← กลับไปยังบทความทั้งหมด

Reducciones การตั้งถิ่นฐานแบบบังคับของสเปนในยุคอาณานิคม

สรุปใจความสำคัญ

  • Reducciones คือการบังคับย้ายถิ่นฐานชาวพื้นเมืองในอเมริกาและฟิลิปปินส์เพื่อการควบคุมทางศาสนาและการเมือง
  • มีทั้งรูปแบบที่บริหารโดยคณะนักบวช (เช่น เยซูอิต) และรูปแบบที่บริหารโดยรัฐบาลสเปน
  • มีการใช้แนวคิด Reducción กับภาษาพื้นเมืองเพื่อสร้างมาตรฐานภาษาสำหรับการเผยแผ่ศาสนา

Reducciones (ภาษาสเปน: reducciones หรือบางครั้งเรียกว่า congregaciones) คือรูปแบบการตั้งถิ่นฐานที่จัดตั้งขึ้นโดยผู้ปกครองชาวสเปนและมิชชันนารีโรมันคาทอลิกในดินแดนอเมริกาของสเปนและหมู่เกาะอินดีสตะวันออก (ฟิลิปปินส์) โดยชาวสเปนได้ทำการย้ายถิ่นฐานของประชากรพื้นเมือง (ชาวอินเดียน หรือ Indios) เข้าสู่ชุมชนเมืองที่จำลองรูปแบบมาจากเมืองในประเทศสเปน ซึ่งในหลายกรณีเป็นการบังคับย้ายถิ่นฐาน

วัตถุประสงค์ของการสร้าง Reducciones

สถาบันราชบัณฑิตยสถานแห่งสเปนนิยามคำว่า reducción ว่าคือ "การรวมกลุ่มประชากรพื้นเมืองเข้าสู่การตั้งถิ่นฐานเพื่อวัตถุประสงค์ในการเผยแผ่ศาสนาและการปรับเปลี่ยนทางวัฒนธรรม" ในเม็กซิโกยุคอาณานิคม สิ่งนี้ถูกเรียกว่า "congregaciones"

การบังคับย้ายถิ่นฐานมีเป้าหมายหลักดังนี้:

  • การควบคุมทางแพ่งและศาสนา: การรวมกลุ่มประชากรช่วยให้เจ้าหน้าที่สเปนและมิชชันนารีสามารถควบคุมประชากรพื้นเมืองได้ง่ายขึ้น
  • การใช้แรงงาน: การรวมตัวกันในเมืองช่วยให้การจัดระเบียบและการขูดรีดแรงงานพื้นเมืองมีประสิทธิภาพมากขึ้น
  • การเผยแผ่ศาสนา: เพื่อให้ชาวพื้นเมืองเข้าถึงคำสอนของศาสนาคริสต์นิกายคาทอลิกได้อย่างทั่วถึง

การปฏิบัติเช่นนี้เริ่มต้นขึ้นในการล่าอาณานิคมในแถบแคริบเบียน ซึ่งมักจะย้ายประชากรให้อยู่ห่างจากดินแดนบ้านเกิดเดิม ซึ่งส่งผลให้เกิดการแพร่ระบาดของโรคได้ง่ายขึ้น

Misión Nuestra Señora de Loreto
ตัวอย่างของมิชชันในยุคอาณานิคมสเปน

ประเภทของ Reducciones

Reducciones สามารถแบ่งออกเป็นสองประเภทหลัก:

  1. ทางศาสนา (Religious Reductions): จัดตั้งและบริหารโดยคณะนักบวชของศาสนจักรโรมันคาทอลิก โดยเฉพาะคณะเยซูอิต (Jesuits) ซึ่งที่โด่งดังและประสบความสำเร็จที่สุดคือในปารากวัยและพื้นที่ใกล้เคียงในช่วงศตวรรษที่ 17
  2. ทางโลก (Secular Reductions): อยู่ภายใต้การควบคุมของหน่วยงานรัฐบาลสเปน ตัวอย่างที่ใหญ่และยั่งยืนที่สุดคือการบังคับใช้กับผู้คนในพื้นที่สูงของอดีตจักรวรรดิอินคาในเปรู ภายใต้การปกครองของอุปราช Francisco de Toledo (ค.ศ. 1569–1581)
Franciscan missionaries in California
มิชชันนารีคณะฟรันซิสกันในแคลิฟอร์เนีย

การลดทอนทางภาษา (Linguistic Reducción)

ในทางวิชาการด้านภาษาศาสตร์ คำว่า reducido ถูกนำมาใช้เพื่ออธิบายถึงรูปแบบภาษาอาณานิคมที่เป็นมาตรฐาน ซึ่งเกิดขึ้นควบคู่ไปกับโครงการตั้งถิ่นฐาน ในภูมิภาคเช่น ยูกาตัน มิชชันนารีได้นำตรรกะของ reducción มาใช้กับภาษาพื้นเมือง เพื่อสร้างภาษาที่มีกฎเกณฑ์มาตรฐานสำหรับใช้ในการสอนศาสนา การสารภาพบาป และการบริหารท้องถิ่น

กระบวนการนี้ทำให้ไวยากรณ์และการสะกดคำเป็นระเบียบมากขึ้น มีการนำหมวดหมู่ความหมายทางคริสต์ศาสนาเข้ามาใช้ และส่งเสริมรูปแบบวากยสัมพันธ์ที่เลียนแบบภาษาละตินและภาษาสเปน ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดคือ Maya reducido และ Nahuatl reducido

การขยายตัวในภูมิภาคต่างๆ

หมู่เกาะอินดีสตะวันตก (West Indies)

นโยบายนี้เริ่มขึ้นในปี ค.ศ. 1503 ในหมู่เกาะแคริบเบียน โดยผู้ปกครองสเปนมองว่าจำเป็นต้องให้ชาวอินเดียนอาศัยอยู่ในเมืองร่วมกัน แทนที่จะปล่อยให้กระจัดกระจายอยู่ในป่า การทำลายหมู่บ้านเดิมและสร้างหมู่บ้านใหม่ช่วยให้สเปนเข้าถึงแรงงาน เก็บภาษี และทำลายสายสัมพันธ์ทางชาติพันธุ์และเครือญาติ เพื่อสร้างประชากรแบบ "Pan-Indian" ที่ไร้รากเหง้าทางวัฒนธรรมเดิม

อเมริกาเหนือ

สเปนเริ่มสร้าง Reducciones ในเม็กซิโกหลังจากการพิชิตของ Hernan Cortés ในช่วงทศวรรษ 1520 และขยายไปยังบาฮาแคลิฟอร์เนียในศตวรรษที่ 17 และแคลิฟอร์เนียในช่วงปลายศตวรรษที่ 18

อเมริกาใต้

ในแถบเทือกเขาแอนดีส (ปัจจุบันคือเปรูและโบลิเวีย) การสร้าง Reducciones เริ่มขึ้นอย่างกว้างขวางในปี ค.ศ. 1570 ภายใต้การนำของอุปราช Francisco de Toledo เพื่อปรับโครงสร้างสังคมของอดีตจักรวรรดิอินคาให้เข้ากับระบบของสเปน

คำถามที่พบบ่อย

Reducciones คืออะไร?

คือการตั้งถิ่นฐานที่ชาวสเปนบังคับให้ชาวพื้นเมืองย้ายเข้ามาอยู่รวมกันในเมืองที่จำลองแบบมาจากสเปน เพื่อให้ง่ายต่อการควบคุม การเก็บภาษี และการเผยแผ่ศาสนาคริสต์

ใครเป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการสร้าง Reducciones ทางศาสนา?

คณะเยซูอิต (Jesuits) เป็นกลุ่มที่มีบทบาทสำคัญที่สุด โดยเฉพาะในพื้นที่ปารากวัยและบริเวณใกล้เคียง

Linguistic Reducción หมายถึงอะไร?

หมายถึงการปรับเปลี่ยนภาษาพื้นเมืองให้เป็นมาตรฐาน มีกฎเกณฑ์ และมีโครงสร้างเลียนแบบภาษาสเปนหรือละติน เพื่อใช้ในการสื่อสารทางศาสนาและการปกครองในยุคอาณานิคม