ลีอาห์ เอดลสไตน์-เคเชต นักชีววิทยาเชิงคณิตศาสตร์ผู้บุกเบิก

ลีอาห์ เอดลสไตน์-เคเชต (Leah Edelstein-Keshet) เป็นนักชีววิทยาเชิงคณิตศาสตร์ชาวอิสราเอล-แคนาดา ผู้มีชื่อเสียงจากการประยุกต์ใช้คณิตศาสตร์เพื่อทำความเข้าใจกลไกทางชีวภาพที่ซับซ้อน ผลงานของเธอครอบคลุมตั้งแต่ระดับเซลล์ไปจนถึงพฤติกรรมของสิ่งมีชีวิตในระดับกลุ่ม

ขอบเขตการวิจัยและผลงานทางวิชาการ

เอดลสไตน์-เคเชต เชี่ยวชาญในด้านชีววิทยาเชิงคณิตศาสตร์และฟิสิกส์ชีวภาพ โดยมุ่งเน้นการสร้างแบบจำลองทางคณิตศาสตร์เพื่ออธิบายปรากฏการณ์ทางชีวภาพในหลายระดับ ดังนี้:

• ชีววิทยาระดับเซลล์: ศึกษาการเคลื่อนที่ของเซลล์ (Cell Motility) และโครงร่างของเซลล์ (Cytoskeleton)
• สรีรวิทยาและโรคภัย: สร้างแบบจำลองเพื่อทำความเข้าใจการทำงานของร่างกายและโรคบางชนิด เช่น โรคเบาหวานประเภทที่เกิดจากภูมิคุ้มกันทำลายตนเอง (Autoimmune Diabetes)
• พฤติกรรมทางสังคมของสิ่งมีชีวิต: ศึกษาการรวมกลุ่มและการเคลื่อนที่แบบฝูง (Swarming and Aggregation Behavior) ในสิ่งมีชีวิตทางสังคม

ปัจจุบันเธอเป็นศาสตราจารย์ประจำมหาวิทยาลัยบริติชโคลัมเบีย (University of British Columbia) ในเมืองแวนคูเวอร์ ประเทศแคนาดา

ประวัติการศึกษา

เอดลสไตน์-เคเชต เกิดในประเทศอิสราเอล และย้ายมาพำนักที่ประเทศแคนาดาพร้อมกับครอบครัวเมื่ออายุ 12 ปี เธอสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีและปริญญาโทด้านคณิตศาสตร์จากมหาวิทยาลัยดัลฮาวซี (Dalhousie University) และได้รับปริญญาเอกด้านคณิตศาสตร์ประยุกต์ในปี ค.ศ. 1982 จากสถาบันวิทยาศาสตร์ไวซ์มันน์ (Weizmann Institute of Science) ในประเทศอิสราเอล โดยมี ลี เซเกล (Lee Segel) เป็นอาจารย์ที่ปรึกษา

เส้นทางอาชีพและบทบาททางวิชาการ

ก่อนจะเข้าร่วมงานกับมหาวิทยาลัยบริติชโคลัมเบียในปี ค.ศ. 1989 ในตำแหน่งรองศาสตราจารย์ เธอเคยดำรงตำแหน่งผู้สอนที่มหาวิทยาลัยบราวน์ (Brown University) และมหาวิทยาลัยดิวค์ (Duke University) นอกจากนี้ เธอยังดำรงตำแหน่งรองหัวหน้าภาควิชา (ฝ่ายกิจการคณาจารย์) ของมหาวิทยาลัยบริติชโคลัมเบียอีกด้วย

ในด้านการเขียนตำรา เธอได้เขียนหนังสือ 3 เล่ม ซึ่งรวมถึงหนังสือ Mathematical Models in Biology ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของชุด SIAM Series และ Classics in Applied Mathematics นอกจากนี้ ในปี ค.ศ. 1995 เธอได้สร้างประวัติศาสตร์ด้วยการเป็นผู้หญิงคนแรกที่ดำรงตำแหน่งประธานสมาคมชีววิทยาเชิงคณิตศาสตร์ (Society for Mathematical Biology)

รางวัลและการยอมรับ

ผลงานของเอดลสไตน์-เคเชตได้รับการยอมรับในระดับสากล โดยได้รับรางวัลสำคัญดังนี้:

• ปี ค.ศ. 2003: ได้รับรางวัล Krieger–Nelson Prize จากสมาคมคณิตศาสตร์แคนาดา (Canadian Mathematical Society)
• ปี ค.ศ. 2014: ได้รับเลือกให้เป็น Fellow ของสมาคมคณิตศาสตร์อุตสาหกรรมและประยุกต์ (Society for Industrial and Applied Mathematics - SIAM) จากผลงานด้านคณิตศาสตร์และการสร้างแบบจำลองของเซลล์ ระบบภูมิคุ้มกัน และการรวมกลุ่มของสิ่งมีชีวิตทางชีวภาพ รวมถึงการส่งเสริมการศึกษาคณิตศาสตร์ประยุกต์
• รางวัลจากมหาวิทยาลัยบริติชโคลัมเบีย: ได้รับรางวัล Faculty of Science Award for Leadership
• ปี ค.ศ. 2022: ได้รับเกียรติให้เป็นผู้บรรยายในรางวัล SIAM John von Neumann Prize Lecturer