อาสนวิหารคริเซฟซี สถาปัตยกรรมนีโอโกธิคแห่งโครเอเชีย

อาสนวิหารคริเซฟซี หรือชื่ออย่างเป็นทางการคือ อาสนวิหารพระตรีเอกภาพ (Greek Catholic Cathedral of the Holy Trinity) เป็นโบสถ์สไตล์นีโอโกธิคที่ตั้งอยู่ในเมืองคริเซฟซี ประเทศโครเอเชีย โดยทำหน้าที่เป็นอาสนวิหารประจำสังฆมณฑลกรีกคาทอลิกแห่งคริเซฟซี

ประวัติความเป็นมา

พื้นที่แห่งนี้เคยเป็นที่ตั้งของโบสถ์ที่ใช้งานโดยคณะออกัสตินิียน (ปี ค.ศ. 1326-1539) ก่อนที่จะถูกเผาทำลายโดยกองทัพตุรกี ต่อมาคณะฟรันซิสกันได้เข้ามาบูรณะโบสถ์ขึ้นใหม่ในปี ค.ศ. 1627 และใช้งานจนถึงปี ค.ศ. 1786 เมื่อจักรพรรดิโจเซฟที่ 2 ทรงสั่งยุบอารามและเปลี่ยนให้เป็นสถานที่เพื่อวัตถุประสงค์ทางทหาร

ในวันที่ 17 มิถุนายน ค.ศ. 1777 สมเด็จพระสันตะปาปาปิอุสที่ 6 ได้ทรงก่อตั้งสังฆมณฑลสำหรับชาวกรีกคาทอลิกในอาณาจักรโครเอเชีย โดยจักรพรรดินีมาเรีย เทเรซา ได้กำหนดให้เมืองคริเซฟซีเป็นศูนย์กลางของสังฆมณฑลแห่งนี้ ซึ่งชาวกรีกคาทอลิกส่วนใหญ่ในขณะนั้นเป็นผู้ลี้ภัยจากสงครามกับตุรกีที่เข้ามาตั้งถิ่นฐานในบริเวณพรมแดนทางทหาร

ในปี ค.ศ. 1791 โบสถ์เดิมได้ถูกเปลี่ยนเป็นอาสนวิหารกรีกคาทอลิกและที่พำนักของบิชอป โดยบิชอปซิลวิเย บูบานอวิช (Silvije Bubanović) ได้ดำเนินการบูรณะและถวายโบสถ์ในปี ค.ศ. 1798

ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1801 เป็นต้นมา อาสนวิหารได้รับการปรับปรุงอย่างต่อเนื่องเพื่อให้เหมาะสมกับการใช้งานของบิชอปและศาสนิกชน โดยการบูรณะครั้งใหญ่เกิดขึ้นระหว่างปี ค.ศ. 1895 ถึง 1897 ภายใต้การนำของบิชอปจูเลีย โดรโฮเบคกี (Julije Drohobecki) และออกแบบโดยสถาปนิก เฮอร์มันน์ บอลเล (Hermann Bollé) ซึ่งทำให้เกิดลักษณะทางสถาปัตยกรรมแบบนีโอโกธิคที่เห็นในปัจจุบัน

ลักษณะทางสถาปัตยกรรม

อาสนวิหารแห่งนี้มีผังเป็นรูปกางเขนละติน มีทางเดินกลาง (nave) เพียงทางเดียว ความยาว 38 เมตร ความกว้างของทางเดินกลาง 8.5 เมตร และส่วนกางเขนกว้าง 15.5 เมตร ตัวอาคารสูง 15 เมตร และมีหอระฆังสูงถึง 46 เมตร

การตกแต่งภายใน

• เพดานและพื้น: เพดานถูกวาดเป็นรูปดวงดาวบนพื้นหลังสีน้ำเงิน ส่วนพื้นประดับด้วยกระเบื้องเซรามิก
• โถงทางเข้า: ประดับด้วยภาพวาดสองภาพโดย โจเซฟ เบาเออร์ (Josip Bauer) ได้แก่ ภาพการเทศนาของนักบุญปีเตอร์และการล้างบาปของคริสเตียนกลุ่มแรกในวันเพนเทคอสต์ และภาพการขับไล่อาดัมและอีฟออกจากสวนเอเดน
• จุดเด่นภายใน: มีแชนเดอเลียร์ขนาดใหญ่ผลงานของช่างเหล็ก ฎูโร ฮัมเมล (Đuro Hammel) ซึ่งประดับด้วยภาพวาดของอัครสาวก 12 ท่านและผู้เขียนพระวรสาร 4 ท่าน โดยโจเซฟและมาเรีย เบาเออร์
• แท่นเทศน์: ประดับด้วยภาพวาดของนักบุญจอห์น คริสซอสตอม, นักบุญอาธาเนเซียสแห่งอเล็กซานเดรีย และนักบุญเปาโล ผลงานของโจเซฟ เบาเออร์ เช่นกัน

นอกจากนี้ อาสนวิหารยังมีห้องใต้ดิน (crypt) ซึ่งใช้เป็นสถานที่ฝังศพของบิชอปและนักบวชหลายท่าน รวมถึงบิชอปซิลเวสเตอร์ บูบานอวิช และบิชอปจูเลีย โดรโฮเบคกี

ศิลปะและไอคอน

อาสนวิหารเป็นที่เก็บรวบรวมไอคอนทางศาสนาที่สำคัญ ซึ่งวาดโดยศิลปินชื่อดัง เช่น เบลา ชิโคช เซสิยา (Bela Čikoš Sesija), อิวาน ติชอฟ (Ivan Tišov), เฟอร์โด โควาเชวิช (Ferdo Kovačević) และเซเลสติน เมโดวิช (Celestin Medović) โดยบิชอปจูเลีย โดรโฮเบคกี เป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการสะสมงานศิลปะเหล่านี้