แบบจำลองระดับความสูงอ้างอิงของทวีปแอนตาร์กติกา
สรุปใจความสำคัญ
- เป็นแบบจำลองระดับความสูงดิจิทัล (DEM) ที่ครอบคลุมเกือบทั้งทวีปแอนตาร์กติกา
- มีความละเอียดของข้อมูลต่ำกว่า 10 เมตร และมีความแม่นยำจุดต่อจุดสูงสุดถึง 20 เซนติเมตร
- ใช้เทคนิคสเตอริโอโฟโตแกรมเมทรีจากภาพถ่ายดาวเทียมความละเอียดสูง
- มีการปรับปรุงข้อมูลใหม่ปีละ 2 ครั้ง เพื่อติดตามการเปลี่ยนแปลงของพื้นผิวน้ำแข็ง
แบบจำลองระดับความสูงอ้างอิงของทวีปแอนตาร์กติกา (Reference Elevation Model of Antarctica หรือ REMA) คือแบบจำลองระดับความสูงดิจิทัล (Digital Elevation Model - DEM) ที่มีความละเอียดสูง ซึ่งครอบคลุมพื้นที่เกือบทั้งหมดของทวีปแอนตาร์กติกา โดยมีความละเอียดของข้อมูลต่ำกว่า 10 เมตร
เทคนิคการสร้างแบบจำลอง
REMA ใช้เทคนิค สเตอริโอโฟโตแกรมเมทรี (Stereophotogrammetry) เพื่อให้ได้การวัดพื้นผิวที่มีคุณภาพสูงของแผ่นน้ำแข็งที่ปกคลุมทวีป แม้ว่าภาพถ่ายจากดาวเทียมในบริเวณนี้มักจะมีค่าความต่างสี (Contrast) ต่ำก็ตาม
องค์ประกอบของข้อมูลในโมเสก (Mosaic) ของ REMA ประกอบด้วย:
- การประมาณค่าความคลาดเคลื่อน: เพื่อระบุความแม่นยำของข้อมูลในแต่ละจุด
- การประทับเวลา (Time stamp): เพื่อให้สามารถวัดการเปลี่ยนแปลงของพื้นผิวน้ำแข็งหรือหิมะในช่วงเวลาที่แตกต่างกันได้
ความแม่นยำและรายละเอียดของข้อมูล
ข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียมที่นำมาใช้มีความละเอียดของพิกเซลภาคพื้นดินต่ำกว่า 0.5 เมตร โดยการใช้ภาพถ่ายที่ซ้อนทับกันจากมุมมองที่แตกต่างกัน ทำให้สามารถสกัดข้อมูลระดับความสูงเพื่อสร้าง DEM ได้
ในด้านความแม่นยำ หากพิจารณาจากตำแหน่งของดาวเทียมเพียงอย่างเดียว อาจเกิดความคลาดเคลื่อนได้หลายเมตร อย่างไรก็ตาม เมื่อผ่านกระบวนการลงทะเบียนจุดควบคุมภาคพื้นดิน (Ground control registration) ความคลาดเคลื่อนแบบจุดต่อจุดจะลดลงเหลือ 20 เซนติเมตรหรือน้อยกว่า ซึ่งเป็นระดับความแม่นยำที่เทียบเท่ากับการใช้ระบบไลดาร์ (Lidar) จากเครื่องบิน
โดยสรุป ค่าความไม่แน่นอนสัมบูรณ์ (Absolute uncertainty) ของแบบจำลองนี้ควรน้อยกว่า 1 เมตร และค่าความไม่แน่นอนสัมพัทธ์ (Relative uncertainties) ควรอยู่ในระดับเดซิเมตร
การเก็บข้อมูลและการปรับปรุง
ข้อมูลเริ่มต้นส่วนใหญ่ถูกเก็บรวบรวมในช่วงฤดูร้อนของซีกโลกใต้ (Austral summer) ปี 2015 และ 2016 หลังจากนั้น แบบจำลองจะได้รับการปรับปรุงด้วยแถบข้อมูล DEM ใหม่ปีละสองครั้ง และมีการเพิ่มผลิตภัณฑ์โมเสกที่คำนวณได้เมื่อมีข้อมูลใหม่พร้อมใช้งาน
คำถามที่พบบ่อย
REMA คืออะไร?
REMA คือแบบจำลองระดับความสูงดิจิทัล (Digital Elevation Model) ที่มีความละเอียดสูง ซึ่งใช้สำหรับสร้างแผนที่ระดับความสูงของทวีปแอนตาร์กติกาเกือบทั้งหมด
ความแม่นยำของ REMA อยู่ในระดับใด?
ความแม่นยำแบบจุดต่อจุดสามารถลดลงเหลือ 20 เซนติเมตรหรือน้อยกว่า เมื่อใช้การลงทะเบียนจุดควบคุมภาคพื้นดิน ซึ่งเทียบเท่ากับความแม่นยำของระบบไลดาร์ทางอากาศ
ข้อมูลของ REMA ถูกนำไปใช้ประโยชน์อย่างไร?
ใช้ในการวัดการเปลี่ยนแปลงของพื้นผิวน้ำแข็งและหิมะในทวีปแอนตาร์กติกา ผ่านการใช้ข้อมูลการประทับเวลาและค่าความคลาดเคลื่อนที่ระบุไว้ในแบบจำลอง
REMA มีการปรับปรุงข้อมูลบ่อยแค่ไหน?
แบบจำลองนี้จะได้รับการปรับปรุงด้วยข้อมูล DEM ชุดใหม่ปีละ 2 ครั้ง
เทคนิคที่ใช้สร้าง REMA คืออะไร?
ใช้เทคนิคสเตอริโอโฟโตแกรมเมทรี (Stereophotogrammetry) ซึ่งเป็นการวิเคราะห์ภาพถ่ายดาวเทียมที่ถ่ายจากมุมต่างกันเพื่อคำนวณระดับความสูงของพื้นผิว
