Nishan Sahib ธงศักดิ์สิทธิ์ของชาวซิกข์และความหมาย

Nishan Sahib (นิชาน ซาฮิบ) หรือที่รู้จักกันในชื่อธงซิกข์ เป็นสัญลักษณ์สำคัญที่ใช้เป็นตัวแทนของชาวซิกข์ทั่วโลก โดยปกติแล้วจะมีการประดับธงนี้ไว้ที่กูรุดวารา (Gurdwara) หรือสถานที่ทางศาสนาของชาวซิกข์ เพื่อเป็นเครื่องหมายบอกตำแหน่งและแสดงถึงการต้อนรับ

ความหมายและที่มาของชื่อ

คำว่า Nishan มาจากภาษาเปอร์เซีย ซึ่งมีความหมายว่า "ธง" หรือ "เครื่องหมาย" ส่วนคำว่า Sahib เป็นคำในภาษาอาหรับที่หมายถึง "เจ้านาย" หรือ "นาย" ในบริบทนี้ถูกใช้เพื่อเป็นการให้เกียรติ ดังนั้น Nishan Sahib จึงมีความหมายว่า "ธงอันสูงส่ง" หรือ "ธงศักดิ์สิทธิ์" นอกจากนี้ยังมีอีกคำหนึ่งที่ใช้เรียกธงนี้ว่า Jhanda Sahib ซึ่งมีความหมายว่าธงหรือแบนเนอร์เช่นกัน

ลักษณะของธงและสัญลักษณ์ Khanda

ธง Nishan Sahib มีลักษณะเป็นรูปสามเหลี่ยม ทำจากผ้าฝ้ายหรือผ้าไหม โดยมีสัญลักษณ์ Khanda อยู่ตรงกลาง ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ที่รวมเอาดาบสองคม (Khanda), วงกลม (Chakkar) และดาบเดี่ยวสองเล่ม (Kirpans) เข้าด้วยกัน

สีของธงตามหลักศาสนา

ตามหลัก Sikh Rehat Maryada (ประมวลจริยธรรมของชาวซิกข์) สีของธงที่ได้รับการรับรองคือสี Basanti (สีเหลืองดอกคูน/สีเหลืองทอง) หรือสี Surmai (สีน้ำเงินเข้ม) อย่างไรก็ตาม ในทางปฏิบัติที่ผ่านมามักพบเห็นธงสีส้ม (Kesri) อย่างแพร่หลาย แต่เมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม 2024 ทาง Akal Takht ได้ตัดสินว่าสีที่ยอมรับได้ตามหลักการคือสี Basanti หรือ Surmai เท่านั้น

การติดตั้งและการดูแลรักษา

ธงจะถูกชักขึ้นสู่ยอดเสาธงที่สูงเด่นนอกกูรุดวารา โดยตัวเสาธงจะถูกหุ้มด้วยผ้า (เรียกว่า chola) ที่มีสีเดียวกับตัวธง ที่ยอดเสาจะมีสัญลักษณ์ Khanda ทำจากเหล็กติดตั้งอยู่

ธง Nishan Sahib ได้รับความเคารพอย่างสูงและถือเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ โดยจะมีการซักล้างทำความสะอาดด้วยนมและน้ำทุกปีในเดือนเมษายน ซึ่งตรงกับเทศกาล Vaisakhi

ประวัติศาสตร์โดยสังเขป

การใช้ธงในศาสนาซิกข์มีมาตั้งแต่สมัยของ กูรู อมาร์ ดาส (Guru Amar Das) ซึ่งได้มีการปักธงสามเหลี่ยมสีขาว (Dhaval Dhuja) ไว้ที่ Baoli Sahib ในเมือง Goindwal เพื่อเป็นสัญลักษณ์ของความบริสุทธิ์ สันติภาพ และเป็นจุดสังเกตสำหรับผู้ที่มาเยือน ต่อมาในสมัยของกูรูท่านอื่นๆ ได้มีการพัฒนาและใช้ธงเพื่อเป็นสัญลักษณ์ของการปกป้องและศรัทธาจนกลายเป็นรูปแบบที่ใช้ในปัจจุบัน