ภูเขาไฟใต้ธารน้ำแข็ง (Subglacial Mound) คืออะไร? ทำความรู้จักกับลักษณะทางธรณีวิทยา

ภูเขาไฟใต้ธารน้ำแข็ง (Subglacial Mound) คือภูเขาไฟประเภทหนึ่งที่เกิดขึ้นจากการปะทุของลาวาภายใต้ชั้นน้ำแข็งหรือธารน้ำแข็งที่หนามาก โดยมีลักษณะเฉพาะตัวที่เกิดจากการถูกจำกัดพื้นที่โดยน้ำแข็งที่ปกคลุมอยู่ด้านบน

ลักษณะการเกิดและการก่อตัว

กระบวนการเกิดภูเขาไฟใต้ธารน้ำแข็งเกิดขึ้นเมื่อแมกมาปะทุขึ้นมา แต่ความร้อนของแมกมานั้นไม่เพียงพอที่จะละลายน้ำแข็งในแนวตั้งให้ทะลุผ่านขึ้นไปถึงพื้นผิวโลกด้านบนได้ ส่งผลให้ลาวาที่สัมผัสกับน้ำแข็งและน้ำที่เกิดจากการละลายจะเกิดการเย็นตัวลงอย่างรวดเร็วและก่อตัวเป็น ไฮยาโลคลาไซต์ (hyaloclastite) และ ลาวาหมอน (pillow lava) ในระดับลึกใต้พื้นน้ำแข็ง

การค้นพบและการกระจายตัว

ภูเขาไฟประเภทนี้มีความหายากทั่วโลก เนื่องจากต้องอาศัยปัจจัยสองประการที่เกิดขึ้นพร้อมกัน คือ พื้นที่นั้นต้องเคยถูกปกคลุมด้วยแผ่นน้ำแข็งทวีป และต้องมีกิจกรรมทางภูเขาไฟที่ยังมีผลอยู่ในช่วงเวลาเดียวกัน

ปัจจุบันสามารถพบภูเขาไฟใต้ธารน้ำแข็งได้ในภูมิภาคต่างๆ เช่น:

• ไอซ์แลนด์ (Iceland)
• แอนตาร์กติกา (Antarctica)
• รัฐบริติชโคลัมเบีย ประเทศแคนาดา (British Columbia, Canada)

ความแตกต่างจากภูเขาไฟแบบอื่น

ภูเขาไฟใต้ธารน้ำแข็งมักถูกเข้าใจผิดว่าเป็น กรวยภูเขาไฟแบบซินเดอร์ (Cinder Cone) เนื่องจากมีรูปทรงที่คล้ายคลึงกัน ตัวอย่างที่ชัดเจนคือ ภูเขา Pyramid Mountain ในบริติชโคลัมเบีย ซึ่งในตอนแรกถูกเข้าใจผิดว่าเป็นกรวยซินเดอร์