← กลับไปยังบทความทั้งหมด

Nominal Analogue Blanking ทำความเข้าใจเรื่องการเว้นระยะขอบภาพให้เหมาะสม

สรุปใจความสำคัญ

  • Nominal Analogue Blanking คือแถบพิกเซลสีดำที่ขอบซ้ายและขวาของภาพ SDTV เพื่อรองรับการทำงานของระบบอนาล็อก
  • ในระบบ PAL จะมีพิกเซลที่มีเนื้อหาภาพจริงเพียง 702 พิกเซล จากทั้งหมด 720 พิกเซล
  • ภาพ SDTV ที่ไม่มีการเว้นระยะขอบจะมีความกว้างมากกว่าอัตราส่วน 4:3 เมื่อแปลงเป็นพิกเซลจัตุรัส

Nominal Analogue Blanking คือส่วนนอกสุดของพื้นที่ overscan ในภาพโทรทัศน์ดิจิทัลความละเอียดมาตรฐาน (Standard Definition - SDTV) ซึ่งประกอบด้วยแถบพิกเซลสีดำ (หรือเกือบดำ) ที่ด้านซ้ายและด้านขวาของภาพ โดยแถบเหล่านี้จะสอดคล้องกับช่วงเวลาของการเว้นระยะแนวนอน (Horizontal Blanking Interval) ในระบบอนาล็อก

การทำงานและองค์ประกอบ

ในระบบโทรทัศน์ดิจิทัล โดยปกติจะมีพิกเซล 720 พิกเซลต่อหนึ่งเส้น (line) แต่ไม่ใช่ทุกพิกเซลจะแสดงเนื้อหาของภาพ โดยจะมีเพียง 702 พิกเซล (สำหรับระบบ PAL) หรือ 704 พิกเซล (สำหรับระบบ NTSC) เท่านั้นที่มีเนื้อหาภาพจริง ๆ ส่วนที่เหลือคือระยะเว้นว่างที่เรียกว่า Nominal Analogue Blanking ซึ่งแบ่งออกเป็น:

  • Front Porch: อยู่ทางด้านขวาของภาพ (จุดสิ้นสุดของเส้นก่อนที่จะถึงสัญญาณ Sync Pulse)
  • Back Porch: อยู่ทางด้านขวาของด้านซ้ายของภาพ (จุดเริ่มต้นของเส้น หลังจากสัญญาณ Sync Pulse และก่อนที่จะเริ่มวาดเส้นถัดไป)

ตำแหน่งของระยะเว้นว่างนี้อาจเปลี่ยนแปลงได้ เนื่องจากอุปกรณ์อนาล็อกอาจทำให้ภาพเคลื่อนที่ไปทางด้านข้างในปริมาณหรือทิศทางที่ไม่คาดคิด

การคำนวณความกว้างและความสัมพันธ์กับอัตราส่วนภาพ

ความกว้างที่แน่นอนจะถูกกำหนดโดยการนำเวลาที่ใช้สำหรับเส้นที่ใช้งานจริง (Active Line) ในระบบ PAL หรือ NTSC มาคูณกับ Pixel Clock ของ Digital SDTV ที่ 13.5 MHz

ระบบจำนวนพิกเซลที่มีเนื้อหาภาพความกว้างของเส้นทั้งหมด
PAL702 พิกเซล720 พิกเซล
NTSC704 พิกเซล7서0 พิกเซล

เนื่องจากรูปทรงของหน้าจอและอัตราส่วนภาพถูกกำหนดขึ้นในยุคของการแพร่ภาพกระจายเสียงแบบอนาล็อก ดังนั้น ภาพที่มี Nominal Analogue Blanking (ไม่ว่าจะเป็น 702 หรือ 704 พิกเซล) จะถูกกำหนดให้เป็นภาพอัตราส่วน 4:3 โดยนิยาม

การแปลงเป็นพิกเซลจัตุรัส (Square-pixel Environment)

เมื่อมีการแปลงภาพเหล่านี้เข้าสู่สภาพแวดล้อมแบบพิกเซลจัตุรัส (เช่น MPEG-4) ความกว้างนี้จะต้องถูกปรับสเกลให้เป็น 768 (PAL) หรือ 640 (NTSC) ซึ่งส่งผลให้ภาพ SDTV ที่มีความละเอียด 720x576 หรือ 720x480 แบบเต็มภาพ (ไม่มีการเว้นระยะขอบ) จะมีความกว้างมากกว่าอัตราส่วน 4:3

ในความเป็นจริง ภาพ SDTV ที่สร้างจากดิจิทัลโดยตรงและไม่มี Nominal Analogue Blanking จะมีความกว้างประมาณ 788x576 หรือ 655x480 เมื่อถูกยืดออกเป็นพิกเซลจัตุรัส

ภาพกว้าง (Widescreen) ในระบบ SDTV

ภาพกว้าง (Widescreen) ความละเอียดมาตรฐานก็ถูกกำหนดในสภาพแวดล้อมอนาล็อกเช่นกัน ดังนั้น ภาพ Widescreen SDTV ที่สร้างจากดิจิทัลโดยตรงและไม่มีการเว้นระยะขอบ จะมีความกว้างประมาณ 1050x576 หรือ 873x480

คำถามที่พบบ่อย

Nominal Analogue Blanking คืออะไร?

คือส่วนนอกสุดของ Overscan ในภาพ SDTV ซึ่งเป็นแถบพิกเซลสีดำที่ขอบซ้ายและขวาที่สอดคล้องกับช่วงเวลาการเว้นระยะแนวนอนของระบบอนาล็อก

ทำไมต้องมีการเว้นระยะขอบภาพในระบบดิจิทัล?

เพื่อให้สามารถรองรับการทำงานร่วมกับอุปกรณ์อนาล็อกที่อาจทำให้ภาพเคลื่อนที่ไปทางด้านข้าง และเพื่อให้คงอัตราส่วนภาพ 4:3 ตามมาตรฐานเดิม

หากไม่มี Nominal Analogue Blanking จะเกิดอะไรขึ้นกับอัตราส่วนภาพ?

หากไม่มีการเว้นระยะขอบ ภาพจะถูกยืดออกและมีความกว้างมากกว่าอัตราส่วน 4:3 เมื่อถูกแปลงเป็นพิกเซลจัตุรัส (Square Pixels)