หน่วยงานต่อต้านการใช้สารต้องห้ามแห่งรัสเซีย
สรุปใจความสำคัญ
- ก่อตั้งเมื่อเดือนมกราคม 2008 เพื่อเป็นองค์กรต่อต้านการใช้สารต้องห้ามระดับชาติของรัสเซีย
- ถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักจากรายงานของแมคลาเรนว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับระบบการใช้สารต้องห้ามที่รัฐสนับสนุน
- เคยถูก WADA ระงับสถานะการรับรองเนื่องจากไม่ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายต่อต้านการใช้สารต้องห้ามโลก
- มีการใช้ 'วิธีการทำให้ผลบวกหายไป' เพื่อปกปิดการใช้สารต้องห้ามของนักกีฬาชาวรัสเซียในช่วงปี 2011-2015
หน่วยงานต่อต้านการใช้สารต้องห้ามแห่งรัสเซีย (Russian Anti-Doping Agency หรือ RUSADA; รัสเซีย: Российское антидопинговое агентство, РУСАДА) ก่อตั้งขึ้นในเดือนมกราคม ปี 2008 โดยทำหน้าที่เป็นองค์กรต่อต้านการใช้สารต้องห้ามระดับชาติ (National Anti-Doping Organisation หรือ NADO) ของประเทศรัสเซีย ซึ่งมีความเกี่ยวข้องกับองค์กรต่อต้านการใช้สารต้องห้ามโลก (World Anti-Doping Agency หรือ WADA) แม้ว่าสถานะของหน่วยงานจะเคยถูกระงับการรับรองในช่วงเวลาหนึ่งเนื่องจากปัญหาด้านการปฏิบัติตามกฎระเบียบ
ประวัติและการดำเนินงาน
RUSADA ถูกก่อตั้งขึ้นภายใต้กฎเกณฑ์ของอนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยการต่อต้านการใช้สารต้องห้ามในกีฬาของยูเนสโก (UNESCO International Convention against Doping in Sport) ซึ่งได้รับการอนุมัติในการประชุมสมัชชาใหญ่ของยูเนสโกครั้งที่ 33 เมื่อวันที่ 19 ตุลาคม 2005 และสหพันธรัฐรัสเซียได้ให้สัตยาบันเมื่อวันที่ 26 ธันวาคม 2006 ในฐานะ NADO ของรัสเซีย หน่วยงานนี้มีหน้าที่รับผิดชอบในการดำเนินโครงการต่อต้านการใช้สารต้องห้ามสำหรับกีฬาโอลิมปิกและพาราลิมปิกของรัสเซีย
แม้ว่าทางเว็บไซต์ของหน่วยงานจะระบุว่า RUSADA เป็นองค์กรที่เป็นอิสระจากรัฐบาลรัสเซีย แต่ในทางปฏิบัติได้เกิดข้อสงสัยเกี่ยวกับความเป็นอิสระดังกล่าว โดยมีนายมิคาอิล บูคานอฟ (Mikhail Bukhanov) ดำรงตำแหน่งรักษาการผู้อำนวยการใหญ่ตั้งแต่เดือนตุลาคม 2020 เป็นต้นมา
ข้อกล่าวหาเรื่องการทุจริตและการใช้สารต้องห้าม

กรณีข้อกล่าวหาของ ARAF
ในปี 2014 สถานีโทรทัศน์ ARD ของเยอรมนีได้นำเสนอรายงานเกี่ยวกับการใช้สารต้องห้ามและการทุจริตในวงการกรีฑารัสเซีย ส่งผลให้ WADA สั่งให้มีการตรวจสอบข้อเท็จจริง ซึ่งรายงานที่เผยแพร่ในเดือนพฤศจิกายน 2015 ได้วิพากษ์วิจารณ์ RUSADA และสมาคมกรีฑารัสเซีย (All-Russia Athletic Federation หรือ ARAF) อย่างรุนแรง โดยระบุว่า RUSADA ตกอยู่ภายใต้อิทธิพลที่ไม่เหมาะสมของกระทรวงกีฬาของรัสเซีย
รายงานดังกล่าวยังระบุว่า พนักงานของหน่วยงานมีการแจ้งเตือนนักกีฬาให้ทราบล่วงหน้าก่อนการตรวจสารต้องห้าม และมีการรับสินบนเพื่อปกปิดผลการตรวจที่เป็นบวก ส่งผลให้ WADA สั่งระงับการรับรองห้องปฏิบัติการต่อต้านการใช้สารต้องห้ามในมอสโก (Moscow Anti-Doping Laboratory) เมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2015
รายงานของแมคลาเรน (McLaren Report)
วันที่ 18 กรกฎาคม 2016 ริชาร์ด แมคลาเรน (Richard McLaren) ผู้สอบสวนที่ได้รับแต่งตั้งจาก WADA ได้เผยแพร่รายงานความยาว 97 หน้า ซึ่งระบุว่ามีการใช้สารต้องห้ามโดยการสนับสนุนของรัฐ (State-sponsored doping) ในรัสเซีย รายงานสรุปว่า RUSADA, กระทรวงกีฬา, หน่วยความมั่นคงแห่งชาติ (FSB) และศูนย์เตรียมความพร้อมด้านกีฬาของทีมชาติรัสเซีย ได้ร่วมกันดำเนินงานเพื่อปกป้องนักกีฬาที่ใช้สารต้องห้ามผ่านระบบที่เรียกว่า "วิธีการทำให้ผลบวกหายไป" (Disappearing Positive Methodology)
ระบบดังกล่าวถูกนำมาใช้ตั้งแต่ช่วงปลายปี 2011 ถึงเดือนสิงหาคม 2015 โดยมีการจัดการกับตัวอย่างที่มีผลเป็นบวกอย่างน้อย 643 รายการ ซึ่งเป็นเพียงตัวเลขขั้นต่ำเนื่องจากข้อจำกัดในการเข้าถึงบันทึกของรัสเซีย จากเหตุการณ์นี้ WADA จึงประกาศว่า RUSADA ไม่ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายต่อต้านการใช้สารต้องห้ามโลก และแนะนำให้สั่งห้ามนักกีฬาชาวรัสเซียเข้าร่วมการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อนปี 2016
สถานะการรับรอง
WADA ได้ระงับสถานะการรับรองของ RUSADA ไว้จนกว่าจะมีความคืบหน้าในการปฏิบัติตามกฎระเบียบอย่างครบถ้วน จนกระทั่งในวันที่ 20 กันยายน 2018 WADA จึงได้ยกเลิกการระงับสถานะดังกล่าวหลังจากเห็นว่ามีการปรับปรุงตามข้อกำหนด
คำถามที่พบบ่อย
RUSADA คืออะไร?
RUSADA คือหน่วยงานต่อต้านการใช้สารต้องห้ามแห่งรัสเซีย ซึ่งทำหน้าที่เป็นองค์กรต่อต้านการใช้สารต้องห้ามระดับชาติ (NADO) เพื่อควบคุมและตรวจสอบการใช้สารต้องห้ามในวงการกีฬาของรัสเซีย
ทำไม RUSADA ถึงถูก WADA ระงับสถานะ?
เนื่องจากมีการตรวจพบว่าหน่วยงานมีส่วนเกี่ยวข้องกับการปกปิดการใช้สารต้องห้ามของนักกีฬา โดยมีการรับสินบนและใช้ระบบ 'วิธีการทำให้ผลบวกหายไป' เพื่อให้ผลการตรวจสารต้องห้ามเป็นลบ
รายงานของแมคลาเรนมีความสำคัญอย่างไร?
รายงานของแมคลาเรนเป็นหลักฐานสำคัญที่เปิดโปงว่าการใช้สารต้องห้ามในรัสเซียไม่ได้เป็นเพียงการกระทำของบุคคล แต่เป็นระบบที่รัฐสนับสนุน โดยมีหน่วยงานรัฐและหน่วยความมั่นคง (FSB) เข้าเกี่ยวข้องด้วย
ปัจจุบัน RUSADA มีสถานะอย่างไร?
หลังจากถูกระงับสถานะเป็นเวลานาน WADA ได้ยกเลิกการระงับสถานะของ RUSADA เมื่อวันที่ 20 กันยายน 2018 หลังจากมีการปรับปรุงการดำเนินงานให้เป็นไปตามข้อกำหนดของ WADA
