนังสือเล่มแรกที่ชื่อว่า Federal Service and the Constitution ในปี 1971
ในด้านอาชีพ เขาเคยดำรงตำแหน่งทางวิชาการในหลายสถาบัน เช่น มหาวิทยาลัยแคนซัส, มหาวิทยาลัยเทลอาวีฟ, มหาวิทยาลัยเวอร์มอนต์ และโรงเรียนแมกซ์เวลล์ (Maxwell School) แห่งมหาวิทยาลัยซีราคิวส นอกจากนี้ เขายังได้รับเชิญให้เป็นศาสตราจารย์ที่มหาวิทยาลัยซิตี้แห่งฮ่องกง (City University of Hong Kong) และมหาวิทยาลัยเหรินหมิน (Renmin University of China) ในปักกิ่ง
ผลงานและการยอมรับ
โรเซนบลูมมีผลงานเขียนจำนวนมาก โดยเฉพาะหนังสือที่เน้นการบูรณาการระหว่างการจัดการ การเมือง และกฎหมาย เช่น Public Administration: Understanding Management, Politics, and Law in the Public Sector ซึ่งมีการปรับปรุงเนื้อหามาจนถึงฉบับพิมพ์ครั้งที่ 9 ในปี 2022 และ Administrative Law for Public Managers
คำถามที่พบบ่อย
แนวคิดหลักของ เดวิด เอช. โรเซนบลูม คืออะไร?
คือการมองรัฐประศาสนศาสตร์ผ่าน 3 มุมมองที่เชื่อมโยงกัน ได้แก่ มุมมองด้านการจัดการ (เน้นประสิทธิภาพ), มุมมองด้านการเมือง (เน้นนโยบายและการกำกับดูแล) และมุมมองด้านกฎหมาย (เน้นหลักนิติธรรมและรัฐธรรมนูญ)
โรเซนบลูมมีความเห็นอย่างไรต่อการแยกการเมืองออกจากการบริหาร?
เขาโต้แย้งแนวคิดการแยกการเมืองและการบริหารออกจากกัน โดยมองว่าในความเป็นจริงทั้งสองส่วนมีความเกี่ยวข้องกันอย่างแยกไม่ออก และการบริหารภาครัฐต้องตอบสนองต่อทิศทางทางการเมือง
ทำไมมุมมองด้านกฎหมายจึงสำคัญที่สุดในทัศนะของโรเซนบลูม?
เพราะกฎหมายและรัฐธรรมนูญเป็นตัวกำหนดขอบเขต อำนาจหน้าที่ และข้อจำกัดในการปฏิบัติงานของผู้บริหารภาครัฐ เพื่อให้เกิดความยุติธรรมและเป็นไปตามหลักนิติธรรม


