สนธิสัญญาสันติภาพแห่งแคนเทอร์เบอรี

สนธิสัญญาสันติภาพแห่งแคนเทอร์เบอรี (Peace of Canterbury) เป็นข้อตกลงทางการเมืองที่เกิดขึ้นในช่วงสงครามบารอนครั้งที่สอง (Second Barons' War) โดยเป็นการทำข้อตกลงระหว่างรัฐบาลบารอนที่นำโดย ไซมอน เดอ มอนต์ฟอร์ต (Simon de Montfort) กับพระเจ้าเฮนรีที่ 3 แห่งอังกฤษ และเจ้าชายเอ็ดเวิร์ด (ต่อมาคือพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 1) ข้อตกลงนี้ถูกลงนามที่เมืองแคนเทอร์เบอรีในช่วงระหว่างวันที่ 12 ถึง 15 สิงหาคม ค.ศ. 1264

บริบทและที่มา

สนธิสัญญานี้เป็นการขยายผลจาก ข้อตกลงมิสแห่งลูอิส (Mise of Lewes) ซึ่งเป็นข้อตกลงที่พระเจ้าเฮนรีที่ 3 ถูกบังคับให้ยอมรับหลังจากพ่ายแพ้ในยุทธการที่ลูอิสเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม ค.ศ. 1264 ในช่วงแรกหลังยุทธการที่ลูอิส ได้มีการจัดตั้งคณะผู้ปกครองสามคน (Triumvirate) ประกอบด้วย ไซมอน เดอ มอนต์ฟอร์ต, กิลเบิร์ต เดอ แคลร์ เอิร์ลแห่งกลอสเตอร์ และสตีเฟน เบอร์สเตด บิชอปแห่งชิเชสเตอร์ ซึ่งทั้งสามคนนี้ได้แต่งตั้งสภาบริหารที่มีสมาชิก 9 คน เพื่อควบคุมการบริหารราชการแผ่นดินแทนพระเจ้าเฮนรีที่ 3 โดยในระยะแรก ข้อตกลงนี้ถูกกำหนดให้มีผลเพียงชั่วคราวเพื่อรอการเจรจาสันติภาพที่ถาวร

เงื่อนไขของสนธิสัญญา

สนธิสัญญาสันติภาพแห่งแคนเทอร์เบอรีมีข้อกำหนดที่เข้มงวดกว่าข้อตกลงมิสแห่งลูอิส โดยระบุว่าหากไม่สามารถบรรลุเงื่อนไขตามข้อตกลงมิสแห่งลูอิสได้ สภาบริหารชุดนี้จะยังคงมีอำนาจในการปกครองประเทศต่อไปตลอดรัชสมัยของพระเจ้าเฮนรีที่ 3 และต่อเนื่องไปจนถึงจุดที่ไม่ได้ระบุไว้อย่างชัดเจนในรัชสมัยของเจ้าชายเอ็ดเวิร์ด

นอกจากนี้ สนธิสัญญายังครอบคลุมถึงการปฏิรูปศาสนจักรและรัฐบาลส่วนกลาง โดยเฉพาะอย่างยิ่งการสั่งห้ามไม่ให้ชาวต่างชาติเข้าดำรงตำแหน่งสำคัญในรัฐบาล ซึ่งเป็นประเด็นความขัดแย้งหลักระหว่างกลุ่มบารอนและกษัตริย์ในขณะนั้น

ปฏิกิริยาและการล่มสลาย

เนื่องจากเจ้าชายเอ็ดเวิร์ดถูกคุมขังเป็นตัวประกันโดยกลุ่มบารอนหลังยุทธการที่ลูอิส จึงเชื่อกันว่าพระเจ้าเฮนรีที่ 3 และเจ้าชายเอ็ดเวิร์ดลงนามในข้อตกลงนี้ภายใต้การบีบบังคับ

ในวันที่ 15 สิงหาคม ค.ศ. 1264 เอกสารฉบับนี้ถูกส่งไปยังพระเจ้าหลุยส์ที่ 9 แห่งฝรั่งเศส ซึ่งทำหน้าที่เป็นผู้ไกล่เกลี่ยความขัดแย้ง อย่างไรก็ตาม พระเจ้าหลุยส์ที่ 9 ทรงปฏิเสธข้อตกลงนี้อย่างรุนแรง โดยทรงกล่าวว่าพระองค์ทรงยอมที่จะ "ไถนา」 มากกว่าที่จะยอมรับการปกครองในลักษณะที่ลดทอนพระราชอำนาจของกษัตริย์เช่นนี้

หลังจากนั้น รัฐบาลของมอนต์ฟอร์ตเริ่มประสบปัญหาภายใน ในช่วงฤดูใบไม้ผลิปี ค.ศ. 1265 กิลเบิร์ต เดอ แคลร์ เอิร์ลแห่งกลอสเตอร์ ได้แปรพักตร์ไปเข้ากับฝ่ายกษัตริย์ และเจ้าชายเอ็ดเวิร์ดสามารถหลบหนีจากการคุมขังได้สำเร็จ นำไปสู่การสิ้นสุดอำนาจของกลุ่มบารอนในวันที่ 4 สิงหาคม ค.ศ. 1265 เมื่อไซมอน เดอ มอนต์ฟอร์ต พ่ายแพ้และถูกสังหารในยุทธการที่อีฟแชม (Battle of Evesham) ส่งผลให้พระเจ้าเฮนรีที่ 3 ได้รับพระราชอำนาจคืนกลับมาอย่างสมบูรณ์