โทมัส ฮีธ นักคณิตศาสตร์และผู้เชี่ยวชาญด้านกรีกโบราณ

เซอร์ โทมัส ลิตเติล ฮีธ (Sir Thomas Little Heath) เป็นบุคคลที่มีความสามารถหลากหลาย ทั้งในฐานะข้าราชการพลเรือนชาวอังกฤษ นักคณิตศาสตร์ นักวิชาการด้านคลาสสิก และนักประวัติศาสตร์คณิตศาสตร์กรีกโบราณ นอกจากนี้เขายังเป็นนักแปลและนักปีนเขาที่มีชื่อเสียง โดยได้รับการศึกษาจากวิทยาลัยคลิฟตันในเมืองบริสตอล

ประวัติและการทำงาน

ฮีธเกิดเมื่อวันที่ 5 ตุลาคม ค.ศ. 1861 ที่เมืองบาร์เนตบี-เล-โวล์ด ลินคอล์นเชียร์ ประเทศอังกฤษ เขาเป็นบุตรชายคนที่สามของซามูเอล ฮีธ เกษตรกร และแมรี ลิตเติล เขาได้รับการศึกษาที่โรงเรียนไคสเตอร์แกรมมาร์ และวิทยาลัยคลิฟตัน ก่อนจะเข้าศึกษาต่อที่ทรีนิตีคอลเลจ มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ ซึ่งเขาได้รับปริญญาเอกด้านวิทยาศาสตร์ (ScD) ในปี ค.ศ. 1896 และได้รับแต่งตั้งเป็นสมาชิกกิตติมศักดิ์ในปี ค.ศ. 1920

ในด้านวิชาการ ฮีธได้รับเกียรตินิยมอันดับหนึ่งทั้งในสาขาคลาสสิกและคณิตศาสตร์ และเป็นลำดับที่ 12 ของแรนเกลอร์ (Wrangler) ในปี ค.ศ. 1882 ต่อมาในปี ค.ศ. 1884 เขาได้เข้าทำงานในหน่วยงานราชการ โดยดำรงตำแหน่งเลขานุการผู้ช่วยของกระทรวงการคลัง และก้าวหน้าขึ้นจนเป็นปลัดกระทรวงการคลังร่วมและผู้ตรวจสอบบัญชีของบัญชีรายชื่อพลเรือนในปี ค.ศ. 1913 เขาทำงานในตำแหน่งนี้จนถึงปี ค.ศ. 1919 ก่อนจะได้รับแต่งตั้งเป็นผู้ควบคุมสำนักงานหนี้สาธารณะ และเกษียณอายุราชการในปลายปี ค.ศ. 1926

ด้วยผลงานที่โดดเด่น เขาได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ Companion of the Order of the Bath ในปี ค.ศ. 1903, Knight Commander of the Order of the Bath ในปี ค.ศ. 1909 และ Knight Commander of the Royal Victorian Order ในปี ค.ศ. 1916 นอกจากนี้เขายังได้รับเลือกให้เป็นสมาชิกของ Royal Society ในปี ค.ศ. 1912 และเป็นประธานสมาคมคณิตศาสตร์ในปี ค.ศ. 1922-23 รวมถึงเป็นสมาชิกของ British Academy ด้วย

ผลงานทางวิชาการและการแปล

ฮีธมีชื่อเสียงโด่งดังจากการศึกษาคณิตศาสตร์กรีกโบราณ และได้เขียนหนังสือหลายเล่มในหัวข้อนี้ โดยเฉพาะการแปลผลงานของ อาร์คิมิดีส ซึ่งทำให้ผู้อ่านภาษาอังกฤษในยุคปัจจุบันได้รับรู้ถึงความอัจฉริยะของอาร์คิมิดีสอย่างกว้างขวาง

อย่างไรก็ตาม การแปลผลงาน Archimedes Palimpsest ของเขานั้น อ้างอิงจากเอกสารที่ยังมีช่องว่างและข้อผิดพลาด ซึ่งนักวิชาการรุ่นหลัง เช่น เรวิล เนตซ์ (Reviel Netz) ได้ใช้เทคโนโลยีการสร้างภาพทางวิทยาศาสตร์ที่ทันสมัยกว่าในยุคของฮีธ เพื่อเติมเต็มส่วนที่ขาดหายไปและแก้ไขให้ถูกต้อง

ผลงานการแปลและหนังสือที่สำคัญ

• Diophantus of Alexandria: a Study in the History of Greek Algebra (ค.ศ. 1885)
• Apollonius of Perga: Treatise on Conic Sections (ค.ศ. 1896)
• Archimedes: Works (ค.ศ. 1897)
• The thirteen books of Euclid's Elements (ค.ศ. 1908; ฉบับปรับปรุง ค.ศ. 1926)
• Aristarchus of Samos, the Ancient Copernicus (ค.ศ. 1913)
• A History of Greek Mathematics (ค.ศ. 1921)
• A Manual of Greek Mathematics (ค.ศ. 1931)
• Greek Astronomy (ค.ศ. 1932)
• Mathematics in Aristotle (ค.ศ. 1949)