ประเทศจอร์เจีย ประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และภูมิรัฐศาสตร์แห่งคอเคซัส

ประเทศจอร์เจีย (Georgia) เป็นประเทศที่ตั้งอยู่ในภูมิภาคคอเคซัส บริเวณชายฝั่งทะเลดำ โดยมีตำแหน่งทางภูมิศาสตร์ที่เป็นจุดตัดระหว่างยุโรปตะวันออกและเอเชียตะวันตก ปัจจุบันจอร์เจียได้รับการยอมรับโดยทั่วไปว่าเป็นส่วนหนึ่งของทวีปยุโรป ประเทศนี้มีพรมแดนติดกับรัสเซียทางทิศเหนือและตะวันออกเฉียงเหนือ ติดกับตุรกีและอาร์เมเนียทางทิศใต้ และติดกับอาเซอร์ไบจานทางทิศตะวันออกเฉียงใต้

ประชากรและภาษา

จอร์เจียมีประชากรประมาณ 3.9 ล้านคน โดยมากกว่าหนึ่งในสามของประชากรอาศัยอยู่ใน ทบิลิซี (Tbilisi) ซึ่งเป็นเมืองหลวงและเมืองที่ใหญ่ที่สุด ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวจอร์เจีย ซึ่งมีความแตกต่างทางชาติพันธุ์และภาษาจากประเทศเพื่อนบ้านอย่างชัดเจน โดยใช้ภาษาจอร์เจีย (Georgian) ซึ่งจัดอยู่ในตระกูลภาษาคาร์ตเวเลียน (Kartvelian) ซึ่งเป็นตระกูลภาษาที่ไม่มีความเกี่ยวข้องกับตระกูลภาษาอื่นใดในโลก

ประวัติศาสตร์และการก่อตั้งรัฐ

ดินแดนแห่งนี้มีผู้อยู่อาศัยมาตั้งแต่สมัยก่อนประวัติศาสตร์ และเป็นที่รู้จักในฐานะแหล่งผลิตไวน์ที่เก่าแก่ที่สุดในโลก ในยุคคลาสสิกได้เกิดอาณาจักรสำคัญ เช่น โคลคิส (Colchis) และไอบีเรีย (Iberia) ซึ่งกลายเป็นรากฐานของรัฐจอร์เจียสมัยใหม่

ในต้นศตวรรษที่ 4 ชาวจอร์เจียได้ยอมรับศาสนาคริสต์เป็นศาสนาประจำชาติอย่างเป็นทางการ ซึ่งส่งผลให้เกิดการรวมตัวกันภายใต้ราชอาณาจักรจอร์เจีย และก้าวเข้าสู่ยุคทองในสมัยกลางภายใต้การปกครองของพระเจ้าเดวิดที่ 4 (King David IV) และสมเด็จพระราชินีทามาร์ (Queen Tamar)

การล่มสลายและการตกเป็นอาณานิคม

ตั้งแต่ศตวรรษที่ 15 ราชอาณาจักรจอร์เจียเริ่มเสื่อมถอยและแตกสลายเนื่องจากการรุกรานของจักรวรรดิต่างๆ เช่น มองโกล จักรวรรดิออตโตมัน และเปอร์เซีย ต่อมาจอร์เจียได้ขอความช่วยเหลือจากจักรวรรดิรัสเซีย ซึ่งนำไปสู่การที่รัสเซียเริ่มผนวกดินแดนจอร์เจียเข้าเป็นส่วนหนึ่งของตนในปี ค.ศ. 1801

หลังการปฏิวัติรัสเซียในปี ค.ศ. 1917 จอร์เจียได้ประกาศเอกราชเป็นระยะเวลาสั้นๆ ก่อนจะถูกกองทัพแดง (Red Army) บุกยึดและผนวกเข้าเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียตในปี ค.ศ. 1921 จนกระทั่งเกิดกระแสเรียกร้องเอกราชในทศวรรษ 1980 และแยกตัวออกจากสหภาพโซเวียตได้สำเร็จในเดือนเมษายน ค.ศ. 1991

การเมืองและเศรษฐกิจสมัยใหม่

หลังได้รับเอกราช จอร์เจียต้องเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจ ความไม่สงบทางการเมือง และสงครามแบ่งแยกดินแดนในแอบคาเซีย (Abkhazia) และเซาท์ออสเซเทีย (South Ossetia) อย่างไรก็ตาม หลังการปฏิวัติกุหลาบ (Rose Revolution) ในปี ค.ศ. 2003 จอร์เจียได้ดำเนินนโยบายต่างประเทศที่เอนเอียงไปทางตะวันตกอย่างชัดเจน โดยมุ่งเน้นการปฏิรูปเพื่อเข้าเป็นสมาชิกสหภาพยุโรป (EU) และนาโต (NATO)

ทิศทางดังกล่าวส่งผลให้ความสัมพันธ์กับรัสเซียแย่ลง จนนำไปสู่สงครามรัสเซีย-จอร์เจียในปี ค.ศ. 2008 และการที่รัสเซียยังคงยึดครองพื้นที่บางส่วนของประเทศจนถึงปัจจุบัน

ในด้านเศรษฐกิจ จอร์เจียเป็นประเทศกำลังพัฒนาที่มีดัชนีการพัฒนามนุษย์ (HDI) ในระดับสูงมาก และมีระบบเศรษฐกิจแบบตลาดเกิดใหม่ การปฏิรูปเศรษฐกิจอย่างกว้างขวางตั้งแต่ปี ค.ศ. 2003 ทำให้จอร์เจียมีสภาพแวดล้อมทางธุรกิจที่เสรีและโปร่งใสเป็นอันดับต้นๆ ของโลก และมีอัตราการเติบโตของ GDP ที่รวดเร็ว

นิรุกติศาสตร์และชื่อเรียก

ในสมัยโบราณ ชาวกรีกและโรมันเรียกชาวจอร์เจียทางตะวันตกว่า โคลคิส และทางตะวันออกว่า ไอบีเรีย ส่วนชื่อ "จอร์เจีย" (Georgia) ปรากฏครั้งแรกในภาษาอิตาลีบนแผนที่โลกของ Pietro Vesconte ในปี ค.ศ. 1320

นักวิชาการสมัยใหม่เชื่อว่าชื่อ Georgia มาจากคำว่า Gurj ในภาษาเปอร์เซีย ซึ่งเป็นชื่อเรียกกลุ่มชาติพันธุ์จอร์เจีย ต่อมาถูกยืมไปใช้ในภาษากรีกไบแซนไทน์ ภาษาสลาฟ และภาษาในยุโรปตะวันตก โดยมีความเชื่อมโยงกับชื่อของนักบุญจอร์จ (St. George) ซึ่งเป็นที่นับถืออย่างมากในจอร์เจีย

สำหรับชื่อเรียกในภาษาท้องถิ่น จอร์เจียเรียกตัวเองว่า ซาการ์ตเวโล (Sakartvelo) ซึ่งหมายถึง "ดินแดนของชาวคาร์ตเวเลียน" (Land of Kartvelians) โดยมีรากฐานมาจากภูมิภาคคาร์ตลี (Kartli) ซึ่งเป็นศูนย์กลางของประเทศ