← กลับไปยังบทความทั้งหมด

ไซมอน ชเวนเดเนอร์ นักพฤกษศาสตร์ผู้บุกเบิกทฤษฎีไลเคนและชีวกลศาสตร์พืช

สรุปใจความสำคัญ

  • ผู้ก่อตั้งสาขาวิชาชีวกลศาสตร์พืช (Plant Biomechanics)
  • เสนอทฤษฎีว่าไลเคนเกิดจากการพึ่งพากันระหว่างราและสาหร่าย ซึ่งได้รับการยอมรับในภายหลัง
  • ดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์ด้านพฤกษศาสตร์ในมหาวิทยาลัยชั้นนำของเยอรมนีและสวิตเซอร์แลนด์หลายแห่ง

ไซมอน ชเวนเดเนอร์ (10 กุมภาพันธ์ 1829 – 27 พฤษภาคม 1919) เป็นนักพฤกษศาสตร์ชาวสวิสผู้มีชื่อเสียงจากการศึกษาวิจัยด้านกายวิภาคศาสตร์และสรีรวิทยาของพืช ผลงานที่โดดเด่นที่สุดของเขาคือการเสนอทฤษฎีว่า ไลเคน (Lichens) เป็นสิ่งมีชีวิตที่เกิดจากการอยู่ร่วมกันแบบพึ่งพาอาศัยกันระหว่างราและสาหร่าย ซึ่งแม้ว่าในตอนแรกจะถูกคัดค้านอย่างหนัก แต่ในเวลาต่อมาทฤษฎีนี้ได้รับการยอมรับว่าเป็นความจริง

ภาพพอร์ตเทรตของไซมอน ชเวนเดเนอร์
ไซมอน ชเวนเดเนอร์ ศาสตราจารย์ด้านพฤกษศาสตร์ในเบอร์ลิน

ชีวิตช่วงต้นและการศึกษา

ชเวนเดเนอร์เกิดเมื่อวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 1829 ที่เมืองบุคส์ รัฐเซนต์กัลเลน ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ เขาสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอกในปี 1856 จากมหาวิทยาลัยซูริก และได้ทำงานเป็นผู้ช่วยของ คาร์ล วิลเฮล์ม ฟอน เนเกลี (Carl Wilhelm von Nägeli)

เส้นทางอาชีพและผลงานทางวิชาการ

ชเวนเดเนอร์ดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์ด้านพฤกษศาสตร์ในหลายสถาบันชั้นนำ ได้แก่:

  • ปี 1860: ศาสตราจารย์ที่มหาวิทยาลัยลุดวิก-แม็กซิมิเลียนแห่งมิวนิก (Ludwig-Maximilians-Universität München)
  • ปี 1867: ศาสตราจารย์และผู้อำนวยการสวนพฤกษศาสตร์ในบาเซิล (Basel)
  • ปี 1877: ศาสตราจารย์ที่มหาวิทยาลัยทือบิงเกน (University of Tübingen)
  • ปี 1878 - 1910: ศาสตราจารย์ที่มหาวิทยาลัยฟรีดริช วิลเฮล์ม แห่งเบอร์ลิน (Friedrich Wilhelm University of Berlin) จนกระทั่งเกษียณอายุ

การบุกเบิกชีวกลศาสตร์พืช

ชเวนเดเนอร์มีความสนใจเป็นพิเศษในความสัมพันธ์ระหว่างโครงสร้างของพืชและหน้าที่การทำงาน โดยเขาใช้แนวทางแบบกลไก (Mechanistic approach) ในการศึกษาพฤกษศาสตร์ โดยเชื่อว่าโครงสร้างทางกายวิภาคของพืชเป็นไปตามหลักการทางกลศาสตร์ เขาได้ทำการวิจัยอย่างกว้างขวางในเรื่องต่อไปนี้:

  • กลไกการลำเลียงน้ำเลี้ยง (Sap ascent)
  • โครงสร้างของพัลไวนัส (Pulvinus) ในใบพืช
  • การจัดวางตำแหน่งของใบพืช
  • การทำงานภายในของปากใบ (Stomata) และเซลล์คุม (Guard cells)

นอกจากนี้ เขายังใช้แบบจำลองการซ้อนกันของแผ่นดิสก์เพื่ออธิบายการจัดเรียงใบ (Phyllotaxis) และถือเป็นผู้ก่อตั้งสาขาวิชา ชีวกลศาสตร์พืช (Plant Biomechanics)

ทฤษฎีไลเคน

ในปี 1867 ชเวนเดเนอร์ได้นำเสนอสมมติฐานว่าไลเคนไม่ได้เป็นสิ่งมีชีวิตชนิดเดียว แต่เกิดจากสิ่งมีชีวิตสองชนิด คือ รา และ สาหร่าย ที่มาอยู่ร่วมกัน แม้ว่าในขณะนั้นทฤษฎีนี้จะถูกปฏิเสธจากแวดวงวิทยาศาสตร์ส่วนใหญ่ แต่ในภายหลังได้รับการพิสูจน์ว่าเป็นข้อเท็จจริงทางชีววิทยา

เกียรติยศและผลงานเขียน

เขาได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกต่างประเทศของสมาคมลินเนียนแห่งลอนดอน (Linnean Society of London) ในปี 1884 และเพื่อเป็นเกียรติแก่เขา จึงมีการตั้งชื่อสกุลพืช Schwendenera ในวงศ์ Rubiaceae ตามชื่อของเขา

ผลงานเขียนที่สำคัญ

ปีที่พิมพ์ชื่อผลงาน (แปลไทย)
1874หลักการทางกลศาสตร์ในโครงสร้างทางกายวิภาคของพืชใบเลี้ยงเดี่ยว
1878ทฤษฎีทางกลศาสตร์ของการจัดวางตำแหน่งใบ
1881โครงสร้างและกลไกของปากใบ
1898บทความทางพฤกษศาสตร์ที่รวบรวมไว้

คำถามที่พบบ่อย

ไซมอน ชเวนเดเนอร์ คือใคร?

เขาเป็นนักพฤกษศาสตร์ชาวสวิสผู้เชี่ยวชาญด้านกายวิภาคศาสตร์และสรีรวิทยาของพืช และเป็นผู้บุกเบิกทฤษฎีไลเคนและชีวกลศาสตร์พืช

ทฤษฎีไลเคนของชเวนเดเนอร์มีความสำคัญอย่างไร?

เขาเป็นคนแรกที่เสนอว่าไลเคนไม่ใช่สิ่งมีชีวิตชนิดเดียว แต่เป็นความสัมพันธ์แบบพึ่งพาอาศัยกันระหว่างราและสาหร่าย ซึ่งเปลี่ยนความเข้าใจพื้นฐานทางชีววิทยาเกี่ยวกับไลเคน

ชเวนเดเนอร์มีผลงานด้านอื่นนอกเหนือจากเรื่องไลเคนหรือไม่?

มี เขาเป็นผู้บุกเบิกด้านชีวกลศาสตร์พืช โดยศึกษาเรื่องกลไกการลำเลียงน้ำเลี้ยง การทำงานของปากใบ และการจัดเรียงใบพืชโดยใช้หลักการทางกลศาสตร์