การประชุมที่ซิมลา ความพยายามครั้งสุดท้ายเพื่ออินเดียที่เป็นหนึ่งเดียว

การประชุมที่ซิมลาเป็นการพบปะกันระหว่าง ลอร์ดเวฟเวลล์ (Lord Wavell) อุปราชแห่งอินเดีย และบรรดาผู้นำทางการเมืองที่สำคัญของบริติชอินเดีย ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1945 ณ ที่พักของอุปราช (Viceregal Lodge) ในเมืองซิมลา โดยมีจุดประสงค์หลักคือการหาข้อตกลงร่วมกันเกี่ยวกับอนาคตของอินเดียในขณะที่อังกฤษกำลังเตรียมตัวถอนตัวออกจากดินแดนนี้

ความล้มเหลวในการเจรจาเรื่องตัวแทนมุสลิม

การเจรจาต้องหยุดชะงักลงเนื่องจากประเด็นเรื่องการคัดเลือกตัวแทนชาวมุสลิม โดย สันนิบาตมุสลิมแห่งอินเดีย (All-India Muslim League) อ้างว่าตนเป็นตัวแทนเพียงหนึ่งเดียวของชาวมุสลิมในอินเดีย และปฏิเสธที่จะสนับสนุนแผนการใดๆ ที่พรรคคองเกรส (Indian National Congress) ซึ่งเป็นพรรคการเมืองที่ทรงอิทธิพลที่สุดในการประชุมครั้งนี้ เป็นผู้แต่งตั้งตัวแทนมุสลิม

ความขัดแย้งนี้ส่งผลให้การประชุมล้มเหลว และอาจเป็นโอกาสสุดท้ายที่อินเดียจะสามารถรักษาความเป็นหนึ่งเดียวได้ ก่อนที่จะมีการประชุมภายใต้คณะกรรมาธิการคณะรัฐมนตรี (Cabinet Mission) ในปีถัดมา ซึ่งพรรคคองเกรสเริ่มมีท่าทีที่แข็งกร้าวขึ้นต่อคำขอของสันนิบาตมุสลิม

แผนการของลอร์ดเวฟเวลล์

เมื่อวันที่ 14 มิถุนายน ค.ศ. 1945 ลอร์ดเวฟเวลล์ได้ประกาศแผนการจัดตั้ง สภาบริหาร (Executive Council) ชุดใหม่ ซึ่งสมาชิกทุกคนยกเว้นอุปราชและผู้บัญชาการทหารสูงสุด จะเป็นชาวอินเดียทั้งหมด โดยสภานี้จะเป็นมาตรการชั่วคราวเพื่อรอการตกลงเรื่องรัฐธรรมนูญฉบับถาวร โดยสมาชิกชาวอินเดียจะถือครองตำแหน่งหน้าที่ (Portfolios) ของรัฐบาลบาลจนกว่าจะให้เกิดความตกลงลงตัว

ลอร์ดเวฟเวลล์และบทบาทของเขา

ลอร์ดเวฟเวลล์ได้รับการแต่งตั้งเป็นอุปราชโดยนายกรัฐมนตรี วินสตัน เชอร์ชิลล์ ในปี 1943 โดยเขามีประสบการณ์ในการนำทัพในอินเดียและมีความเข้าใจในสถานการณ์ของอินเดียเป็นอย่างดี ภารกิจที่สำคัญที่สุดของเขาคือการนำเสนอสูตรการปกครองในอนาคตที่ทั้งพรรคคองเกรสและสันนิบาตมุสลิมสามารถยอมรับได้

ภูมิหลังและอุปสรรคทางการเมือง

ก่อนการประชุมที่ซิมลา ความขัดแย้งระหว่างทางศาสนาและชุมชน (Communal Division) เป็นอุปสรรคที่ใหญ่ที่สุดในการก้าวหน้าทางการเมือง โดยลอร์ดเวฟเวลล์มองว่าตราบใดที่ "สามประสานผู้สูงวัย" (Gandhi, Churchill และ Jinnah) ยังคงเป็นผู้นำ การเจรจาจะดำเนินไปได้ยาก

ความพยายามของ มหาตมะ คานธี และ มูฮัมหมัด อาลี จินนาห์ู ซึ่งมีการพบปะกันหลายครั้งในเดือนกันยายน 1944 แต่ไม่ประสบความสำเร็จ เนื่องจากจินนาห์มองว่าการแบ่งแยกดินแดนเพื่อสร้างประเทศปากีสถานเป็นสิ่งจำเป็น ในขณะที่คานธีเชื่อว่าอินเดียควรเป็นหนึ่งเดียวและมองว่าความคิดของจินนาห์เป็นเรื่องของ "ภาพหลอน"