เฟลิกซ์ กูแอง รัฐบุรุษสังคมนิยมและประธานรัฐบาลชั่วคราวแห่งฝรั่งเศส
สรุปใจความสำคัญ
- ดำรงตำแหน่งประธานรัฐบาลชั่วคราวแห่งฝรั่งเศสในปี ค.ศ. 1946 ต่อจากชาร์ล เดอ โกล
- เป็นหนึ่งในนักการเมืองส่วนน้อยที่ปฏิเสธการมอบอำนาจให้จอมพลเปแต็งในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2
- ผลักดันกฎหมายบำนาญภาคบังคับและสวัสดิการแรงงานเป็นครั้งแรกในฝรั่งเศส
- ดำเนินการโอนกิจการสาธารณูปโภคหลัก เช่น ไฟฟ้าและก๊าซ ให้เป็นของรัฐ
เฟลิกซ์ กูแอง (Félix Gouin; 5 ตุลาคม ค.ศ. 1884 – 25 ตุลาคม ค.ศ. 1977) เป็นนักการเมืองชาวฝรั่งเศส สังกัดพรรคสังคมนิยมฝรั่งเศส (French Section of the Workers' International หรือ SFIO) ผู้มีบทบาทสำคัญในการนำพาประเทศผ่านช่วงเปลี่ยนผ่านทางการเมืองหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ในฐานะประธานรัฐบาลชั่วคราวแห่งฝรั่งเศส

ชีวิตช่วงต้นและการศึกษา
เฟลิกซ์ กูแอง เกิดที่เมืองเปย์แป็ง (Peypin) ในจังหวัดบูช-ดู-โรน (Bouches-du-Rhône) โดยเป็นบุตรของครูทั้งบิดาและมารดา เขาเข้ารับการศึกษากฎหมายที่เมืองเอกซ็อง-โปรว็องส์ (Aix-en-Provence) ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญในการก้าวเข้าสู่เส้นทางการเมืองในเวลาต่อมา
บทบาทในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 และการต่อต้าน
ในช่วงปี ค.ศ. 1940 กูแองเป็นหนึ่งในสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรส่วนน้อยที่ปฏิเสธการมอบอำนาจเต็มให้แก่จอมพล ฟิลิป เปแต็ง (Marshal Philippe Pétain) ผู้นำรัฐบาลวิชี ซึ่งถือเป็นการแสดงจุดยืนทางการเมืองที่เด็ดเดี่ยวในขณะนั้น
ในระหว่างสงคราม เขาได้มีส่วนร่วมในคณะกรรมการกลางเพื่อฟื้นฟูสันนิบาตสิทธิมนุษยชน (Human Rights League) และร่วมก่อตั้งเครือข่ายบรูตุส (Brutus Network) ซึ่งเป็นกลุ่มต่อต้านชาวสังคมนิยม เพื่อต่อสู้กับการยึดครองของนาซีเยอรมนีในฝรั่งเศส
การดำรงตำแหน่งประธานรัฐบาลชั่วคราว (ค.ศ. 1946)
ในปี ค.ศ. 1946 เฟลิกซ์ กูแอง ได้รับเลือกให้ดำรงตำแหน่งประธานรัฐบาลชั่วคราวแห่งฝรั่งเศส ต่อจากชาร์ล เดอ โกล (Charles de Gaulle) โดยช่วงเวลาการบริหารของเขามีความโดดเด่นในด้านการปฏิรูปสังคมและเศรษฐกิจ ดังนี้:
- การวางรากฐานสวัสดิการสังคม: มีการประกาศใช้กฎหมายบำนาญภาคบังคับและการชดเชยแรงงานที่ได้รับการสนับสนุนด้านงบประมาณอย่างเต็มที่ ซึ่งถือเป็นครั้งแรกของฝรั่งเศส
- สิทธิแรงงาน: ฟื้นฟูกฎหมายการทำงาน 40 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ และการจ่ายค่าล่วงเวลา รวมถึงขยายขอบเขตของสภาลูกจ้าง (comités d'entreprise) ให้ครอบคลุมบริษัทที่มีพนักงานตั้งแต่ 50 คนขึ้นไป
- การปฏิรูปอาณานิคม: ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1946 รัฐสภาฝรั่งเศสได้ผ่านกฎหมายยกเลิกสถานะทางกฎหมายแบบอาณานิคมของดินแดนที่เก่าแก่ที่สุด 4 แห่ง ได้แก่ เรอูว์นียง (Réunion), กายอาน (Guyane), มาร์ตินีก (Martinique) และกวาเดอลูป (Guadeloupe)
- การแปรรูปเป็นของรัฐ (Nationalization): รัฐบาลของกูแองได้ขยายบทบาทของรัฐในการควบคุมเศรษฐกิจ โดยการโอนกิจการไฟฟ้า ก๊าซ ถ่านหิน และกลุ่มประกันภัยหลัก 9 แห่ง ให้เป็นของรัฐ
รายชื่อคณะรัฐมนตรีในรัฐบาลกูแอง (26 มกราคม – 24 มิถุนายน ค.ศ. 1946)
| ตำแหน่ง | ผู้ดำรงตำแหน่ง | |
|---|---|---|
| ประธานรัฐบาลชั่วคราว | เฟลิกซ์ กูแอง | |
| รองประธานสภา | ฟร็องซิสก์ แกย์ และ มอริซ โตเรซ | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ | ฌอร์ฌ บิดอลต์ | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกองทัพ | เอ็ดมง มิเชอเล | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย | อ็องเดร เลอ โตรเกอร์ | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังและเศรษฐกิจแห่งชาติ | อ็องเดร ฟิลิป | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการผลิตอุตสาหกรรม | มาร์แซล ปอล | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานและประกันสังคม | อ็องบรูอาส์ ครัวซา | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม | ปิแอร์-อ็องรี เตตเฌน | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการแห่งชาติ | มาร์แซล เอ็ดมง แนเกอเลน | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกิจการทหารผ่านศึกและผู้ประสบภัยสงคราม | โลร็อง กาซาโนวา | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตร | ฟร็องซัว ต็องกี-พรีฌ็อง | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเสบียง | อ็องรี ลองช็องบง | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงฝรั่งเศสโพ้นทะเล | มาริอุส มูเต | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงโยธาและคมนาคม | ฌูล มอช | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขและประชากร | โรแบร์ พรีฌ็อง | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการฟื้นฟูและผังเมือง | ฟร็องซัว บิลู | |
| รัฐมนตรีว่าการกระทรวงไปรษณีย์ | ฌ็อง เลอตูร์โน |
เครื่องราชอิสริยาภรณ์และรางวัล
- เครื่องราชอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ชั้นสายสะพาย (Grand Croix de la Légion d'honneur)
- เครื่องราชอิสริยาภรณ์ Grand Decoration of Honour in Silver with Sash สำหรับการบริการต่อสาธารณรัฐออสเตรีย
คำถามที่พบบ่อย
เฟลิกซ์ กูแอง มีบทบาทอย่างไรในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2?
เขาเป็นสมาชิกสภาที่ปฏิเสธการมอบอำนาจให้จอมพลเปแต็ง และร่วมก่อตั้งเครือข่ายบรูตุส (Brutus Network) ซึ่งเป็นกลุ่มต่อต้านชาวสังคมนิยม รวมถึงมีส่วนร่วมในการฟื้นฟูสันนิบาตสิทธิมนุษยชน
ผลงานที่โดดเด่นที่สุดของรัฐบาลเฟลิกซ์ กูแอง คืออะไร?
ผลงานที่สำคัญที่สุดคือการตรากฎหมายบำนาญภาคบังคับและการชดเชยแรงงานครั้งแรกของฝรั่งเศส การฟื้นฟูกฎหมายการทำงาน 40 ชั่วโมง และการโอนกิจการสาธารณูปโภคพื้นฐานเป็นของรัฐ
รัฐบาลของกูแองมีการเปลี่ยนแปลงสถานะของอาณานิคมอย่างไร?
ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1946 รัฐบาลของเขาได้ผ่านกฎหมายยกเลิกสถานะอาณานิคมของดินแดน 4 แห่ง ได้แก่ เรอูว์นียง, กายอาน, มาร์ตินีก และกวาเดลูป ให้มีสถานะทางกฎหมายที่เปลี่ยนแปลงไป
เฟลิกซ์ กูแอง สังกัดพรรคการเมืองใด?
ASNสังกัดพรรคสังคมนิยมฝรั่งเศส (French Section of the Workers' International หรือ SFIO)


