ราชสมาคมแห่งเอดินบะระ
สรุปใจความสำคัญ
- ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1783 เพื่อเป็นสถาบันวิชาการแห่งชาติของสกอตแลนด์
- ครอบคลุมสาขาวิชาที่กว้างขวาง ทั้งวิทยาศาสตร์ ศิลปะ มนุษยศาสตร์ และธุรกิจ
- สมาชิกสมทบ (Fellows) สามารถใช้ตัวย่อ FRSE ต่อท้ายชื่อได้
- ก่อตั้ง Young Academy of Scotland ในปี ค.ศ. 2011 เพื่อส่งเสริมผู้เชี่ยวชาญรุ่นใหม่
ราชสมาคมแห่งเอดินบะระ (Royal Society of Edinburgh หรือ RSE) คือสถาบันวิชาการแห่งชาติของสกอตแลนด์ (Scotland's national academy of science and letters) โดยมีสถานะเป็นองค์กรการกุศลที่จดทะเบียน ซึ่งดำเนินงานอย่างเป็นอิสระและไม่ฝักใฝ่ฝ่ายใด เพื่อสร้างประโยชน์ต่อสาธารณะทั่วทั้งสกอตแลนด์ สถาบันแห่งนี้ก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1783 และมีสมาชิกสมทบ (Fellows) ประมาณ 1,800 คน (ข้อมูล ณ ปี ค.ศ. 2021)

ขอบเขตการดำเนินงาน
ราชสมาคมแห่งเอดินบะระมีความแตกต่างจากราชสมาคมแห่งลอนดอน (Royal Society of London) ตรงที่มีขอบเขตการครอบคลุมสาขาวิชาที่กว้างกว่า โดยไม่ได้จำกัดอยู่เพียงแค่วิทยาศาสตร์ แต่ยังรวมถึงวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ด้วย สมาชิกของสมาคมมาจากหลากหลายสาขาวิชา ได้แก่:
- วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
- ศิลปะและมนุษยศาสตร์
- แพทยศาสตร์
- สังคมศาสตร์
- ธุรกิจและการบริการสาธารณะ

ประวัติความเป็นมา
ในช่วงต้นศตวรรษที่ 18 บรรยากาศทางปัญญาในเมืองเอดินบะระได้ก่อให้เกิดชมรมและสมาคมจำนวนมาก ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของยุค แสงสว่างแห่งสกอตแลนด์ (Scottish Enlightenment) แม้จะมีสมาคมที่ดูแลด้านศิลปะ วิทยาศาสตร์ และการแพทย์อยู่หลายแห่ง แต่สมาคมที่มีชื่อเสียงที่สุดในขณะนั้นคือ สมาคมเพื่อการปรับปรุงความรู้ทางการแพทย์ (Society for the Improvement of Medical Knowledge) หรือที่รู้จักกันในชื่อ สมาคมการแพทย์แห่งเอดินบะระ ซึ่งร่วมก่อตั้งโดยนักคณิตศาสตร์ โคลิน แมคลาวริน (Colin Maclaurin) ในปี ค.ศ. 1731
อย่างไรก็ตาม แมคลาวรินไม่พอใจกับลักษณะเฉพาะทางที่จำกัดเกินไปของสมาคมการแพทย์ จึงได้แยกตัวออกมาในปี ค.ศ. 1737 เพื่อก่อตั้งสมาคมใหม่ที่มีขอบเขตกว้างขึ้นในชื่อ สมาคมเอดินบะระเพื่อการปรับปรุงศิลปะ วิทยาศาสตร์ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งความรู้ทางธรรมชาติ (Edinburgh Society for Improving Arts and Sciences and particularly Natural Knowledge) ซึ่งต่อมาสมาคมการแพทย์เดิมได้กลายเป็นราชสมาคมการแพทย์ (Royal Medical Society)

ในปี ค.ศ. 1738 สมาคมได้เปลี่ยนชื่อเป็น สมาคมปรัชญาแห่งเอดินบะระ (Edinburgh Philosophical Society) และด้วยการสนับสนุนจากศาสตราจารย์แห่งมหาวิทยาลัยเอดินบะระ เช่น โจเซฟ แบล็ก (Joseph Black), วิลเลียม คัลเลน (William Cullen) และจอห์น วอล์กเกอร์ (John Walker) สมาคมจึงได้ยกระดับเป็น ราชสมาคมแห่งเอดินบะระ ในปี ค.ศ. 1783 และเริ่มตีพิมพ์วารสาร Transactions of the Royal Society of Edinburgh เล่มแรกในปี ค.ศ. 1788
ความขัดแย้งและการรวมตัวในศตวรรษที่ 19
ในช่วงปลายศตวรรษที่ 18 สมาชิกคนรุ่นใหม่ เช่น เจมส์ ฮอลล์ (James Hall) ได้นำระบบการเรียกชื่อทางเคมีแบบใหม่ของลาวัวซีเย (Lavoisier) มาใช้ จนเกิดความเห็นต่างเกี่ยวกับวัตถุประสงค์เชิงปฏิบัติและเชิงทฤษฎีของสมาคม นำไปสู่การก่อตั้ง สมาคมเวอร์เนอเรียน (Wernerian Society) ในปี ค.ศ. 1808 ซึ่งเน้นด้านประวัติศาสตร์ธรรมชาติและการวิจัยทางวิทยาศาสตร์เพื่อพัฒนาเกษตรกรรมและอุตสาหกรรมของสกอตแลนด์
ความแตกแยกนี้ทำให้ผลงานทางวิชาการถูกแบ่งออกเป็นสองวารสาร คือ Transactions ของ RSE และวารสารของสมาคมเวอร์เนอเรียน จนกระทั่งในช่วงทศวรรษ 1850 สมาคมจึงได้รวมสมาชิกและวารสารกลับมาเป็นหนึ่งเดียวอีกครั้ง
โครงสร้างและหน่วยงานในสังกัด
Young Academy of Scotland
ราชสมาคมแห่งเอดินบะระได้ก่อตั้ง Young Academy of Scotland ในปี ค.ศ. 2011 เพื่อเป็นศูนย์รวมของผู้เชี่ยวชาญรุ่นใหม่ (อายุระหว่าง 20 กลางๆ ถึง 40 ปี) จากหลากหลายสาขาวิชาและภูมิภาคในสกอตแลนด์ เพื่อร่วมกันเสนอแนวคิดและทิศทางในการแก้ไขปัญหาที่สกอตแลนด์กำลังเผชิญ โดยสมาชิกจะได้รับเลือกทุกๆ 2 ปี และมีวาระการดำรงตำแหน่ง 5 ปี
สถานที่ตั้ง

ราชสมาคมแห่งเอดินบะระมีการย้ายสถานที่ตั้งมาแล้วหลายแห่ง ดังนี้:
- ค.ศ. 1783–1807: ห้องสมุดวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเอดินบะระ
- ค.ศ. 1807–1810: Physicians' Hall ถนนจอร์จ
- ค.ศ. 1810–1826: เลขที่ 40–42 ถนนจอร์จ
- ค.ศ. 1826–1908: สถาบัน Royal Institution (ปัจจุบันคืออาคาร Royal Scottish Academy) บนเนิน Mound
- ค.ศ. 1908–1909: พื้นที่ของมหาวิทยาลัยที่ High School Yards
- ค.ศ. 1909–ปัจจุบัน: เลขที่ 22–24 ถนนจอร์จ ซึ่งซื้อมาจากบริษัท Edinburgh Life Assurance Company
รางวัลและเหรียญเกียรติยศ
การเป็นสมาชิกสมทบ (Fellowship)
การได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกสมทบของราชสมาคมแห่งเอดินบะระถือเป็นรางวัลในตัวเอง โดยผู้ที่ได้รับเลือกสามารถใช้ตัวย่อ FRSE ต่อท้ายชื่อในตำแหน่งทางการได้
เหรียญรางวัล Royal Medals
เหรียญรางวัล Royal Medals ถูกก่อตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 2000 โดยสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 เพื่อมอบให้แก่บุคคลที่มีความเชื่อมโยงกับสกอตแลนด์ ซึ่งมีความโดดเด่นและมีชื่อเสียงในระดับสากลในสาขาต่างๆ เช่น วิทยาศาสตร์ชีวภาพ, วิทยาศาสตร์กายภาพและวิศวกรรม, ศิลปะ, มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ หรือธุรกิจและการพาณิชย์
คำถามที่พบบ่อย
ราชสมาคมแห่งเอดินบะระแตกต่างจากราชสมาคมแห่งลอนดอนอย่างไร?
ราชสมาคมแห่งเอดินบะระ (RSE) มีขอบเขตการดำเนินงานที่กว้างกว่า โดยครอบคลุมทั้งสาขาวิทยาศาสตร์ วรรณกรรม ประวัติศาสตร์ และศิลปะ ในขณะที่ราชสมาคมแห่งลอนดอนเน้นหนักไปทางด้านวิทยาศาสตร์เป็นหลัก
FRSE หมายถึงอะไร?
FRSE ย่อมาจาก Fellow of the Royal Society of Edinburgh ซึ่งเป็นตำแหน่งสมาชิกสมทบของราชสมาคมแห่งเอดินบะระ ซึ่งถือเป็นเกียรติประวัติทางวิชาการที่สำคัญ
ใครคือประธานสมาคมหญิงคนแรกของ RSE?
เดม โจเซลิน เบลล์ เบอร์เนลล์ (Dame Jocelyn Bell Burnell) ได้รับการประกาศชื่อเป็นประธานหญิงคนแรกของสมาคมในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2014 และเข้ารับตำแหน่งในเดือนตุลาคมปีเดียวกัน
Young Academy of Scotland คืออะไร?
เป็นสถาบันที่ก่อตั้งโดย RSE ในปี ค.ศ. 2011 เพื่อรวมกลุ่มผู้เชี่ยวชาญรุ่นใหม่ชาวสกอตแลนด์อายุระหว่าง 20 ปีกลางๆ ถึง 40 ปี เพื่อร่วมกันหาแนวทางแก้ไขปัญหาของประเทศ
เหรียญรางวัล Royal Medals มอบให้ใคร?
เหรียญรางวัล Royal Medals มอบให้แก่บุคคลที่มีความเชื่อมโยงกับสกอตแลนด์และมีผลงานโดดเด่นเป็นที่ยอมรับในระดับสากลในหลากหลายสาขาวิชา
