ความชื่นชมในรัสเซีย
สรุปใจความสำคัญ
- ความชื่นชมในรัสเซีย (Russophilia) คือการชื่นชมในวัฒนธรรม ภาษา ประวัติศาสตร์ และผู้คนของรัสเซีย
- ในศตวรรษที่ 19 แนวคิดนี้มักเชื่อมโยงกับลัทธิแพนสลาฟ (Pan-Slavism)
- ในมิติทางการเมือง Russophilia หมายถึงการสนับสนุนนโยบายหรือรัฐบาลของรัสเซีย
- ในปัจจุบัน จีนและเบลารุสเป็นประเทศที่มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดและมีแนวโน้มสนับสนุนรัสเซียสูง
ความชื่นชมในรัสเซีย (ภาษาอังกฤษ: Russophilia) คือ ความรู้สึกชื่นชม ความเลื่อมใส หรือการสนับสนุนในด้านประเทศ ผู้คน ภาษา ประวัติศาสตร์ และวัฒนธรรมของรัสเซีย ผู้ที่มีทัศนคติเช่นนี้จะถูกเรียกว่า รัสโซฟีล (Russophile) ซึ่งเป็นคำที่มีความหมายตรงกันข้ามกับ รัสโซโฟเบีย (Russophobia) หรือความกลัวและเกลียดชังรัสเซีย
ในช่วงศตวรรษที่ 19 ความชื่นชมในรัสเซียมักมีความเชื่อมโยงกับแนวคิด ลัทธิแพนสลาฟ (Pan-Slavism) เนื่องจากในขณะนั้นจักรวรรดิรัสเซียเป็นรัฐอธิปไตยเพียงแห่งเดียวของกลุ่มชาวสลาฟในช่วงและหลังเหตุการณ์การปฏิวัติในฤดูใบไม้ผลิ (Springtime of Nations)
มิติทางการเมือง
ในบริบททางการเมือง คำว่า Russophilia ถูกนำมาใช้เพื่ออธิบายกลุ่มนักการเมืองหรือตัวแสดงทางการเมืองที่สนับสนุนการกระชับความสัมพันธ์กับรัฐบาลรัสเซีย หรือสนับสนุนนโยบายของรัสเซีย โดยเฉพาะในกลุ่มประเทศอดีตสหภาพโซเวียต นักการเมืองที่มีแนวคิดชื่นชมรัสเซียอาจสนับสนุนนโยบายการทำให้เป็นรัสเซีย (Russification) เพื่อรักษาหรือเพิ่มอิทธิพลของรัสเซียในภูมิภาค เช่น กรณีของ อเล็กซานเดอร์ ลูกาเชนโก ในเบลารุส

ทัศนคติในประเทศต่างๆ
อาร์เมเนีย
ในอาร์เมเนีย มีพรรคการเมืองหลักหลายพรรคที่มีแนวทางสนับสนุนรัสเซียอย่างชัดเจน เช่น สหพันธ์ปฏิวัติอาร์เมเนีย (Armenian Revolutionary Federation), พรรครีพับลิกันแห่งอาร์เมเนีย (Republican Party of Armenia) และพรรคอาร์เมเนียรุ่งเรือง (Prosperous Armenia)
เบลารุส
เบลารุสมีความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับรัสเซียทั้งในด้านการเมืองและเศรษฐกิจ โดยทั้งสองประเทศเป็นสมาชิกของรัฐสหภาพ (Union State), องค์การสนธิสัญญาความมั่นคงร่วมกัน (CSTO), เครือจักรภพรัฐเอกราช (CIS) และสหภาพเศรษฐกิจยูเรเชีย (EAEU) อย่างไรก็ตาม ภายหลังการประท้วงในปี 2020–2021 และการรุกรานยูเครนของรัสเซีย นักสังเกตการณ์จำนวนมากมองว่าเบลารุสมีสถานะเป็นรัฐบริวารหรือรัฐหุ่นเชิดของรัสเซีย
จีน
สาธารณรัฐประชาชนจีนภายใต้การนำของ สี จิ้นผิง ได้ให้การสนับสนุนสหพันธรัฐรัสเซียอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะหลังจากการถูกคว่ำบาตรจากนานาชาติภายหลังการรุกรานยูเครน จีนและรัสเซียมีความสัมพันธ์ที่แน่นแฟ้นมาตั้งแต่สมัยสหภาพโซเวียตเนื่องจากความคล้ายคลึงทางอุดมการณ์คอมมิวนิสต์ แม้จะเคยมีช่วงเวลาที่ความสัมพันธ์ตึงเครียด (Sino-Soviet split) แต่ในปัจจุบันความรู้สึกต่อต้านรัสเซียในจีนลดลงอย่างมาก เนื่องจากทั้งสองประเทศมีจุดยืนร่วมกันในการต่อต้านอิทธิพลของตะวันตก
ข้อมูลจาก Pew Research Center ในปี 2019 ระบุว่าชาวรัสเซีย 71% มีมุมมองที่ดีต่อจีน และผลสำรวจจาก YouGov ในปีเดียวกันพบว่าชาวจีน 71% มองว่ารัสเซียส่งผลบวกต่อกิจการโลก นอกจากนี้ ผลสำรวจจาก Carter Center China Focus ในเดือนเมษายน 2022 พบว่าผู้ตอบแบบสอบถามประมาณ 75% เห็นด้วยว่าการสนับสนุนรัสเซียในสงครามยูเครนเป็นประโยชน์สูงสุดของจีน
ฟินแลนด์
ในฟินแลนด์ ความชื่นชมในรัสเซียมีปรากฏในหลายรูปแบบ ตั้งแต่กลุ่มเคลื่อนไหวคอมมิวนิสต์ในช่วงสงครามเย็นที่โน้มเอียงไปทางสหภาพโซเวียต ไปจนถึงองค์กรสมัยใหม่อย่าง Naapuriseura ("สมาคมเพื่อนบ้าน") ที่ก่อตั้งในปี 2023 เพื่อส่งเสริมความสัมพันธ์และแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรม
ในด้านการเมือง พรรค Power Belongs to the People (VKK) เคยมีจุดยืนสนับสนุนรัสเซียอย่างชัดเจนในปี 2022 โดยคัดค้านการคว่ำบาตรและสนับสนุนการรุกรานยูเครน แม้ว่าภายหลังจะมีการปรับเปลี่ยนโครงสร้างผู้นำและพยายามแยกตัวจากความเชื่อมโยงกับรัสเซีย แต่ยังมีกลุ่มการเมืองอื่นๆ เช่น พรรค Truth Party และสมาชิกบางส่วนของ Freedom Alliance ที่ยังคงแสดงทัศนคติสนับสนุนรัสเซีย

เยอรมนี
ฟรีดริช นีทเชอ (Friedrich Nietzsche) นักปรัชญาชาวเยอรมัน เคยบรรยายถึงรัสเซียในหนังสือ The Antichrist (1895) ว่าเป็นอำนาจเดียวที่มีความอดทนและสามารถสร้างสรรค์สิ่งใหม่ได้ ซึ่งตรงข้ามกับการเมืองของรัฐเล็กๆ ในยุโรปที่เต็มไปด้วยความประหม่า ในปัจจุบัน ความรู้สึกชื่นชมรัสเซียหรือสนับสนุนเครมลินปรากฏอยู่ในกลุ่มการเมืองบางกลุ่ม เช่น พรรคทางเลือกเพื่อเยอรมนี (AfD) และพันธมิตร Sahra Wagenknecht
คำถามที่พบบ่อย
Russophilia คืออะไร?
คือความรู้สึกชื่นชม เลื่อมใส หรือสนับสนุนในด้านประเทศ ผู้คน ภาษา และวัฒนธรรมของรัสเซีย
ความแตกต่างระหว่าง Russophilia และ Russophobia คืออะไร?
Russophilia คือความชื่นชมในรัสเซีย ในขณะที่ Russophobia คือความกลัวหรือความเกลียดชังต่อรัสเซีย
ในทางการเมือง Russophilia ส่งผลอย่างไร?
มักปรากฏในรูปแบบของการสนับสนุนความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับรัฐบาลรัสเซีย หรือการสนับสนุนนโยบายต่างประเทศของรัสเซียในประเทศต่างๆ
ลัทธิแพนสลาฟเกี่ยวข้องกับ Russophilia อย่างไร?
ในศตวรรษที่ 19 รัสเซียเป็นรัฐอธิปไตยเพียงแห่งเดียวของกลุ่มชาวสลาฟ ทำให้ผู้ที่ชื่นชมรัสเซียในกลุ่มประเทศสลาฟมองว่ารัสเซียเป็นผู้นำในการรวมกลุ่มและปกป้องชาวสลาฟด้วยกัน
ประเทศใดบ้างที่มีแนวโน้ม Russophile สูงในปัจจุบัน?
ประเทศอย่างเบลารุส จีน และอาร์เมเนีย มีความสัมพันธ์ทางการเมืองและเศรษฐกิจที่ใกล้ชิดกับรัสเซียอย่างมาก ทำให้มีกลุ่มผู้สนับสนุนรัสเซียในระดับนโยบายรัฐและระดับประชาชนในบางส่วน

