Fenfluramine/phentermine ยาลดน้ำหนักที่ถูกถอนออกจากตลาด

ยาผสมระหว่าง Fenfluramine และ Phentermine หรือที่รู้จักกันในชื่อ "Fen-phen" เป็นยาลดความอ้วนที่เคยได้รับความนิยมอย่างมากในช่วงต้นทศวรรษ 1990 แต่ปัจจุบันถูกถอนออกจากตลาดเนื่องจากผลข้างเคียงที่รุนแรงและเป็นอันตรายถึงชีวิต

กลไกการทำงานของยา

ยา Fen-phen ทำงานโดยการใช้ยาระงับความอยากอาหาร (Anorectics) สองชนิดร่วมกัน:

• Fenfluramine: ทำหน้าที่เป็นสารหลั่งเซโรโทนิน (Serotonin releasing agent) ซึ่งช่วยลดความอยากอาหาร
• Phentermine: ทำหน้าที่เป็นสารหลั่งนอร์เอพิเนฟริน (Norepinephrine releasing agent) เป็นหลัก และยังกระตุ้นการหลั่งเซโรโทนินและโดพามีนในปริมาณที่น้อยกว่า

ประวัติและการถอนยาออกจากตลาด

Fenfluramine ถูกนำมาใช้เป็นยาเดี่ยวในช่วงทศวรรษ 1970 แต่ไม่ได้รับความนิยมเนื่องจากลดน้ำหนักได้เพียงชั่วคราว ต่อมาในทศวรรษ 1990 ได้มีการนำมาใช้ร่วมกับ Phentermine และมีการทำการตลาดอย่างหนักจนกลายเป็นที่นิยม

ผลกระทบทางสุขภาพและคดีความ

ความกังวลเริ่มเกิดขึ้นเมื่อพบว่ายา Fenfluramine ก่อให้เกิด โรคความดันโลหิตในปอดสูง (Pulmonary Hypertension) และ ปัญหาลิ้นหัวใจ (Heart Valve Problems) ซึ่งอาจนำไปสู่การเสียชีวิตได้

ในปี 1997 วารสาร New England Journal of Medicine (NEJM) ได้รายงานการพบความผิดปกติของลิ้นหัวใจไมตรัล (Mitral valve dysfunction) ในผู้ที่ใช้ยา Fen-phen โดย FDA ของสหรัฐอเมริกาได้รับรายงานความผิดปกติของลิ้นหัวใจหัวใจในผู้ใช้ยาจำนวนมาก ส่งผลให้ FDA ร้องขอให้ถอนยา Fenfluramine และ Dexfenfluramine ออกจากตลาดในเดือนกันยายน 1997

ประเด็นด้านจริยธรรมในการวิจัย

มีการรายงานว่าสถาบันวิจัยในนิวยอร์กได้ทำการทดสอบยา Fenfluramine ทางหลอดเลือดดำในเด็กชายชาวผิวดำและฮิสแปนิกอายุ 6-10 ปี เพื่อทดสอบทฤษฎีเกี่ยวกับพฤติกรรมเกเร ซึ่งนำไปสู่การตรวจสอบด้านจริยธรรมการวิจัยโดยหน่วยงานรัฐบาลกลาง

ผลข้างเคียงของยา

ตัวยา	ผลข้างเคียงที่สำคัญ
Fenfluramine	ความดันโลหิตในปอดสูง, ปัญหาลิ้นหัวใจหัวใจ
Phentermine	หัวใจเต้นเร็ว, ความดันโลหิตสูง, นอนไม่หลับ, เวียนศีรษะ, กระสับกระส่าย