นายทหารชั้นสัญญาบัตรระดับต้น (Junior Commissioned Officer)
สรุปใจความสำคัญ
- เป็นยศที่อยู่ระหว่างนายทหารประทวน (NCO) และนายทหารสัญญาบัตร (Commissioned Officer)
- ใช้ในกองทัพของอินเดีย ปากีสถาน บังกลาเทศ และเนปาล
- วิวัฒนาการมาจาก Viceroy's Commissioned Officers (VCOs) ในยุคอาณานิคมบริติช
- JCO ที่มีความดีความชอบสามารถได้รับยศกิตติมศักดิ์ (Honorary Commission) ซึ่งส่งผลต่อเงินเดือนและบำนาญ
นายทหารชั้นสัญญาบัตรระดับต้น หรือ Junior Commissioned Officer (JCO) คือกลุ่มยศทางทหารที่มีลักษณะเฉพาะ โดยเป็นระดับยศที่อยู่สูงกว่านายทหารประทวน (Non-Commissioned Officer - NCO) เช่น ยศฮาวิลดาร์ (Havildar) แต่ต่ำกว่านายทหารสัญญาบัตร (Commissioned Officer) เช่น ยศร้อยตรี (Lieutenant)
ระบบยศ JCO นี้ถูกนำมาใช้ในกองทัพของ 4 ประเทศหลัก ได้แก่ อินเดีย ปากีสถาน บังกลาเทศ และเนปาล โดยนายทหารประทวนระดับอาวุโสจะได้รับการเลื่อนยศขึ้นเป็น JCO ตามเกณฑ์ความรู้ความสามารถ (Merit) และอาวุโส (Seniority) ภายใต้ข้อจำกัดของจำนวนตำแหน่งที่ว่าง JCO จะถูกจัดอยู่ในกลุ่มพิเศษที่มีสิทธิพิเศษเพิ่มเติมมากกว่านายทหารประทวนทั่วไป
เดิมทีระบบนี้ใช้เฉพาะในกองทัพบก แต่ตั้งแต่ช่วงทศวรรษ 2000 เป็นต้นมา กองทัพเรือและกองทัพอากาศของอินเดียและปากีสถานได้นำคำนี้มาใช้เรียกกลุ่ม Chief Petty Officers และ Warrant Officers ด้วยเช่นกัน
ประวัติความเป็นมา
ระบบ JCO มีวิวัฒนาการมาจากกลุ่มนายทหารท้องถิ่น (Native Commissioned Officers) ในกองทัพประจำมณฑล (Presidency Armies) ซึ่งได้รับพระราชทานยศจากข้าหลวงใหญ่ (Governor General)
ต่อมาได้พัฒนาเป็น Viceroy's Commissioned Officers (VCOs) ในกองทัพบกอินเดียสมัยบริติชราช (British Raj) เมื่อปี ค.ศ. 1885 ในขณะที่กรมทหารกูรข่า (Gurkha regiments) ที่รับใช้บริเตนก็มีระบบนายทหารท้องถิ่นหรือ VCO เช่นกัน แม้ว่าประเทศเนปาลจะไม่เคยเป็นอาณานิคมของบริเตนก็ตาม
ในยุคอาณานิคม ระบบ VCO ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นเพดานสูงสุดที่ชาวอินเดียจะสามารถขึ้นไปถึงได้ เนื่องจากตำแหน่งนายทหารสัญญาบัตรเต็มตัวในขณะนั้นสงวนไว้สำหรับชาวบริเตน อย่างไรก็ตาม สถานการณ์เริ่มเปลี่ยนแปลงไปผ่านกระบวนการที่เรียกว่า "Indianisation" (การทำให้เป็นอินเดีย) ดังนี้:
- ค.ศ. 1905: มีการจัดตั้งพระราชทานยศรูปแบบพิเศษในกองกำลังท้องถิ่น (King's Commission in His Majesty's Native Land Forces) ซึ่งอนุญาตให้ชาวอินเดียที่ผ่านการฝึกจาก Imperial Cadet Corps มีอำนาจสั่งการเฉพาะทหารชาวอินเดียเท่านั้น และไม่สามารถเลื่อนยศสูงกว่าพันตรี (Major) ได้
- ค.ศ. 1917: ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1 ชาวอินเดียที่มีพื้นฐานครอบครัวดีมีสิทธิ์เข้าศึกษาที่วิทยาลัยการทหารแซนด์เฮิร์สต์ (Royal Military College, Sandhurst) และได้รับยศเป็น King's Commissioned Indian Officer (KCIO)
- ค.ศ. 1947: เมื่อได้รับเอกราช อินเดียและปากีสถานจึงมีนายทหารจำนวนมากที่สำเร็จการศึกษาจากแซนด์เฮิร์สต์หรือสถาบันการทหารในอินเดีย
ในปี ค.ศ. 1945 รายงานของคณะกรรมการ Willcox ได้เสนอให้ยกเลิกตำแหน่ง VCO แต่ข้อเสนอนี้ไม่เคยถูกนำมาปฏิบัติจริง
สำหรับกองทัพเนปาลได้นำระบบยศของกองทัพบกอินเดียมาใช้ในช่วงทศวรรษ 1960 ผ่านการปรับโครงสร้างกองทัพ ส่วนกองทัพบังกลาเทศได้รับระบบยศ JCO ต่อเนื่องมาจากกองทัพปากีสถานหลังจากแยกตัวเป็นเอกราชในปี ค.ศ. 1971
ยศและโครงสร้างปัจจุบัน
ในกองทัพบกอินเดีย ยศในกลุ่ม JCO ประกอบด้วย Naib Subedar, Subedar และ Subedar Major ซึ่งมีระดับเงินเดือน (Pay Scale) อยู่ในระดับ 6, 7 และ 8 ตามลำดับ




การได้รับยศกิตติมศักดิ์ (Honorary Commissions)
มีธรรมเนียมการมอบยศกิตติมศักดิ์ให้แก่ JCO ที่มีความดีความชอบ โดยจะมีการจัดทำรายชื่อผู้มีสิทธิ์ได้รับยศในทุกปี ซึ่งอาจมอบให้ในขณะที่ยังรับราชการอยู่หรือในโอกาสเกษียณอายุราชการ
นายทหารที่ได้รับยศกิตติมศักดิ์สามารถประดับเครื่องหมายยศนั้นได้ แต่จะไม่มีสิทธิ์เข้าใช้ห้องรับรองนายทหาร (Officers' Mess) อย่างไรก็ตาม จะได้รับเงินเดือนและบำนาญตามยศกิตติมศักดิ์ที่ได้รับ
ตัวอย่างยศกิตติมศักดิ์ในกองทัพอินเดีย
- กองทัพบก: ร้อยตรี (Honorary Lieutenant), ร้อยเอก (Honorary Captain)
- กองทัพเรือ: เรือตรี (Honorary Sub Lieutenant), เรือโท (Honorary Lieutenant)
- กองทัพอากาศ: เรืออากาศตรี (Honorary Flying Officer), เรืออากาศโท (Honorary Flight Lieutenant)
ในการระบุชื่อในเอกสารราชการ มักจะระบุยศ JCO เดิมของผู้รับก่อน แล้วจึงตามด้วยยศกิตติมศักดิ์ที่ได้รับ
คำถามที่พบบ่อย
JCO คืออะไร?
JCO หรือ Junior Commissioned Officer คือกลุ่มยศทหารที่อยู่สูงกว่านายทหารประทวน (เช่น ฮาวิลดาร์) แต่ต่ำกว่านายทหารสัญญาบัตร (เช่น ร้อยตรี) พบได้ในกองทัพของอินเดีย ปากีสถาน บังกลาเทศ และเนปาล
ใครสามารถเลื่อนยศเป็น JCO ได้บ้าง?
นายทหารประทวนระดับอาวุโสจะได้รับการเลื่อนยศเป็น JCO โดยพิจารณาจากความรู้ความสามารถ (Merit) และอาวุโส (Seniority) ตามจำนวนตำแหน่งที่ว่าง
นายทหารสัญญาบัตรกิตติมศักดิ์แตกต่างจากนายทหารสัญญาบัตรปกติอย่างไร?
นายทหารสัญญาบัตรกิตติมศักดิ์ (Honorary Commissioned Officer) สามารถประดับเครื่องหมายยศและได้รับเงินเดือน/บำนาญตามยศนั้น แต่ไม่มีสิทธิ์เข้าใช้ห้องรับรองนายทหาร (Officers' Mess)