โจวันนี ซาร์โตริ นักรัฐศาสตร์ผู้ทรงอิทธิพลด้านประชาธิปไตยและระบบพรรคการเมือง

โจวันนี ซาร์โตริ (13 พฤษภาคม 1924 – 4 เมษายน 2017) เป็นนักรัฐศาสตร์ชาวอิตาลีผู้มีชื่อเสียงระดับโลก โดยมีความเชี่ยวชาญเป็นพิเศษในการศึกษาเรื่องประชาธิปไตย พรรคการเมือง และการเมืองเปรียบเทียบ เขาได้ดำรงตำแหน่งทางวิชาการในมหาวิทยาลัยชั้นนำหลายแห่ง เช่น มหาวิทยาลัยฟลอเรนซ์, สถาบันมหาวิทยาลัยยุโรป (European University Institute), มหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด และมหาวิทยาลัยโคลัมเบีย

ประวัติและการทำงานทางวิชาการ

ซาร์โตริเกิดที่เมืองฟลอเรนซ์ในปี 1924 และสำเร็จการศึกษาด้านรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์จากมหาวิทยาลัยฟลอเรนซ์ในปี 1946 หลังจากนั้นเขาได้เริ่มสอนวิชาประวัติศาสตร์ปรัชญาสมัยใหม่และหลักการของรัฐที่มหาวิทยาลัยแห่งเดิม

เขาเป็นผู้บุกเบิกการก่อตั้งตำแหน่งทางวิชาการด้านรัฐศาสตร์สมัยใหม่แห่งแรกในอิตาลี และดำรงตำแหน่งคณบดีของภาควิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยฟลอเรนซ์ นอกจากนี้เขายังได้สอนที่สถาบันมหาวิทยาลัยยุโรป และเป็นศาสตราจารย์ด้านรัฐศาสตร์ที่มหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด ก่อนจะย้ายไปดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์ Albert Schweitzer ด้านมนุษยศาสตร์ที่มหาวิทยาลัยโคลัมเบียตั้งแต่ปี 1979 จนถึงปี 1994

ผลงานและการวิเคราะห์ทางวิชาการ

การวิเคราะห์แนวคิด (Conceptual Analysis)

ซาร์โตริให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับการสร้างและการใช้แนวคิดทางรัฐศาสตร์ เขาตั้งข้อสังเกตว่ารัฐศาสตร์ขาดการประสานงานด้านคำศัพท์เมื่อเทียบกับวิทยาศาสตร์กายภาพหรือชีววิทยา เขาจึงสนับสนุนให้มีการใช้แนวคิดอย่างมี "เจตนา" เพื่อสร้างความเข้าใจร่วมกัน

ผลงานที่โดดเด่นที่สุดชิ้นหนึ่งคือบทความ "Concept Misformation in Comparative Politics" (1970) ซึ่งนำเสนอแนวคิด "บันไดแห่งนามธรรม" (Ladder of Abstraction) เพื่ออธิบายว่าแนวคิดหนึ่งๆ สามารถเปลี่ยนจากระดับนามธรรมไปสู่ระดับรูปธรรมได้โดยการเพิ่มคุณสมบัติเข้าไป และในทางกลับกัน

นอกจากนี้ เขายังนำเสนอแนวคิดเรื่อง "การเดินทางของแนวคิด" (Conceptual Traveling) และ "การขยายตัวของแนวคิดจนเกินขอบเขต" (Conceptual Stretching) ซึ่งเป็นการวิพากษ์วิจารณ์การนำแนวคิดจากกรณีหนึ่งไปใช้กับอีกกรณีหนึ่งโดยไม่คำนึงถึงความเหมาะสม ทำให้ความหมายของแนวคิดนั้นพร่าเลือนและไร้ความหมาย

ระบบพรรคการเมือง

หนังสือ "Parties and Party Systems: A Framework for Analysis" (1976) ของเขาได้รับการยอมรับว่าเป็นกรอบการวิเคราะห์ระบบพรรคการเมืองที่ครอบคลุมและทรงอิทธิพลที่สุดเล่มหนึ่งในวงการรัฐศาสตร์จนถึงปัจจุบัน

พหุนิยมและพหุวัฒนธรรมนิยม

ในงานเขียนปี 2000 เรื่อง "Pluralismo, multiculturalismo e estranei" ซาร์โตริแสดงทัศนะว่า "พหุนิยม" (Pluralism) คือการมีค่านิยมพลเมืองร่วมกันและการบูรณาการซึ่งกันและกัน ในขณะที่ "พหุวัฒนธรรมนิยม" (Multiculturalism) อาจนำไปสู่การแตกแยกทางสังคมและบ่อนทำลายหลักการอยู่ร่วมกัน

เขาเชื่อว่าการบูรณาการทางสังคมที่แท้จริงต้องอาศัยการยอมรับหลักการพื้นฐาน เช่น การแยกศาสนาออกจากการเมือง และการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนสากล

รางวัลและเกียรติยศ

• เหรียญทองประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐอิตาลี ด้านวัฒนธรรมและการศึกษา (1971)
• สมาชิก American Academy of Arts and Sciences (1975)
• รางวัล Outstanding Book Award จาก APSA สำหรับหนังสือ Parties and Party Systems (1998)
• รางวัล Princess of Asturias Awards ด้านสังคมศาสตร์ (2005)
• รางวัลความสำเร็จสูงสุดชั่วชีวิต (Lifetime Achievement Award) จาก ECPR และ APSA (2006)